İklim değişikliğinin deniz suyu sıcaklıkları üzerindeki olası etkilerinin incelenmesi: Karadeniz örneği
Investigation of possible effects of climate change on seawater temperatures: a case study for Black Sea
- Tez No: 815768
- Danışmanlar: DOÇ. DR. ADEM BAYRAM, DR. ÖĞR. ÜYESİ SİNAN NACAR
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: İnşaat Mühendisliği, Civil Engineering
- Anahtar Kelimeler: Deniz suyu sıcaklığı, Karadeniz, Yapay sinir ağları, İklim değişikliği, Sea water temperature, Black Sea, Artificial neural networks, Climate change
- Yıl: 2023
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Karadeniz Teknik Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışmanın amacı iklim değişikliğinin deniz suyu sıcaklıkları üzerindeki olası etkilerini incelemektir. Bu amaçla Türkiye'nin Karadeniz kıyılarında yer alan meteoroloji gözlem istasyonlarından beşine ait 1963-2014 dönemi gözlem verileri kullanılmıştır. CMIP6 arşivinden seçilen dört genel dolaşım modeline (GDM) ait iyimser (SSP2-4.5) ve kötümser (SSP5-8.5) senaryo çıktılarının bölgesel ölçeğe indirgenmesi ile istasyonların her biri için gelecek dönem (2023-2052 ve 2053-2082) deniz suyu sıcaklık değerleri elde edilmiştir. Kaba çözünürlüğe sahip GDM çıktılarının bölgesel ölçeğe indirgenmesinde klasik regresyon analizi (KRA) ve yapay sinir ağları (YSA) olmak üzere iki yöntem kullanılmıştır. Kök ortalama karesel hata, ortalama mutlak hata, saçılım indeksi ve Nash-Sutcliffe verimlilik katsayısı olmak üzere dört farklı performans istatistiği kullanılarak KRA ve YSA yöntemlerinin ölçek indirgeme başarıları karşılaştırılmıştır. Performans istatistiklerine göre YSA tabanlı modellerin ölçek indirgeme başarılarının KRA'ya kıyasla daha yüksek olduğu belirlenmiştir. Bu sebeple gelecek dönem deniz suyu sıcaklıklarının tahmin edilmesinde YSA tabanlı modeller kullanılmıştır. SSP2-4.5 ve SSP5-8.5 senaryoları için gelecek dönem yıllık ortalama deniz suyu sıcaklıkları tahmin değerlerinin geçmiş dönem gözlem verilerine kıyasla değişimi irdelenmiştir. SSP2-4.5 senaryosu altında 2023-2052 dönemi yıllık ortalama deniz suyu sıcaklıklarının 0.67 ile 1.11 °C, SSP5-8.5 senaryosu altında ise 0.56 ile 1.03 °C arasında artabileceği öngörülmektedir. 2053-2082 döneminde ise SSP2-4.5 senaryosu altında 1.23 ile 1.71 °C, SSP5-8.5 senaryosu altında ise 2.06 ile 2.80 °C arasında artışlar beklenmektedir.
Özet (Çeviri)
The aim of this study is to investigate the possible effects of climate change on the seawater temperatures (SWT) in the case of the Black Sea. The monitoring data from five meteorological stations operated along the coast of Turkey was for the period 1963-2014. The SWT values for the future period (2023-2052 and 2053-2082) were obtained for each station by downscaling the optimistic (SSP2-4.5) and pessimistic (SSP5-8.5) scenario outputs, belonging to four general circulation models (GCMs) chosen from the CMIP6 archive, to regional scale. The coarse-resolution GCM outputs were downscaled to a regional scale using two statistical downscaling techniques: conventional regression analysis (CRA) and artificial neural networks (ANNs). Four performance statistics, namely root mean square error, mean absolute error, scatter index, and Nash-Sutcliffe efficiency coefficient, were used to compare the downscaling efforts of the CRA and ANNs techniques. The downscaling capability of the ANN-based models was higher than that of the CRA-based models based on the performance statistics. For this reason, the ANN-based models were preferred to forecast the future SWT values. Considering the average annual SWT values, the variation of the values estimated under the SSP2-4.5 and SSP5-8.5 scenarios with the monitoring data was studied. It is predicted that the average annual values may rise by 0.67 to 1.11 °C under the SSP2-4.5 scenario and 0.56 to 1.03 °C under the SSP5-8.5 scenario for the period 2023-2052. It is also expected that these values may rise by 1.23 to 1.71 °C under the SSP2-4.5 scenario 2.06 to 2.80 °C under the SSP5-8.5 scenario for the period 2053-2082.
Benzer Tezler
- Sulak alanların uzaktan algılama ve coğrafi bilgi sistemleri ile irdelenmesi: Akgöl örneği
Analysis of wetlands using remote sensing and geographic information systems: Akgol sample
ADALET DERVİŞOĞLU
Doktora
Türkçe
2018
Jeodezi ve Fotogrametriİstanbul Teknik ÜniversitesiGeomatik Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NEBİYE MUSAOĞLU
- Bazı sert çekirdekli meyve türlerinde döllenme biyolojisi üzerinde yöntem çalışmaları
Başlık çevirisi yok
ATBİMOĞLU ADALET
- Makro besin elementlerinin (NPK) İzmir'de Mayıs ayında açığa dikilen 4-6 cm çevre büyüklüğündeki Gladiolus cinsine ait“hunting song”ve“Novalüx”kültür çeşitlerinin yumrularının gelişmeleri üzerine etkileri
Başlık çevirisi yok
TAHA ALİ AMEN
Yüksek Lisans
Türkçe
1985
ZiraatEge ÜniversitesiPeyzaj Mimarlığı Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ADNAN HATİPOĞLU
- Bromtimol mavisi, bromkresol moru ve klorfenol kırmızısı indikatörleri katılmış özel besiyerlerinin sütlerde antibiyotik belirtilmesine uygunluğu üzerine araştırmalar
Başlık çevirisi yok
ESENGÜL TUNCER
Yüksek Lisans
Türkçe
1985
Gıda MühendisliğiEge ÜniversitesiSüt Teknolojisi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HASAN YAYGIN