Geri Dön

Korku endeksi (VIX) ile altın, döviz, kripto para ve dünya borsaları arasındaki ilişkilerin analizi

From analysis of relationships between volatility index (VIX) and gold, currency, cryptocurrency and world stock exchanges

  1. Tez No: 825738
  2. Yazar: BURAK ŞEN
  3. Danışmanlar: DOÇ. DR. NEŞE ÇOBAN ÇELİKDEMİR
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Ekonometri, Ekonomi, Econometrics, Economics
  6. Anahtar Kelimeler: Altın, Borsa, Ekonomik zaman serisi, Korku endeksi, Kripto para arzı, Kripto para birimi, Kripto varlık, Uçuculuk, Vektör otoregresyon modeli, Zaman serileri, Gold, Stock exchange, Economic time series, Fear index, Initial coin offering, Crypto currency, Cryptocurrency, Volatility, Vector autoregression model, Time series
  7. Yıl: 2023
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Marmara Üniversitesi
  10. Enstitü: Bankacılık ve Sigortacılık Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Sermaye Piyasası ve Borsa Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Sermaye Piyasası ve Borsa Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Volatilite yani oynaklık piyasalarda yaşanan ani değişimlerin bir göstergesidir. Artan oynaklık durumda piyasaları öngörebilmesi zorlaşır ve piyasalar gittikçe belirsizleşmeye başlar. Piyasalardaki bu dalgalanmaların şiddetini ölçüp ona göre pozisyon alma fikri; S&P500 veriyle oluşan VIX endeksini ortaya çıkmıştır. VIX endeksi zamanla“Korku Endeksi”olarak anılmaya başlanmıştır. Genel kabul gören görüş; VIX endeksinin 30 ve üzeri olması durumunda piyasaların bu durumu bir uyarı olarak algılamasıdır. VIX endeksinin yükselmesi artan belirsizliği; azalması ise piyasaların daha öngörülebilir hale gelmesini temsil etmektedir. Bu da aslında VIX endeksinin temsil ettiği piyasalardaki oynaklığın; döviz, borsalar ve kripto paralarla etkileşim halinde olması gerektirmektedir. Bu kapsamda çalışmanın amacı; VIX endeksi ile altın, döviz, kripto para ve dünya borsaları arasındaki ilişkilerin analiz etmektir. Bunun içinde 21/01/2018 – 02/10/2022 dönemleri arasındaki ons altın fiyatı, USD/TL, EUR/TL, GBP/TRY, BTC, ETH, XRP, S&P500, Nikkei225, XU100 haftalık verileri alınarak etki- tepki analizi, varyans ayrıştırma, nedensellik analizi yöntemleri kullanılarak veriler arasındaki ilişkiler çözümlenmiştir. Yapılan test sonuçlarının neticesinde VIX endeksinde yaşanacak olan rassal bir şokun S&P500, N225, XU100, BTC, ETH ve XRP üzerinde negatif yönde etkilerinin olduğunu, USD, EUR, GBP ve XAU üzerinde pozitif yönlü etkilerinin olduğu gözlenmektedir. Nedensellik analizi sonuçlarına göre; VIX endeksi S&P500, N225, XU100, USD/TRY, EUR/TRY ve GBP/TRY endekslerinin Granger nedeni olduğu; VIX endeksi ile kripto paralar arasında Granger nedensellik bağının olmadığı gözlemlenmiştir. Yabancı paralardan USD/TRY, EUR/TRY, GBP/TRY ve kripto paralardan BTC, ETH, XRP incelendiğinde her iki grupta da gerek hacim bakımında gerekse bilinirlik sıralamasında kendi gruplarının lideri olan USD/TRY ve BTC'nin kendi gruplarındaki serileri önemi ölçüde etkilediği gözlemlenmiştir.

Özet (Çeviri)

Volatility is an indicator of sudden changes in the markets. Increased volatility makes it difficult to predict markets and markets become increasingly uncertain. The idea of measuring the severity of these fluctuations in the markets and taking a position accordingly; The VIX index, formed by S&P500 data, emerged. The VIX index has come to be known as the“Fear Index”. The generally accepted view is that if the VIX index is 30 and above, the markets perceive this as a warning. An increase in the VIX index represents increased uncertainty, while a decrease in the VIX index represents markets becoming more predicTablo. This implies that the volatility in the markets represented by the VIX index should interact with foreign exchange, stock markets and cryptocurrencies. In this context, the aim of the study is to analyze the relationship between the VIX index and gold, foreign exchange, cryptocurrency and world stock markets. In this context, ounce gold price, USD/TL, EUR/TL, EUR/USD, BTC, ETH, XRP, S&P500, Nikkei225, XU100 weekly data between 21/01/2018- 02/10/2022 were taken and the relationships between the data were analyzed using impulse- response analysis, variance decomposition, causality analysis methods. As a result of the test results, it is observed that a random shock in the VIX index has negative effects on S&P500, N225, XU100, BTC, ETH and XRP, while it has positive effects on USD, EUR, GBP and XAU. According to the causality analysis results; VIX index is the Granger cause of S&P500, N225, XU100, USD/TRY, EUR/TRY and GBP/TRY indices; there is no Granger causality link between VIX index and cryptocurrencies. When USD/TRY, EUR/TRY, GBP/TRY, GBP/TRY from foreign currencies and BTC, ETH, XRP from cryptocurrencies are analyzed, it is observed that USD/TRY and BTC, which are the leaders of their groups in terms of both volume and awareness rankings in both groups, significantly affect the series in their groups.

Benzer Tezler

  1. The dynamics of cryptocurrency market from behavioral finance perspective

    Kripto para piyasasının dinamikleri davranışsal finans perspektifinden

    BASMA ALMISSHAL

    Doktora

    İngilizce

    İngilizce

    2023

    İşletmeKaradeniz Teknik Üniversitesi

    İşletme Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. HALİL İBRAHİM BULUT

  2. Türkiye'de seçilmiş makroekonomik ve finansal göstergelerin dış ticaret dengesine etkilerinin belirlenmesi: Zamanla değişen nedensellik analizi uygulamaları

    Determining the effects of selected macroeconomic and financial indicators on the foreign trade balance in Türkiye: Applications of time-varying causality analysis

    BURAK DOĞANGÜN

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2026

    EkonomiHitit Üniversitesi

    İktisat Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. CEM KOÇAK

  3. Fourier Kantil birim kök ve eşbütünleşme testleri: BIST100 ve sektör endeksleri üzerine bir uygulama

    Fourier Quantile unit root and cointegration tests: An application to BIST100 and sector indices

    GİZEM VAROL

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2026

    Ekonometriİstanbul Üniversitesi

    Ekonometri Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. BURCU KIRAN BAYGIN

  4. Korku Endeksi (VIX) ile geleneksel emtialar ve dijital finansal varlıklar arasındaki ilişkinin analizi

    Analysis of the relationship between the Fear Index (VIX), traditional commodities, and digital financial assets

    FATMA ÇALIŞKAN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2025

    EkonometriTokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi

    İktisat Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. ÖZGÜR KOÇBULUT

  5. Kripto paranın, altın, dolar endeksi, VIX ve petrol fiyatları ile asimetrik ilişkisi: Kantil üzerine kantil regresyon analizden kanıtlar

    Asymmetric relationship of cryptocurrency with gold, dollar index, VIX and oil prices: Evidence from quantille-on-quantille regression

    YUNUS ASLAN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2025

    EkonometriAğrı İbrahim Çeçen Üniversitesi

    İktisat Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. MEHMET DİNÇ