Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu tanısı olan ve olmayan ergenlerde stresle başa çıkma tarzları, bilişsel hatalar ve algılanan ana-baba davranışları arasındaki ilişkinin incelenmesi
The examination of relationship between coping styles, cognitive errors and perceived parenting behaviours in diagnosed and not diagnosed with attention deficit and hyperactivity disorder
- Tez No: 786883
- Danışmanlar: PROF. DR. ÖZALP EKİNCİ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Psikoloji, Psychology
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2022
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sağlık Bilimleri Üniversitesi
- Enstitü: Hamidiye Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Klinik Psikoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Klinik Psikoloji Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: 136
Özet
Amaç: Bu çalışmada DEHB tanısı olan ergenlerin stresle başa çıkma tarzları, bilişsel hatalar ve algılanan ebeveyn davranışları arasındaki ilişkinin incelenmesi amaçlanmıştır. Çalışmanın diğer bir amacı ise bu değişkenlerin DEHB tanılı ve sağlıklı ergenlerde karşılaştırılmasıdır. Gereç ve Yöntem: Çalışmanın verileri ergenlerde Kişisel Bilgi Formu, Algılanan Stres Ölçeği (ASÖ), Stresle Başa Çıkma Tarzları Ölçeği (SBTÖ), Çocuklar için Bilişsel Hatalar Ölçeği (ÇOBHÖ), Leuven Algılanan Ana-Baba Davranışları Ölçeği (LAAÖ/e), ebeveynlerde Conners Derecelendirme Ölçeği ve Leuven Ana-Baba Davranışları Ölçeği (LAAÖ/a), öğretmenlerde ise Conners Derecelendirme Ölçeği kullanılarak elde edilmiştir. DEHB grubuna ait veriler Ekim 2020-Nisan 2021 tarihlerinde İstanbul Erenköy Ruh ve Sinir Hastalıkları Hastanesi'nde, sağlıklı gruba ait veriler ise Mayıs 2021Nisan 2022 tarihlerinde çeşitli okullardan toplanmıştır ve 179 kişi analizlere dahil edilmiştir. Parametrik test varsayımları karşılandığında değişkenler arasındaki ilişkilerin incelenmesi için Pearson Korelasyon Katsayıları; gruplar arasındaki farklılıkların incelenmesi için Bağımsız Örneklem t-Testi kullanılmıştır. Bulgular: Çalışmada DEHB tanılı ergenlerde stresle aktif başa çıkma tarzları ile olumsuz bilişsel hatalar arasında negatif; anne ve babanın duyarlılığı ile pozitif bir ilişki bulunurken stresle pasif başa çıkma tarzları ile olumsuz bilişsel hatalar arasında pozitif bir ilişki bulunmuştur. DEHB tanısı olan ergenlerde stresle başa çıkmada boyun eğici yaklaşım puanları ve babaların algılanan psikolojik kontrol puanları sağlıklı ergenlerden daha yüksek; anne ve babaların algılanan duyarlılık puanları sağlıklı gruptaki ergenlerden daha düşük bulunmuştur. Sonuç: Çalışma sonucunda stresle başa çıkma tarzının bilişsel hatalar ile ilişkili olduğu tespit edilmiştir. Bununla birlikte anne ve babaların duyarlı davranışlarının aktif başa çıkmada önemli bir etken olabileceği saptanmıştır. Ayrıca DEHB ve sağlıklı grup arasında ebeveynlerin algılanan duyarlılık ve psikolojik kontrol davranışlarının farklılık gösterdiği tespit edilmiştir.
Özet (Çeviri)
Aim: In this study, it was aimed to determine the relationship between coping, cognitive errors and perceived parenting of adolescents diagnosed with ADHD. Secondary aim of this study is to compare these variables in adolescents diagnosed with ADHD and healthy. Materials and Methods: Data of this study were collected by using Personal Information Form, Perceived Stress Scale (PSS), Ways of Coping Inventory (WCI), The Children's Negative Cognitive Errors Questionnaire (CNCEQ), Leuven Adolescent Perceived Parenting Scale (LAPPS) from teenagers, Conners' Parent Rating Scale and Leuven Perceived Parenting Scale from parents and Conners' Teacher Rating Scale from teachers. Data belonging to ADHD group were collected from Istanbul Erenköy Psychiatry Hospital from October 2020 to April 2021 and data belonging to healthy group were collected from various schools from May 2021 to April 2022. After data collection, 179 adolescents were included in the analyses. Relationships between variables were examined with Pearson Correlation Coefficients and differences between groups were examined Independent Sample t-Test when parametric test assumptions were met. Results: In this study, a negative correlation was found between active coping styles and cognitive errors and positive correlation was found between sensitivity of both mothers and fathers and passive coping styles in adolescents diagnosed with ADHD. It was determined that subjugationg coping style score and perceived psychological control score of father was higher on ADHD groups than healthy groups. Perceived sensitivity of mothers and fathers score was found lower on ADHD groups. Conclusion: As a result of the study it was determined that coping styles are correlated with cognitive errors. However, it was determined that sensitivity of mothers and fathers could be an important factor on coping styles. Furthermore, there was found a difference on perceived sensitivity and psychological control between ADHD and healthy groups.
Benzer Tezler
- Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu olan ve olmayan ergenlerde erken dönem uyumsuz şemalar ve ebeveynlik stillerinin karşılaştırılması
A comparison of early maladaptive schemas and parenting styles in adolescents with and without attention deficit hyperactivity disorder
NURİYE GÜLTAŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
PsikolojiÜsküdar ÜniversitesiUygulamalı Psikoloji Ana Bilim Dalı
DR. REMZİYE KESKİN
- Madde kullanımı olan ve olmayan dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu tanılı ergenlerin emosyon regülasyonu, psikolojik dayanıklılık ve algılanan sosyal destek düzeyleri
Emotion regulation, resilience and perceived social support levels of adolescents diagnosed with adhd with and without substance use
HURİYE ERDEN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
PsikiyatriSağlık Bilimleri ÜniversitesiÇocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ İBRAHİM ADAK
- Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu tanılı çocuk ve ergenlerde duyu bütünleme düzeyleri ile işlevsellik arasındaki ilişki
The relationship between sensory integration levels and functionality in children and adolescents diagnosed with attention deficit hyperactivity disorder
ONUR OKTAY DAĞLI
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
PsikiyatriEskişehir Osmangazi ÜniversitesiÇocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SANİYE TÜLİN FİDAN
- Dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu tanısı olan ergenlerde yavaş bilişsel tempo, internet bağımlılığı ve emosyonel disregülasyonun uyku bozuklukları ile ilişkisi
The relationship of sluggish cognitive tempo, internet addiction and emotional dysregulation with sleep disorders in adolescents with attention defisit/hyperactivity disorder
DAVUT AKBALIK
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
PsikiyatriDicle ÜniversitesiÇocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MASUM ÖZTÜRK
DR. ÖĞR. ÜYESİ FATMA SUBAŞI TURGUT
- Dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu tanısı olan ve olmayan ergenlerin öz-yeterlik düzeyleri ile ebeveynlerinin dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu belirtileri ve öz-yeterlik düzeylerinin karşılaştırılması
Self-efficacy levels of adolescents with and without attention-deficit hyperactivity disorder and comparison of attention-deficit hyperactivity disorder symptoms and self-efficacy levels of their parents
YAŞAM KARADAĞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
PsikolojiAnkara Yıldırım Beyazıt ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ HALİME ŞENAY GÜZEL