Anadilden Derlemeler adlı eserde, Derleme Sözlüğü'nde yer almayan kelimeler
The words that are not included in the Compilation Dictionary in the work called“Compilations from the Mother Tongue”
- Tez No: 742607
- Danışmanlar: DOÇ. DR. FERDİ GÜZEL
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Türk Dili ve Edebiyatı, Dilbilim, Turkish Language and Literature, Linguistics
- Anahtar Kelimeler: Ağız, Derleme Sözlüğü, Anadilden Derlemeler Sözlüğü, dil, Derleme, Dil bilgisi, Dil bilim, Kelimeler, Sözlük, Sözlük kullanımı, Sözlükbilim, Dialect, Compilation Dictionary, Compilations from the Mother Tongue, language, Compilation, Collation dictionary, Grammar, Linguistics, Words, Dictionary, Dictionary use, Lexicology
- Yıl: 2022
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Bayburt Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Yeni Türk Edebiyatı Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Ağız, aynı dil içinde ses, şekil, söz dizimi ve anlamca farklılıklar gösterebilen, belli yerleşim bölgelerine veya sınıflara özgü olan konuşma dilidir. Bu ağız sözcüklerinin derlenmesi sonucu da ağız sözlükleri meydana gelmektedir. Bunlardan bir tanesi de“Anadilden Derlemeler”adlı iki ciltten oluşan sözlüktür. Maarif Vekilliği ve Dil Encümeni'nin çalışmaları ile 1920- 1930 yılları arasında toplanan ağız malzemesi, Hamit Zübeyir (Koşay) ve İshak Refet (Işıtman) tarafından 1932'de yayımlanmıştır. Bu eserin devamı niteliğindeki,“ Anadilden Derlemeler 2 ”ise Hamit Zübeyir (Koşay) ve Orhan (Aydın) tarafından 1952'de basılmıştır. Bu sözlük aynı zamanda Türkiye Türkçesinin ilk ağız sözlüğü olma özelliğine sahiptir. Sözlükler kelimelerden meydana gelmektedirler ve belirli kurallar çerçevesinde oluşmaktadırlar. Bu çalışmada“ Anadilden Derlemeler”adlı eserde,“ Derleme Sözlüğü”nde yer almayan kelimeler ele alınmıştır. Derleme Sözlüğü'nde bulunmayan kelimeler tarama yöntemiyle tespit edilerek fişlenmiştir. Çalışmanın giriş bölümünde Anadilden Derlemeler adlı sözlük ve sözlüğün yazarları hakkında bilgi verilmiştir. Çalışma dört ana bölümden oluşmaktadır. Birinci bölüm; Derleme Sözlüğü'ne alınmamış maddeler. İkinci bölüm; bir veya birkaç anlamı Derleme Sözlüğü'ne alınmamış maddeler. Üçüncü bölüm; Derleme Sözlüğü'ne göre daha detaylı tanımların bulunduğu kelimeler. Dördüncü bölüm; Derleme Sözlüğü'ne alınmamış tanık cümlelerdir. Tespit edilen madde başları alfabetik düzene göre sıralanmıştır. Her maddenin sonunda kelimenin geçtiği cilt, sayfa sayısı ve sütun harfi de belirtilmiştir.
Özet (Çeviri)
Dialect is a spoken language that can show differences in sound, shape, syntax and meaning within the same language and is specific to certain settlements or classes. Dialect dictionaries are formed as a result of the compilation of these dialect words. One of them is the dictionary consisting of two volumes called“Compilations from the Mother Tongue”. The dialect material collected between 1920 and 1930 with the work of the Ministry of Education and the Language Committee was published by Hamit Zübeyir (Koşay) and İshak Refet (Işıtman) in 1932. As a continuation of this work,“Compilations from the Mother Tongue 2”was published by Hamit Zübeyir (Koşay) and Orhan (Aydın) in 1952. This dictionary also has the feature of being the first dialect dictionary of Turkish. Dictionaries are made up of words and are created within the framework of certain rules. In this study, the words that are not included in the Compilation Dictionary in the work called“Compilations from the Mother Tongue”are discussed. Words not found in the Compilation Dictionary were identified by scanning method and filed. In the introduction part of the study, Information was given about the dictionary named Compilations from The Mother Tongue and the authors of the dictionary. Second part; Articles whose one or more meanings are not included in the Compilation Dictionary. Third part; Words with more detailed definitions according to the Compilation Dictionary. Fourth part; Sample sentences that are not included in the Compilation Dictionary. Detected entries are listed in alphabetical order. At the end of each entry, the volume, page number and column letter of the word are also indicated.
Benzer Tezler
- Ağrı ili ağızları ve söz varlığı
Dialects and vocabulary of Ağrı province
ZÜLEYHA AK
Doktora
Türkçe
2025
Türk Dili ve EdebiyatıErciyes ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NEVZAT ÖZKAN
- Sadi Yaver Ataman tarafından derlenmiş Safranbolu türkülerinin müzikal analizi
Musical analysis of Safranbolu folk music compiled by Sadi Yaver Ataman
CENGİZ AHMET YİĞİT
- Dı kılamên evînî yên Dengbêjan de temaya jınê
Dengbêjlerîn aşk şarkılarında kadın teması
TEKİN ÇİFÇİ
Yüksek Lisans
Kürtçe
2013
Doğu Dilleri ve EdebiyatıMardin Artuklu ÜniversitesiKürt Dili ve Kültürü Ana Bilim Dalı
PROF. DR. KADRİ YILDIRIM
- The effectiveness of music therapy in patients with poststroke aphasia: a systematic review
İnme Sonrası Afazisi Olan Hastalarda Müzik Terapisinin Etkililiği: Sistematik Bir Derleme
BERZAN ÇETİNKAYA
Yüksek Lisans
İngilizce
2020
Dil ve Konuşma TerapisiThe Unıversıty Of SheffıeldDil ve Konuşma Terapisi Ana Bilim Dalı
DR. TRACİ WALKER
- Denizli'nin Babadağ ilçesi ağzı
Dialect of Babadağ district of Denizli
IŞILAY KANAÇ
Yüksek Lisans
Türkçe
2010
DilbilimPamukkale ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. CEYHUN VEDAT UYGUR