Geri Dön

Bakım veren aile üyelerinin ilaç uygulama davranışlarını destekleyecek klinik eczacılık hizmetinin geliştirilmesi

Development of clinical pharmacy service to support medication administration behaviors of family caregivers

PDF İndir

  1. Tez No: 831297
  2. Yazar: ZEHRA BETÜL KINGIR BAYCAR
  3. Danışmanlar: DOÇ. DR. BETÜL OKUYAN
  4. Tez Türü: Doktora
  5. Konular: Eczacılık ve Farmakoloji, Pharmacy and Pharmacology
  6. Anahtar Kelimeler: Bakım veren aile bireyleri, ilaç uygulama sorunları, klinik eczacı, farmasötik bakım, ölçek, Aile, Bakım verenler, Eczacılar, Farmasötikler, Ölçekler, İlaç kullanımı, İlaç kullanımını değerlendirme, İlaç veriş yolları, Family caregiver, medication administration problems, clinical pharmacist, pharmaceutical care, scale, Family, Caregivers, Pharmacists, Pharmaceuticals, Scales, Drug utilization, Drug utilization review, Drug administration routes
  7. Yıl: 2023
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Marmara Üniversitesi
  10. Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Klinik Eczacılık Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Klinik Eczacılık Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Amaç: Çalışmamızda bakım veren aile bireylerinin ilaç uygulama ile ilişkili sorunlarını tespit etmek ve bu kapsamda Aile Bakım Veren İlaç Uygulama Sorunları Ölçeği'nin (FCMAHS) Türkçe versiyonun psikometrik özelliklerini değerlendirmek ve tespit edilen sorunlara yönelik teoriye dayalı geliştirilen farmasötik bakım hizmetinin etkisini değerlendirmek amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Çalışmamız üç serbest eczaneye gelen bakım veren aile bireyleri üzerinde yürütülmüştür. Birinci kısımda FCMAHS ölçeğinin Türkçe versiyonunun psikometrik özellikleri test-tekrar test, açıklayıcı faktör analizi (AFA) ve doğrulayıcı faktör analizi (DFA) hesaplanarak değerlndirilmiştir. Ayrıca bakım verenlerin ilaç uygulama sorunları, sağlık okuryazarlığı, bakım yükü, ilaç bilgi düzeyi, ilaç yönetimine yönelik yapılandırılmış teoriye dayalı ölçek ile değerlendirilmiştir. Geliştirilen farmasötik bakım hizmetinin, bakım aile bireylerinin ilaç uygulamalarına etkisi değerlendirilmiştir. Bulgular: Türkçe FCMAHS ölçeğinin test- tekrar test analizinde (n=30), ICC değeri 0,917 olarak hesaplanmıştır (p<0,001). Toplam 470 bakım veren aile bireyine ulaşılıp AFA ve DFA analizleri yapılmıştır. AFA analizinde toplam varyans %62,6 oranında 18 madde ve 5 faktör olarak açıklanmıştır ve Cronbach alfa değeri 0,836 olarak hesaplanmıştır. DFA'ya göre yaklaşık hataların ortalama karekökü (RMSEA) değeri 0,0654 ve karşılaştırmalı uyum indeksi (CFI) değeri 0,918 olarak hesaplanmıştır. Türkçe FCMAHS puanının anlamlı derecede ileri yaş (p<0,05), artmış bakım yükü (p<0,001), düşük sağlıkla ilgili materyali okuyabilme yeteneği (p<0,001) ve düşük ilaç bilgi düzeyi (p<0,01) ile ilişkili olduğu tespit edilmiştir (n=156). Geliştirilen farmasötik bakım sonucunda bakım veren aile bireylerinin Türkçe FCMAHS toplam puanlarının anlamlı olarak azaldığı gösterilmiştir (p<0,001) (n=100). Sonuç: Geliştirilen Türkçe FCMAHS ölçeğinin bakım veren aile bireylerinin ilaç uygulama sorunlarını belirlemek amacıyla kullanılabileceği tespit edilmiştir. Klinik eczacı tarafından bakım veren aile bireylerine farmasötik bakım hizmetinin sunulmasıyla ilaç uygulama ile ilişkili sorunların azalabileceği gösterilmiştir.

