Tasavvufî düşüncede dînî çeşitliliğin imkân ve sınırlılıkları: Mevlânâ örneği
The possibilities and limitations of religious diversity in tasawwuf thinking: The Mevlana example
- Tez No: 663845
- Danışmanlar: PROF. DR. AHMET CAHİD HAKSEVER
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Din, Religion
- Anahtar Kelimeler: Din felsefesi, Dini dışlayıcılık, Dini çoğulculuk, Mevlana Celaleddin-i Rumi, Tasavvuf, İslamiyet, Religious philosophy, Religious exclusion, Religious pluralism, Mevlana Celaleddin-i Rumi, Mystic, Islam
- Yıl: 2021
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ankara Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Tasavvuf Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışmada, dînî çoğulculuğun tanımı, konu ile ilgili diğer kavramlar olan dînî dışlayıcılık, dînî kapsayıcılık, dînî çokluk ele alınmaya çalışılmıştır. Dînî çoğulculuğun Tasavvuf ve Mevlânâ'nın fikir dünyasında mümkünlüğü irdelenmiştir. Dînî çoğulculuk kavramı, Batılı din felsefecileri tarafından gündeme getirilmiş ve sistemleştirilmiş felsefî bir yaklaşım olmakla birlikte, daha önceki yüzyıllarda ve farklı coğrafyalarda da benzer fikrî akımlarının varlığı bilinmektedir. Dînî çoğulculuk, dünya üzerindeki bütün dinleri özellikle de yaşayan büyük dinleri Tanrı'ya eşit seviyede ulaştıran yollar olarak kabul eden görüşün adıdır. Dînî çoğulculuk düşüncesinin kimi önde gelen sufîler ve özellikle Mevlânâ tarafından dile getirildiği ve uygulamaya konulduğu iddiaları mevcuttur. İslâm Tasavvuf literatüründe sıkça kullanılan muhabbet, müsâmahâ, felâh, necât gibi kavramların dînî çoğulculukla hangi ölçüde uyum sağladığı ya da ters düştüğü tartışmalı bir mevzudur. Çalışmada Mevlânâ'nın dînî çoğulcu olarak kabul edilip edilemeyeceği ya da kendi kavram terminolojisinde bahsi geçen teorilerden dînî çoğulculuğun veya dînî dışlayıcılığın mâhiyetine benzer bir bulgunun var olup olmadığı incelenmeye çalışılmıştır.
Özet (Çeviri)
This is the definition of religious pluralism, religious exclusion, religious inclusiveness, and religious plurality, which are other related concepts. The possibility of religious pluralism in Sufism and Mevlana's world of ideas was examined. Although the concept of religious pluralism is a philosophical approach brought to the agenda and systemized by Western Philosophers of Religion, it is known that similar intellectual currents exist in previous centuries and different geographies. Religious pluralism is the name of the view that accepts all religions in the world, especially the great living religions, as ways to reach God at an equal level. There are claims that the idea of religious pluralism was voiced and put into practice by some prominent Sufis and especially Mevlânâ. It is a controversial issue to what extent concepts such as affection, tolerance, felah and najat, which are frequently used in Islamic Sufism literature, are compatible with or inconsistent with religious pluralism. In the study, it has been tried to examine whether Mevlana can be accepted as a religious pluralist or whether there is a finding similar to the nature of religious pluralism or religious exclusion from the theories mentioned in his concept terminology.
Benzer Tezler
- Possibility of an İslamic theory of international relations
Uluslararası ilişkiler disiplini'nde İslamı bir teori geliştirme imkanı
NASSEF ADIONG
Doktora
İngilizce
2016
Uluslararası İlişkilerOrta Doğu Teknik ÜniversitesiUluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AHMET NURİ YURDUSEV
- Problemlerle başa çıkmada sûfî tecrübe
Sufi experience in coping with problems
RUKİYE ALBAYRAK
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
DinAnkara Yıldırım Beyazıt ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ÖMER YILMAZ
- An intellectual biography of 'Abd al-Ḥakīm al-Siyālkūtī (D. 1657): His place in Hind intellectual history and influence upon Ottomans
'Abdülhakim Siyâlkûtî'nin (Ö. 1657) entelektüel biyografisi: Hint entelektüel tarihindeki yeri ve Osmanlılar üzerindeki etkisi
ABDULLAH AL MAMUN
Doktora
İngilizce
2023
Eğitim ve Öğretimİstanbul Medeniyet ÜniversitesiTarih Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. İBRAHİM HALİL ÜÇER
- Şâzelî tarikatı'nda mûsikî (Gaziantepli Şâzelî Şeyhi Hasan Arslan örneği)
Music in the Shazeli sect (The example of Shazeli Shaikh Hasan Arslan from Gaziantep)
YUSUF YILDIZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
DinHarran Üniversitesiİslam Tarihi ve Sanatları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HÜSEYİN AKPINAR