İran Nükleer Anlaşması ve Orta Doğu'da nükleer silahsızlanmanın geleceği
Iran Nuclear Deal and future of nuclear disarmament in the Middle East
- Tez No: 682606
- Danışmanlar: DOÇ. DR. GÜLTEKİN YILDIZ, DR. ATASAY ÖZDEMİR
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Uluslararası İlişkiler, International Relations
- Anahtar Kelimeler: Nükleer enerji, Nükleer güç, Nükleer silahlar, Nükleer yakıtlar, Nükleer çalışmalar, Orta Doğu, Orta Doğu politikası, Silahsızlanma, Uluslararası anlaşmalar, İran, Nuclear energy, Nuclear power, Nuclear weapons, Nuclear fuels, Nuclear woks, Middle East, Middle East policy, Disarmament, International agreements, Iran
- Yıl: 2019
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Milli Savunma Üniversitesi
- Enstitü: Atatürk Stratejik Araştırmalar Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Strateji ve Güvenlik Araştırmaları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Güvenlik Araştırmaları Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Orta Doğu, silahlı çatışmalar, bölgesel güçler arasındaki diplomatik gerilimler, dış askeri müdahaleler ve bölgenin politik atmosferini kendi ulusal çıkarları doğrultusunda etkilemeye çalışan küresel güçlerin yarattığı olumsuz etkiler ile şekillenen güvenlik ortamı nedeniyle uluslararası sistemde hassas bir konuma sahiptir. Diğer yandan Temmuz 2015'te imzalanan İran Nükleer Anlaşması, bölgenin güvenlik ortamına nüfuz eden küresel güçlerin mevcut ve gelecekteki güvenlik sorunlarını tercihen barışçıl yöntemlerle çözmek konusundaki niyetlerine işaret etmektedir. Bu çalışmanın amacı, İran Nükleer Anlaşması'nın Küresel Nükleer Silahların Yayılmasının Önlenmesi Rejimi'nin uygulamalarına getirebileceği yeniliklerin ve Orta Doğu'da güvenlik ve istikrarın geliştirilmesine katkı sağlayabilecek bir nükleer silahlardan arındırılmış bölge oluşturulmasına başlangıç teşkil edebilme konusundaki yeterliliğinin incelenmesidir. Tezin kuramsal çerçevesi Bölgesel Güvenlik Kompleksleri Teorisi'ne dayanmaktadır. Yararlanılan kaynaklar öncelik sırasına göre uluslararası kurumların kararları ve uluslararası anlaşmalar gibi birincil kaynaklar ve akademik veri tabanlarından elde edilen kitaplar, makaleler ve raporlar gibi ikincil kaynaklardır. Sonuç olarak; çalışmada elde edilen bulgular İran Nükleer Anlaşması'nın, Nükleer Silahların Yayılmasının Önlenmesi Rejimi'ne hem nükleer teknolojinin sağladığı avantajlara ulaşma imkanının geliştirilmesi hem de nükleer silahların yayılmasının engellenmesi bakımlarından uygulamada kuvvet katacak sınırlı yenilikler getirdiğini işaret etmektedir. Ek olarak anlaşmanın, Orta Doğu'da barış ve istikrarın tesis edilmesi yolunda önemli bir adımı teşkil edebilecek bir nükleer silahlardan arındırılmış bölge oluşturulması konusunda bir başlangıç noktası oluşturabilecek yeterlilikte olduğu sonucuna varılmıştır.
Özet (Çeviri)
Middle East is a very unstable and sensitive region in the international sysytem because of its security environment dominated by armed conflicts, diplomatic tensions between regional powers, external military interventions and negative effects of global powers who are trying to effect the political atmosphere of the region in favour of their national interests. On the other hand, the July 2015 Iran Nuclear Deal is indicating the intention of global powers, penetrating the regions security environment, to solve present and future security challenges by peaceful means preferably. The aim of this study is to examine the Iran Nuclear Deal on its innovative aspects those may effect the applications of Global Nuclear Non-Proliferation Regime and its ability to set a starting point for establishment of a Middle East Nuclear Weapon Free Zone which may enhance security and stability in the region. The theoretical frame of the thesis relies on the Regional Secutiry Complex Theory. By order of priority, the sources used are primary sources as resolutions of international institutions and international agreements and secondary sources as books, articles and reports accessed from academic research databases. In conclusion; the findings of the research indicate that Iran Nuclear Deal brings limited innovations to Nuclear Non-Proliferation Regime those may strenghten it in both aspects of providing opportunities for gaining benefits of nuclear energy and preventing proliferation of nuclear weapons. Additionally it provides a suficcient starting point for establishment of a Middle East Nuclear Weapon Free Zone that may serve as a major step in order to constitute security and stability in the region.
Benzer Tezler
- The changes in NATO defense concept and Turkish foreign policy
NATO savunma anlayışındaki değişikler ve Türk dış politikası
SONER DURSUN
Doktora
İngilizce
2015
Siyasal BilimlerYeditepe ÜniversitesiSiyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
PROF. DR. CEMİL OKTAY
- The nuclear race in the Middle East: A neoclassical realist analysis of the Iranian case
Ortadoğu'da nükleer yarış: İran örneğinin neoklasik realist analizi
AHMAD ALAHMAD
Yüksek Lisans
İngilizce
2025
Uluslararası İlişkilerHasan Kalyoncu ÜniversitesiSiyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ BURÇİN ERYILMAZ
- An evaluation of the Iranian nuclear program from a power transition perspective
İran'ın nükleer programının güç geçişi kuramına göre bir incelemesi
EZGİ UZUN
Yüksek Lisans
İngilizce
2011
Uluslararası İlişkilerSabancı ÜniversitesiSiyaset Bilimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MELTEM MÜFTÜLER BAÇ
- Uluslararası sistemdeki etkin aktörlerin İran'ın nükleer programına yaklaşımları
The approaches of the major actors in the international system to Iran's nuclear programme
ATASAY ÖZDEMİR
Doktora
Türkçe
2013
Uluslararası İlişkilerHarp Akademileri KomutanlığıStrateji ve Stratejik Araştırmalar Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HASAN SAYGIN
- AKP dönemi Türkiye-İran ilişkileri
Relations between Turkey-Iran in the period of AKP
SEDAT KIRGÖZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2016
Uluslararası İlişkilerSüleyman Demirel ÜniversitesiUluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. SELİM KANAT