Beyin tümörü ameliyatı sonrası semptomlara yönelik belirlenen hemşirelik girişimlerinin uygulanmasına hemşirelere verilen eğitimin etkisi
The effect of training given to nurses applied to nursing interventions regarding symptoms after brain tumor surgery
- Tez No: 666212
- Danışmanlar: PROF. DR. ŞENAY UZUN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Hemşirelik, Nursing
- Anahtar Kelimeler: Beyin tümörü, semptom, hemşirelik, girişim, ameliyat, eğitim, Belirti ve semptomlar, Beyin neoplazmları, Cerrahi işlemler-minimal girişimsel, Cerrahi tedavi, Hemşireler, Hemşirelik araştırmaları, Hemşirelik eğitimi, Neoplazmlar, Sinir cerrahisi, Brain tumor, symptom, nursing, intervention, surgery, education, Signs and symptoms, Brain neoplasms, Surgical procedures-minimally invasive, Surgical treatment, Nurses, Nursing research, Education-nursing, Neoplasms, Neurosurgery
- Yıl: 2021
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Yeditepe Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Hemşirelik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Cerrahi Hastalıkları Hemşireliği Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Beyin tümörleri ve tedavi özellikleri, hastalarda biyopsikososyal, duyusal ve bilişsel değişikliklere neden olmakta ve bu değişikler genellikle subjektif deneyimler olan semptomlar yoluyla yansıtılmaktadır. Tümör cerrahisi sonrası erken ve geç dönemde nörolojik semptomlar daha fazla olmak üzere, farklı özellikte birçok semptomun geliştiği ve semptom şiddetinin tümör ve tedavinin etkisine bağlı olarak değiştiği bildirilmiştir. Semptomların sürekli değerlendirilerek erken tanılanması ve etkin girişimlerin belirlenerek uygulanması, semptoma, hastalığa ve tedaviye bağlı istenmeyen durumların önlenmesi açısından çok önemlidir. Bu çalışmada beyin tümörü ameliyatı uygulanan hastalarda ameliyat sonrası görülen semptomlara yönelik belirlenen hemşirelik girişimlerinin uygulanmasına ve sıklığına, hemşirelere verilen eğitimin etkisinin incelenmesi amaçlanmıştır. Ön test-son test tek gruplu yarı deneysel tipte ve kesitsel desende yapılmış olan bu çalışma, İstanbul'da özel bir vakıf üniversitesi hastanesinin yataklı nöroloji/nöroşirurji kliniğinde çalışan ve bilgilendirilmiş onamları alınan 15 hemşire ve onların bakım verdiği 80 glial beyin tümörü bulunan hastanın katılımı ile yapılmıştır. Araştırmacı tarafından ilgili literatüre ve multidisipliner profesyonel görüşmelere dayalı olarak belirlenen ve uzman görüşü alınan semptomlara yönelik hemşirelik girişimleri formu kullanılarak, hemşirelere eğitim verilmiştir. Eğitim öncesi (n=40 hasta) ve sonrası (n=40 hasta) bakım verilen hastalara uygulanan girişimler ve sıklıkları ile semptom şiddetlerine ilişkin veriler, ameliyat sonrası erken dönemde (ilk 2 gün) hasta ve hemşire veri toplama formu, Karnofsky Performans Skalası, M.D. Anderson Beyin Tümörü Semptom Envanteri ve geliştirilen girişimler formu kullanılarak toplanmıştır. Veriler SPSS 21.0 paket programında tanımlayıcı istatistiksel analizler (sayı, yüzde, ortalama, standart sapma, min-max değer), Ki-kare testi, bağımsız örneklem t testi ve Pearson korelasyon analizi kullanılarak değerlendirilmiştir. Araştırmanın etik kurul onayı alınmıştır. Hemşirelerin yaş ortalaması 26,86±6,09 olup, %86,7'i kadın, %53,3'ü lisans mezunu, meslekte ve klinikte çalışma süreleri (%60, %73,3) en fazla oranla 1-3 yıl arasındadır. Eğitim öncesi ve eğitim sonrası bakım verilen hastaların yaş ortalaması 47,58 ± 15,23 olup, en fazla oranla frontal lop tümörü tanısı olduğu (%32,5 ve %40) ve geliş semptomunun fokal nörolojik bozukluklar olduğu (%80 ve %77,5) saptanmıştır. Ameliyat sonrası hastaların semptom şiddetinin düşük düzeyde olduğu, eğitim sonrası tüm semptom gruplarında girişimlerin uygulanmasının arttığı, ancak bu semptom gruplarının yarısında (duyusal semptomlar, fokal nörolojik bozukluklar, genel semptomlar) anlamlı olmak üzere (p<0.05), semptomlara yönelik uygulanan toplam girişim sayı ve sıklık ortalamalarının arttığı, her bir semptoma yönelik uygulanan girişimlerin oranlarının ise, düşük olduğu saptanmıştır. Eğitim sonrası semptom şiddet puan ortalaması arttıkça, toplam girişim sayısının duyusal semptomlardan bitkinlik ve uyku bozukluğu, bilişsel semptomlardan anlama güçlüğü, tedavi değerlendirme semptomlarından iştahsızlık ve ağız kuruluğu, GİS semptomlarından bulantı ve kusmaya yönelik olarak arttığı; toplam girişim sıklığının ise, bilişsel semptomlardan konuşma güçlüğü ve fokal nörolojik bozukluk semptomlarından hissizlik/karıncalanma/uyuşukluk semptomuna yönelik arttığı bulunmuştur (p<0.05). Eğitim sonrası semptom gruplarına yönelik uygulanan toplam girişim sayı ve sıklık ortalamaları artmış, ancak bu gruplardaki semptomlara yönelik uygulanan girişimlerin oranlarının düşük olduğu, bazı semptomlarda semptom şiddetine göre girişim sayı ve sıklığının arttığı bulunmuştur. Girişimlere yönelik eğitim kapsamının ve yönteminin geliştirilmesi, süresinin arttırılması, düzenli olarak güncellenmesi ve değerlendirilmesi; klinik formların geliştirilmesi ve girişimlere yönelik danışmanlık ve izlem yapılması önerilmiştir.
