Saklı Markov zincirleri ile Türkiye'deki COVID-19 yayılımının modellenmesi
Modeling of the spread of COVID-19 in Turkey using hidden Markov chains
- Tez No: 758137
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ RİFAT AYKUT ARAPOĞLU
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Endüstri ve Endüstri Mühendisliği, Industrial and Industrial Engineering
- Anahtar Kelimeler: COVID 19, Epdemi, Saklı Markov modeli, COVID 19, Epidemics, Hidden Markov model
- Yıl: 2022
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Eskişehir Osmangazi Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Endüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Yöneylem Araştırması Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
İlk kez 2020 yılı başında görülen COVID-19 salgını, beklenmedik şekilde hızlı yayılımı ile tüm dünyada bir halk sağılığı problemi olarak ortaya çıkmıştır. Bu durum birçok ülkede sokağa çıkma yasakları, kapanmalar, seyahat sınırlamaları vb. çok sıkı önlemlerin alınmasına yol açmıştır. Salgının yayılımını durdurmak için öncelikle salgının gerçek durumunun bilinmesi gereklidir. Bunun için ise salgının doğrudan gözlemlenemeyen kendine has yayılım dinamiğinin anlaşılması gereklidir. Saklı Markov Modelleri (SMM), bir seri gözlemden yola çıkarak sistemin gerçek durumunu ve en olası geçişleri tahmin etmeyi amaçlayan rassal bir yöntemdir. Sürecin (salgının) gerçek durumu bilinmeden, duruma bağlı birtakım gözlenebilir rassal sinyallere (emisyon olasılıkları) göre en olası durum geçişlerini sağlamaktadır. Bu çalışmanın birinci aşamasında 11 Mart 2020- 11 Mart 2022 tarihleri arasındaki iki yıllık dönemde Türkiye'deki resmi vaka ve vefat sayıları gözlemler olarak alınmış ve bu veriler yardımı ile SMM parametreleri (geçiş olasılıkları ve emisyon olasılıkları matrisleri) tahmin edilmiştir. Çalışmanın ikinci aşamasında ise, ilk aşamada bulunan SMM kullanılarak salgının on iki coğrafi bölge ve alt bölgede yayılım eğilimleri tahmin edilmiştir.
Özet (Çeviri)
SUMMARY The COVID-19 epidemic, which was first seen at the beginning of 2020, has emerged as a public health problem all over the world with its unexpectedly rapid spread. This situation led to the adoption of drastic measures such as curfews, closures and travel restrictions in many countries. To prevent the spread of the epidemic, first of all, it is necessary to know the real status of the epidemic. To this end, it is necessary to understand the unique dynamics of the epidemic that cannot be observed directly. Hidden Markov Models (HMM) is a stochastic method that aims to predict the real state of the system and the most probable transitions based on a series of observations. Without knowing the actual state of the epidemic, HMMs provide the most probable real state transitions according to some observable random signals (called emission probabilities) which depend on the actual state. In the first stage of the study, the officially verified number of cases and deaths in Turkey during the two-year period between March 11, 2020 and March 11, 2022 were taken as observations and the HMM parameters (state transition probability and emission probability matrices) were estimated with the help of these data. In the second stage of the study, the spread trends of the epidemic in twelve geographical regions and sub-regions were estimated by using the HMM found in the first stage.
Benzer Tezler
- Gebelik ve doğum olgularında prolaktin düzeylerinin değerlendirilmesi
The Evaluation of prolactin values during pregnancy labour and in deliveries
TÜLİN AKAN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
1987
Kadın Hastalıkları ve DoğumGazi ÜniversitesiKadın Hastalıkları ve Doğum Ana Bilim Dalı
DOÇ.DR. MÜLAZIM YILDIRIM
- İnce taneli sementasyon çeliklerinde sıcak şekil verme ve ısıl işleminin ostenit tane büyüklüğüne etkisi
Başlık çevirisi yok
MERAL ŞANLI
Yüksek Lisans
Türkçe
1987
Metalurji MühendisliğiUludağ ÜniversitesiFizik Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ALİ GÜNGÖR
- Çeltikte farklı tuz konsantrasyonlarında bazı agronomik karakterlerin varyasyonu
Başlık çevirisi yok
GÜLNAZ AGAR
- Ön işlemenin ve askorbik asitin dondurularak depolanan yılan balıklarının (Anguilla anguilla) kalitesine etkileri
Başlık çevirisi yok
H.VOLKAN GÖKSEL
Yüksek Lisans
Türkçe
1985
Gıda MühendisliğiEge ÜniversitesiSu Ürünleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. AYDIN URAL