Türkçe konuşan okul öncesi dönemdeki kekemeliği olan ve olmayan çocukların dil, sesletim, sesbilgisel farkındalık ve yürütücü işlev becerilerinin incelenmesi
Investigation of language, articulation, phonological awareness and executive functions of the Turkish speaking stuttering and nonstuttering preschool children
- Tez No: 656854
- Danışmanlar: PROF. DR. PINAR EGE
- Tez Türü: Doktora
- Konular: İletişim Bilimleri, Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları, Communication Sciences, Child Health and Diseases
- Anahtar Kelimeler: Kekemelik, Dil, Sesletim, Sesbilgisel Farkındalık, Yürütücü İşlevler, Biliş, Bilişsel işlev, Farkındalık, Konuşma, Ses, Türkçe, Çocuklar, Stuttering, Language, Articulation, Phonological Awareness, Executive Functions, Cognition, Cognitive function, Awareness, Speech, Voice, Turkish, Children
- Yıl: 2021
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Anadolu Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Dil ve Konuşma Terapisi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tez çalışmasında Türkçe konuşan 4;0-5;11 yaş aralığındaki yaşları eşlenmiş (+/-2 ay) 40 kekemeliği olan (KO) ve 40 olmayan (KOLM) çocuğun dil, sesletim, sesbilgisel farkındalık ve yürütücü işlev becerilerinin karşılaştırılması ve her bir grup içinde bu alanların birbirleriyle olan ilişkisinin incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırma betimsel karşılaştırmalı ve korelasyonel bir model kullanılarak yürütülmüştür. Araştırmanın veri toplama araçları, Türkçe Erken Dil Gelişim Testi (TEDİL), Sesletim ve Sesbilgisi Testi'nin Sesletim Alt Testi (SET), Fonolojik Farkındalık Testi (FFT), Türkçe Anlamsız Sözcük Tekrar Testi (TAST), Ritim Tutma ve Gece-Gündüz görevleridir. Elde edilen veriler, SPSS 25 paket programı ile analiz edilmiştir. Araştırma bulgularına göre kekemeliği olan çocuklar olmayanlara göre dil, sesletim, sesbilgisel farkındalık ve yürütücü işlev test ve/veya görevlerinin tümünde daha düşük bir performans sergilemişse de 4;0-5;11 yaş aralığında anlamlı fark; toplam dil, alıcı ve ifade edici dil, sesletim, sesbilgisel farkındalık ve sesbilgisel çalışma belleği becerilerinde gözlenip ketleme denetiminde gözlenmemiştir. Yaş aralıkları ayrı ayrı incelendiğinde ise 4;0-4;11 yaş aralığında sesletim ve sesbilgisel farkındalık açısından gruplar arasında anlamlı fark bulunmazken 5;0-5;11 yaş aralığında sesletim ve alıcı dil becerilerinde anlamlı farka ulaşılmamıştır. Araştırma bulguları, kekemeliği olan çocukların olmayanlara göre dilsel, sesletimsel, sesbilgisel ve bilişsel bazı alanlarda gecikmeleri ve ince farklılıkları olabileceğini göstermiştir. Bu alanların kekemeliğin geçiciliği ya da kalıcılığıyla ilgili risk faktörleri belirlenirken göz önünde bulundurulmasının önemi vurgulanmıştır.
Özet (Çeviri)
The purpose of this study was to compare Turkish speaking 40 4;0-5;11 year-old children who do (CWS) and 40 age-matched (-/+2 months) children who do not stutter (CWNS) in terms of language, articulation, phonological awareness skills and executive functions (phonological working memory and inhibition) and examine the correlations among these skills separately within 4;0-4;11 and 5;0-5;11 age groups. Descriptive comparative and correlational models were used in this study. Data collection tools were Turkish Early Language Development Test (TEDİL), articulation subtest (SET) of Turkish Articulation and Phonology Test (SST), Phonological Awareness Test (FFT), Turkish Nonword Repetition Test (TAST), Peg Tapping and Day/Night tasks and the data was analyzed by using SPSS 25 package programme. Results indicated that CWS had poorer performances in all the tests and tasks than CWNS; however significant differences were observed in total language, receptive/expressive subtests, articulation, phonological awareness and nonword repetition scores but not the inhibition control scores. There was no significant difference between the groups in articulation and phonological awareness in the age range 4;0;4;11 and articulation and receptive language and in the age range 5;0-5;11. The findings showed that stuttering children may have subtle linguistic, motor speech and cognitive differences compared with nonstuttering peers and these differences should be taken into consideration while assessing the risk factors about stuttering persistence.
Benzer Tezler
- Okul öncesi dönemde Rusça-Türkçe konuşan (İki dilli) çocukların dil gelişimini etkileyen faktörler: Antalya örneği
The factors affecting language development of russian-turkish speaking (Bilingual) children in preschool period: Antalya sample
GÖKÇE PINAR ŞENBAKAR
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Eğitim ve ÖğretimPamukkale ÜniversitesiDil Bilimleri ve Kültür Araştırmaları Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ZEYNEP GENÇER BALOĞLU
- Maternal discourse styles in the storytelling and reminiscing contexts in relation to preschoolers' perspective-taking abilities
Hikaye anlatımı ve anı konuşması bağlamlarında annelerin anlatı stilleri ve okul öncesi dönemdeki çocukların bakış açısı alma becerileri ile ilişkisi
ELİF BÜRÜMLÜ KISA
Doktora
İngilizce
2023
Psikolojiİhsan Doğramacı Bilkent ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ HANDE ILGAZ
- Diller arası sözcük bilgisi testi Türkçe (CLT-TR): Geçerlik ve güvenirlik çalışması
Cross-linguistic lexical task-Turkish (CLT-TR): Validity and reliability study
NEVİN YILMAZ ÇİFTECİ
Doktora
Türkçe
2022
PsikolojiAnadolu ÜniversitesiDil ve Konuşma Terapisi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ AYLİN MÜGE TUNÇER
- Effect of cooperative games and identification with the game partner on prosocial behavior among preschoolers
Okul öncesi çocuklarda işbirlikçi oyunların ve oyun partneriyle özdeşleşmenin prososyal davranış üzerindeki etkisi
FATMA ZÜLAL PİRELİ
Yüksek Lisans
İngilizce
2025
PsikolojiÖzyeğin ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ NESİBE PINAR UĞURLAR
DR. ÖĞR. ÜYESİ VOLKAN DAVUT MENGİ
- Else Günther als Kinderbuchautorin und ihr Beitrag zur interkulturellen Erziehung
Çocuk kitabı yazarı olarak Else Günther ve onun kültürlerarası eğitime katkısı (Else Günther as a children's book autor and hercontribution to intercultural education)
HALİME YEŞİLYURT
Doktora
Almanca
2020
Eğitim ve ÖğretimNecmettin Erbakan ÜniversitesiYabancı Diller Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ALİ OSMAN ÖZTÜRK