Özet (Çeviri)

Objective: In our study, it was aimed to determine the medication administration problems of family caregivers, in this context, to evaluate the psychometric properties of the Turkish version of the Family Caregiver Medication Administration Hassles Scale (FCMAHS-TR) and to evaluate the effect of the pharmaceutical care service developed based on theory for the identified problems. Materials and Methods: Our study was carried out family caregivers in three community pharmacy. In the first part, psychometric properties of the FCMAHS-TR was conducted. Test-retest, explanatory factor analysis (EFA) and confirmatory factor analysis (CFA) of this scale were performed. In addition, medication administration problems, adherence, health literacy, care burden, medication knowledge level, the medication management evaluated with structured theory-based scale. In the last part, the effect of the developed pharmaceutical care service on the medication administration of the family caregivers was evaluated. Results: In the test-retest analysis of the FCMAHS-TR (n=30), the ICC value was 0.917 (p<0.001). In study, 470 family caregivers were reached. In the EFA analysis, 62.6% of the total variance was explained as 18 items and 5 factors, and the Cronbach's alpha was 0.836. Based on CFA, the root mean square error of approximation (RMSEA) was 0.0654 and the comparative fit index (CFI) was 0.918. The total FCMAHS-TR score was significantly associated with advanced age (p<0.05), and high care burden (p<0.001), and low ability to read health-related material (p<0.001), and low level of medication knowledge (p<0.01) (n=156). After providing pharmaceutical care to them, FCMAHS-TR scores significantly decreased (p<0.001) (n=100). Conclusion: The FCMAHS-TR can be used to determine medication administration problems of family caregivers. The clinical pharmacist-led pharmaceutical care service to family caregivers can reduce medication administration problems.

Benzer Tezler

  1. Tez No

    510016

    Ayaktan kemoterapi alan hastalara bakım veren aile bireylerinin sağlık anksiyeteleri ve sağlıklı yaşam biçimi davranışları arasındaki ilişki

    The relationship between health anxiety levels and healthy lifestyle behaviors of family members who provide care for cancer patients receiving outpatient chemotherapy

    ESRA ÇAVUŞOĞLU

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2018

    HemşirelikMersin Üniversitesi

    Hemşirelik Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. SABİRE YURTSEVER

  2. Tez No

    781767

    Contribution a la recherche d'un cadre juridique pour un droit international de laconcurrence plus efficace

    Daha etkin bir uluslararası rekabet için hukuki çerçeve arayışı

    ALİ CENK KESKİN

    Doktora

    Fransızca

    Fransızca

    2009

    HukukGalatasaray Üniversitesi

    Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. JEAN MARC SOREL

    PROF. DR. HALİL ERCÜMENT ERDEM

  3. Tez No

    377715

    Çağdaş Suriye nesrinde siyasî hapishane edebiyatı üzerine eleştirel bir bakış

    The literature of political prisons in contemporary Syrian prose analytical prepective

    ABDOLGADER MOHAMED ALİ

    Yüksek Lisans

    Arapça

    Arapça

    2014

    Doğu Dilleri ve EdebiyatıSelçuk Üniversitesi

    Doğu Dilleri ve Edebiyatları Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. FİKRET ARSLAN

  4. Tez No

    621719

    Şizofreni hastalarına bakım veren aile üyelerine verilen psikoeğitim workshop programının bakım yükü, ilaç uyumu değerlendirme ve problem çözme becerilerine etkisi

    The effect of psychoeducation workshop program given to family members caring for schizophrenia patients on care burden, drug compliance evaluation and problem solving skills

    DAMLA POLAT

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2020

    HemşirelikAnkara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi

    Hemşirelik Bilim Dalı

    DOÇ. DR. BİRGÜL ÖZKAN

  5. Tez No

    455270

    Adana Yüreğir İlçesinin iki mahallesinde evde yaşayan yaşlı bireye bakım veren aile bireylerinin karşılaştığı sorunların belirlenmesi ve bakım yükünün değerlendirilmesi

    Determining the problems of care giving and assessing the caregivers' burden of family members giving informal care to the elderly at home in two neighborhoods of Yüreğir County in Adana

    GÜLŞEN UÇAR KARCI

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2016

    Halk SağlığıÇukurova Üniversitesi

    Halk Sağlığı Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. BANU ELÇİN YOLDAŞCAN

Geri Dön