Özet (Çeviri)
Brain tumors and their treatment characteristics cause biopsychosocial, sensory and cognitive changes in patients and these changes are often reflected through symptoms, which are subjective experiences. It has been reported that many symptoms with different characteristics develop, especially in the early and late periods after tumor surgery, with more neurological symptoms, and the symptom severity changes depending on the effect of the tumor and treatment. Early diagnosis by continuously evaluating the symptoms and determining and applying effective interventions are very important in terms of preventing adverse events related to the symptom, disease and treatment. It was aimed to examine the effect of the training given to nurses on the application and frequency of nursing interventions determined for the symptoms seen after surgery in patients who underwent brain tumor surgery. Pre-and post-test single group quasi-experimental type and cross-sectional pattern is made in this study, it was conducted with the participation of 15 nurses who worked in the inpatient neurology / neurosurgery clinic of a private foundation university hospital in Istanbul and received their informed consent and 80 patients with glial brain tumors they gave care. Nurses were trained using the form of nursing initiatives for symptoms determined by the researcher based on the relevant literature and multidisciplinary professional interviews and received expert opinion. Data on interventions and frequency and severity of symptoms applied to patients receiving care before (N=40 patients) and after training (N=40 patients), in the early postoperative period (first 2 days), patient and nurse data collection form, Karnofsky performance scale, M.D. Anderson's Brain Tumor symptom inventory was collected, using the form of initiatives developed. The data were evaluated using descriptive statistical analyzes (number, percentage, mean, standard deviation, min-max value), Chi-square test, independent sample t test and Pearson correlation analysis in SPSS 21.0 package program. Ethics committee approval of the study was obtained. The average age of nurses is 26.86±6.09, 86.7% are women, 53.3% are undergraduate graduates, their working time in the profession and clinic (60%, 73.3%) is between 1-3 years with a maximum rate. The average age of patients given pre-and post-education care was 47.58 ± 15.23, with the highest proportion being diagnosed with frontal lop tumor (32.5% and 40%) and the developmental symptom being focal neurological disorders (80% and 77.5%). The symptom severity of the patients after surgery was low, the application of interventions increased in all symptom groups after training, but being significant in half of these symptom groups (sensory symptoms, focal neurological disorders, general symptoms) (p <0.05), it was found that the total number and frequency of interventions for symptoms increased significantly, and the rates of interventions for each symptom were low. As the mean symptom severity score increased after the training, the total number of interventions increased for fatigue and sleep disturbance from sensory symptoms, difficulty in understanding from cognitive symptoms, loss of appetite and dry mouth from treatment evaluation symptoms, nausea and vomiting from GIS symptoms; The total frequency of interventions was found to increase in terms of cognitive symptoms, speech difficulties, and focal neurological disorder symptoms, numbness / tingling / numbness (p <0.05). After the training, the total number and frequency of interventions applied to symptom groups increased, but the rates of intervention for symptoms were found to be low in these groups, and the number and frequency of interventions for some symptoms increased according to the severity of the symptoms. Developing the scope and method of training for enterprises, increasing its duration, regularly updating and evaluating it; development of clinical forms and counseling and follow-up for interventions were recommended.
Benzer Tezler
- İntrakranial patolojilerde fonksiyonel manyetik rezonans görüntülemenin yeri
Assessment of functional magnetic resonance imaging in patients with intracranial lesions
AYTAÇ DOĞAN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2019
Radyoloji ve Nükleer TıpErciyes ÜniversitesiRadyoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HALİL DÖNMEZ
- Primer beyin tümörlü hastalarda semptom değerlendirilmesi
Symptom evaulation in patient with primary brain tumor
ELMAS MAŞALACI
- Beyin tümörü ameliyatı olan hastalarda genel vücut banyosunun ağrı, anksiyete, vital bulgular ve oksijen saturasyonu üzerine etkisi
The effect of bathing on pain, anxiety, vital sings and oxygen saturation of patients with brain tumor after surgical treatment
NAZMİYE UĞUR
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
HemşirelikGazi ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SEVİNÇ KUTLUTÜRKAN
- Beyin tümörü ameliyatı olan hastalarda konfor düzeyi ve konforu etkileyen faktörlerin belirlenmesi
Determination of comfort level and factors affecting comfort in patients with brain tumor surgery
ARZU DEMİREL
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Hemşirelikİstanbul Üniversitesi-CerrahpaşaCerrahi Hastalıklar Hemşireliği Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ EZGİ SEYHAN AK
- Beyin tümörlü hastalarda danışmanlığın günlük yaşam aktivitelerindeki bağımsızlık düzeylerine ve bakım sonuçlarına etkisi
Effects of training on independence levels of daily living activities and care outcomes among patients with brain tumour
ARZU TUNA MALAK
Doktora
Türkçe
2007
HemşirelikEge ÜniversitesiCerrahi Hastalıklar Hemşireliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ALEV DIRAMALI