Nadir ve daryayılışlı Scutellaria yildirimlii M. Çiçek & Yaprak, Sideritis gulendamii H.Duman & F.A. Karavelioğulları ve Salsola grandis Freitag, Vural & N. Adıgüzel Türlerinin ISSR tekniği ile genetik çeşitliliğinin koruma amaçlı belirlenmesi
The assessment of genetic diversity of Three Rare and Narrowly Distributed Endemic specıes Scutellaria yildirimlii M. Çiçek & Yaprak, Sideritis gulendamii H. Duman & F. A. Karavelioğulları and Salsola grandis Freitag, Vural & N. Adıguzel by using ISSR fingerprinting in terms of conservation
- Tez No: 607808
- Danışmanlar: PROF. DR. GÜL NİLHAN TUĞ
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Genetik, Botanik, Biyoloji, Genetics, Botany, Biology
- Anahtar Kelimeler: Bitkiler, Chenopodiaceae, Endemikler, Genetik parametreler, Lamiaceae, Salsola grandis, Scutelleria, Sideritis, Plants, Chenopodiaceae, Endemics, Genetic parameters, Lamiaceae, Salsola grandis, Scutelleria, Sideritis
- Yıl: 2019
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ankara Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Biyoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Salsola grandis, Scutellaria yildirimlii ve Sideritis gulendamii türleri yalnızca marnlı-jipsli topraklardan bilinen, küçük ve parçalı popülasyonlara sahip olan dar yayılışlı, endemik ve tehlike altında bulunan bitkilerdir. Bu türler özel habitat tiplerine ihtiyaç duyduklarından parçalı yayılış gösterirler. Bu nedenle korumada öncelik ve hassasiyet gerektiren türlerdir. Bu çalışmada, Salsola grandis için 4 farklı bölgeden toplanan 92 bireye, Scutellaria yildirimlii için 5 farklı bölgeden toplanılan 111 bireye ve Sideritis gulendamii için 7 farklı bölgeden toplanılan 157 bireye ait yaprak örnekleri kullanılarak PZR-ISSR tekniğiyle popülasyon ve tür seviyelerinde genetik çeşitlilikleri belirlenmiştir. Çalışılan türlere ait popülasyon büyüklüğü, birey sayıları, yayılış alanı ve tehdit faktörleri belirlenerek IUCN (2012) Kırmızı Liste Sınıfları ve Ölçütleri'ne göre tehlike kategorileri yeniden değerlendirilmiştir. Lokalitelerden alınan toprak örneklerinin fiziksel ve kimyasal özelliklerini belirlemek için tekstür, pH, EC, CaCO3 ve jips tayini yaptırılmıştır. Yayılış alanlarındaki iklim koşulları biyoiklimsel analizler yapılarak yorumlanmıştır. Çalışılan türler için genetik çeşitlilik parametreleri olan gözlenen allel sayısı, etkili allel sayısı, Nei gen çeşitliliği, Shannon bilgi indeksi, polimorfik lokus yüzdesi değerleri popülasyon ve tür seviyelerinde hesaplanmıştır. Popülasyonlar arasındaki genetik farklılaşma ve gen akışı miktarı belirlenmiştir. Popülasyonlar arasındaki genetik uzaklık ve genetik benzerlik değerleri hesaplanmıştır. Popülasyonlar ve bireyler arasındaki genetik ilişki UPGMA dendrogramı ve PCoA kümeleme analizi ile gösterilmiştir. Bölgeler arasında, popülasyonlar arasında ve popülasyon içindeki genetik varyasyon AMOVA analizi ile incelenmiştir. Popülasyonlar arasındaki coğrafik uzaklık ile genetik uzaklık arasındaki korelasyon Mantel test ile belirlenmiştir. Bu bulguların ışığında bu türleri korumaya yönelik stratejiler ortaya koyulmuştur.
Özet (Çeviri)
Salsola grandis, Scutellaria yildirimlii and Sideritis gulendamii are endemic and endangered species which have small and fragmented populations on marly and gypseous soil. The reason for these populations' discontinuous distribution is their need for special habitat types. Therefore their conservation require priority and precision. In this study, 92 individuals of Salsola grandis were collected from 4 different locations, 111 individuals of Scutellaria yildirimlii from 5 different locations and 157 individuals of Sideritis gulendamii from 7 different locations. Thus genetic diversity of these species were assessed at population and species levels using PCR-ISSR method. Threat categories were reassessed according to IUCN (2012) Red List Categories and Criteria by determining population size, number of individuals, distribution area and threat factors for these species. Physical and chemical analyses of soil samples from all locations were performed for obtaining soil texture, pH, EC, CaCO3 and gypsum. Bioclimatic analyses were utilized for evaluation of climate conditions. Genetic diversity parameters; such as observed number of alleles, effective number of alleles, Nei's gene diversity, Shannon's Information index and percentage of polymorphic locus, were calculated at population and species levels. Genetic differentiation, gene flow, genetic distance and genetic identity among populations were obtained. Genetic relationship among populations and individuals were shown by UPGMA dendrogram and PCoA clustering analysis. Genetic variation among regions, among populations and within populations were determined using AMOVA. Mantel test revealed correlation between geographic distance and genetic distance among populations. Conservation strategies for these species were presented in the light of above results.
Benzer Tezler
- Ege bölgesi keçi liflerinin bazı önemli fiziksel, kimyasal özellikleri ve değerlendirme imkanları
Başlık çevirisi yok
NİLÜFER ERDEM
Doktora
Türkçe
1985
Tekstil ve Tekstil MühendisliğiEge ÜniversitesiTekstil Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. GÜLSEREN YAZICIOĞLU
- Karıştırıcılar ve karıştırma kabındaki akım olaylarının incelenmesi
Başlık çevirisi yok
NADİR İLTEN
Yüksek Lisans
Türkçe
1986
Makine MühendisliğiUludağ ÜniversitesiMakine Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ.DR. ÖMER SAMİH MERTBAŞ
- Kalıp hazırlama teknikleri dersinde ders araçlarının öğrenci başarısına etkisi
Başlık çevirisi yok
FATMA BAYRAKTAR
Yüksek Lisans
Türkçe
1986
Eğitim ve ÖğretimGazi ÜniversitesiGiyim Endüstrisi ve Giyim Sanatları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HIFZI DOĞAN
- Nar konsantresinin dondurularak ve kimyasal yöntemlerle saklanması sırasında meydana gelen değişmeler üzerine bir araştırma
Başlık çevirisi yok
İLHAN BODUR
Yüksek Lisans
Türkçe
1985
Gıda MühendisliğiEge ÜniversitesiTarım Ürünleri Teknolojisi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. YURDAGEL ÜNAL
- Kalkınmada öncelikli yörelerde görev yapan vali-kaymakam il ve ilçe Milli Eğitim Gençlik ve Spor Müdürlerinin ilköğretim yönetiminde karşılaştıkları güçlükler
Başlık çevirisi yok
MUSTAFA YALÇINKAYA
Yüksek Lisans
Türkçe
1987
Eğitim ve ÖğretimGazi ÜniversitesiEğitim Yönetimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. AYŞEGÜL ATAMAN
- Çekirdeksiz kuru üzümde uygulanan politikanın Ege Bölgesinde üretim ve üretici açısından sonuçlarının değerlendirilmesi
Başlık çevirisi yok
GÜVEN ÖZERİN