Çocuklardaki besin reddi ve seçici yeme davranışlarının ebeveyn yeme tutumu ve ebeveyn stresi ile ilişkisi
The relationship between food refusal and picky eating behaviors in children and parental eating attitudes and parental stress
- Tez No: 833672
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ SİNE YILMAZ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Beslenme ve Diyetetik, Nutrition and Dietetics
- Anahtar Kelimeler: Ana-baba, Besinler, Gıda tüketimi, Stres, Yeme davranışı, Yeme tutumu, Çocuklar, Parents, Foods, Food consumption, Stress, Eating behaviour, Eating attitudes, Children
- Yıl: 2023
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ankara Medipol Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Çocuğun ebeveynlerde büyük endişe uyandıran yeme davranışlarından biri besin neofobisidir. Çocukların yeme alışkanlıkları, sosyal rol modelleri olan ebeveynleri tarafından etkilenebilir. Bu nedenle, ebeveyn ve çocuk beslenmesi arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi, sağlıklı beslenme alışkanlığının erken yaşlardan itibaren geliştirilmesini etkileyen faktörlerin ortaya çıkarılması ve yetişkinlikteki beslenme sorunlarının önlenmesi açısından önemlidir. Bu çalışma; 2-6 yaş aralığındaki çocuklarda besin reddi ve seçici yeme davranışlarının ebeveyn yeme tutumu ve ebeveyn stresi ile ilişkisini değerlendirmek amacıyla planlanmış ve yürütülmüştür. Araştırmaya Eylül - Aralık 2022 tarihleri arasında Ankara İl Sağlık Müdürlüğü Yenimahalle İlçe Sağlık Müdürlüğüne bağlı Kaletepe Sağlıklı Hayat Merkezi, Beslenme ve Diyet Polikliniğine başvuran ve 2-6 yaş arası çocuğu bulunan ve araştırmaya katılmaya gönüllü olan anneler dahil edilmiştir. Çalışmada kullanılan anket formu; anne ve çocuğa ait genel bilgiler ve sağlık bilgileri, Ebeveyn Yemek Zamanı Davranışları Ölçeği (EYZDÖ), Ebeveynlik Stres Ölçeği (ESÖ), Çocuk Besin Reddi Ölçeğini (ÇBRÖ) içermektedir. Katılımcılar en yüksek puan ortalamasını olumlu ikna alt boyutundan (9.6±1.59) en düşük puan ortalamasını ise yeme konusunda ısrar alt boyutundan (4.6±1.48) almıştır. EYZDÖ özel yemekler alt boyutu ile ÇBRÖ seçicilik alt boyutu (r=0.26), ÇBRÖ neofobi alt boyutu (r=0.29) ve ÇBRÖ toplam puan (r=0.30) arasında pozitif yönlü istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki saptanmıştır (p<0.05). ESÖ toplam puanı ile ÇBRÖ seçicilik puanı (r=0.16, p<0.05), ÇBRÖ neofobi puanı (r=0.21, p<0.01) ve ÇBRÖ toplam puanı (r=0.2, p<0.01) arasında pozitif yönlü istatistiksel olarak anlamlı ilişki saptanmıştır. Ebeveynlerin yüksek kaygı düzeyi anne çocuk etkileşimini olumsuz etkileyerek çocukların yeme reddi davranışını arttırır. Bu açıdan; ebeveyn yeme davranışının ve ebeveyn stresinin çocuklarda görülen besin reddi ve seçicilik üzerindeki etkisini daha net ortaya koyabilmek için başka çalışmaların yapılmasının yararlı olacaktır.
Özet (Çeviri)
Food neophobia is one of the eating behaviors of children that cause great concern in parents. Children's eating habits can be influenced by their parents who are their social role models. Therefore, assessing the relationship between parent and child nutrition is essential to reveal the factors affecting the development of healthy eating habits from an early age and to prevent nutritional problems in adulthood. This study was planned and conducted to assess the relationship between food refusal and picky eating behaviors in children aged 2-6 years with parental eating attitudes and parental stress. The study included mothers who applied to Kaletepe Healthy Life Center, Nutrition and Diet Polyclinic of Yenimahalle District Health Directorate of Ankara Provincial Health Directorate between September and December 2022 and who had children aged 2-6 years and volunteered to participate in the study. The questionnaire form used in the study consisted of general information and health information of the mother and child, Parent Mealtime Action Scale (PMAS), Parental Stress Scale (PSS), and Child Food Rejection Scale (CFRS). The participants received the highest mean score from the positive persuasion sub-dimension (9.6±1.59) and the lowest mean score from the insistence on eating sub-dimension (4.6±1.48). There was a statistically significant positive correlation between the special meals sub-dimension of the PMAS and the selectivity sub-dimension (r=0.26), the neophobia sub-dimension (r=0.29), and the total score (r=0.30) of the CFRS (p<0.05). A statistically significant positive correlation was found between the total score of the PSS and the CFRS selectivity score (r=0.16, p<0.05), CFRS neophobia score (r=0.21, p<0.01), and CFRS total score (r=0.2, p<0.01). Parents' high anxiety level negatively affects mother-child interaction and increases children's food refusal behavior. In this respect, it would be useful to conduct other studies to more clearly reveal the effect of parental eating behavior and parental stress on food refusal and selectivity observed in children.
Benzer Tezler
- Seçici yeme eğitiminin ebeveynlerin seçici yeme isteği ve çocuklardaki besin reddi üzerine etkisi
The impact of selective eating education on parental selective feedi̇ng practi̇ces and chi̇ldren's food refusal behavi̇ors
MELİKE KURBAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Beslenme ve DiyetetikÜsküdar ÜniversitesiBeslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ FATMA TAYHAN KARTAL
- Okulöncesi dönem çocuklarında ebeveyn yeme davranışının besin neofobisi üzerine etkisi
The effect of parental eating behavior on food neophobia in preschool children
GÜLER ÖZSOY
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıZonguldak Bülent Ecevit ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MELTEM KÜRTÜNCÜ
ÖĞR. GÖR. NURTEN ARSLAN
- Kısa ve bodur olarak değerlendirilen 24-72 aylık çocuklarda anne sütü, tamamlayıcı beslenme uygulamalarının ve besin seçiciliğinin büyüme-gelişme üzerine etkisinin değerlendirilmesi
Evaluation of the effect of breast milk, complementary feeding practices and food selectivity on growth and development in 24-72 months old children who are considered short and stunted
GÜLİN DEMİR
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Beslenme ve DiyetetikToros ÜniversitesiBeslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. BETÜL GÜLŞEN
- Çocuklardaki besin reddinin yetişkinlerdeki seçici yeme davranışı ve ebeveyn tutumları değişkenleri açısından incelenmesi
Investigation of food refusal in children in terms of adult selective eating behavior and parental attitude variables
MERVE TÜRKAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Çocuk Sağlığı ve Hastalıklarıİstanbul Gelişim ÜniversitesiÇocuk Gelişimi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ DENİZ YILDIZ
- Altı ay altı yaş arası çocuklarda iştahsızlık sıklığı ve etkileyen faktörlerin belirlenmesi
The frequency of appetite loss and determination of affecting factors in children aged between six months and six years
CELAL BİRLİK
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2019
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıGaziantep ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NİLGÜN ÇÖL