Dijital ortamda kişisel verilerin saklanması, kullanımı ve korunmasına ilişkin tüketici algıları
Consumer perceptions regarding the storage, use and protection of personal data in the digital environment
- Tez No: 839579
- Danışmanlar: DOÇ. DR. ELİF BOYRAZ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: İşletme, Business Administration
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2023
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İşletme Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: İşletme Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Dijital ortamda, dünyanın dört bir yanına erişimin hızlı ve kolay olması insanlara, işletmelere ve devletlere büyük imkan ve konfor sunmaktadır. Ancak bu konforun sağlanması için karşılıklı bedellerin ödenmesi gerekmektedir. İşletmeler müşterilerini korumak, rekabet edebilmek ve yeni müşteriler kazanmak için müşterilerin verilerine ihtiyaç duymaktadırlar. Bu veriler internet destekli tüm cihazlarda karşımıza çıkmaktadır. Dijital ortamda geçirilen her anın izleri ve paylaşılan tüm kişisel bilgiler bazı kurum ve kuruluşlarca depolanmakta ve depolanan bu bilgiler üçüncü kişilere aktarılabilmektedir. Bu durum insanlarda mahremiyet endişesi yaratmaktadır. İşletmelerin müşteri endişesi, bireylerin mahremiyet endişesi dijital çağın imkanlarını sınırlamaktadır. Bu bağlamda araştırmanın amacı, dijital ortamlarda kişisel veri kavramını ele almak ve tüketicilerin dijital ortamlarda kişisel verilerinin saklanması ve kullanılmasına ilişkin algılarını belirlemektir. Araştırma problemine çözüm üretmek amacıyla belirlenen örneklemde çevrimiçi anket formları aracılığıyla veri toplanmıştır. Örneklemde yer alan cevaplayıcılardan 88'i metropollerde, 101'i diğer büyükşehirlerde, 197'si diğer illerde ikamet etmektedir. Cevaplayıcıların kişisel verilerin ticari amaçla kullanımına ilişkin algılarını ölçmek amacıyla 5'li Likert tipi ifadeler geliştirilmiştir. Ölçeğin geçerlilik ve güvenilirliğini test etmek ve hipotez testlerinde kullanılmak üzere değişkenleri indirgemek amacıyla açıklayıcı faktör analizi kullanılmıştır. Yapılan faktör analizi sonucunda altı faktör elde edilmiştir. Elde edilen bu faktörlerin; dijital çağdan korkma, mahremiyet beklentisi, dijital ayak izi farkındalığı, veri kullanımını hafife alma, büyük veri farkındalığı, veri paylaşma eğilimi olarak isimlendirilmesi uygun görülmüştür. Farklı demografik özelliklere sahip cevaplayıcıların belirlenen bu faktörler açısından farklılaşıp farklılaşmadığı hipotez testleri ile incelenmiştir. Medeni hal, cinsiyet, yaş, yaşanılan yer ve eğitim durumuna göre anlamlı farklılıklar bulunmuştur. Faktör analizi sonucunda elde edilen faktörlerin cevaplayıcıların kişisel verilerin kullanımına ilişkin genel eğilimleri itibariyle farklılaşıp farklılaşmadığı bağımsız iki örneklem t-testi ile analiz edilmiştir. Yalnızca veri madenciliği kavramını bilen katılımcılar ile bilmeyen katılımcılar arasında anlamlı bir farklılık bulunamamıştır. Bunun dışında katılımcıların tüm genel eğilimlerinde anlamlı farklılık tespit edilmiştir. Bu bulgular ışığında uygulayıcılara, tüketicilere ve gelecek araştırmalara öneriler sunulmuştur.
Özet (Çeviri)
In the digital environment, access to all corners of the world is fast and easy, offering great opportunity and comfort to people, businesses and governments. However, mutual costs must be paid to ensure this comfort. Businesses need customer data to retain their customers, compete with them, and win new customers. This data appears on all internet-supported devices. The traces of every moment spent in the digital environment and all the personal information shared are stored by some institutions and organizations and this information can be transferred to third parties. This situation creates privacy concerns in people. The customer concern of the enterprises, the privacy concern of the individuals limit the possibilities of the digital age. In this context, the aim of the research are to address the concept of personal data in digital environments and to identify the perceptions of consumers about sharing and protecting the personal data on digital platforms. In order to produce a solution to the research problem, data were collected through online questionnaire forms in the determined sample. Of the respondents in the sample, 88 reside in metropolitan areas, 101 reside in other metropolitan areas, and 197 reside in other provinces. 5-point Likert type expressions have been developed to measure respondents' perceptions of the commercial use of personal data. Explanatory factor analysis was used to test the validity and reliability of the scale and to reduce variables for use in hypothesis testing. As a result of the factor analysis, six factors were obtained. These factors were- named as fear of the digital age, expectation of privacy, digital footprint awareness, underestimation of data use, big data awareness, data sharing tendency. Whether respondents with different demographic characteristics differed in terms of these factors was examined by hypothesis tests. Significant differences were found according to marital status, gender, age, place of residence and education status. Whether the factors obtained as a result of the factor analysis differed in terms of the general tendencies of the respondents regarding the use of personal data was analyzed by independent sample t-tests. No significant differences were found between participants who only knew the concept of data mining and participants who did not. Apart from this, a significant difference was found in all general tendencies of the participants. In the light of these findings, recommendations are presented to practitioners, consumers and future research.
Benzer Tezler
- Preparation of articles of association through smart contracts in joint-stock company: A legal view
Anonim şirket esas sözleşmesinin akıllı sözleşmeler aracılığıyla hazırlanması: Hukuki bir bakış
MERVE KOCA
Yüksek Lisans
İngilizce
2024
Hukukİstanbul Medeniyet ÜniversitesiÖzel Hukuk Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ MELTEM KARATEPE KAYA
- Bilgi güvenliği, kişisel verilerin korunması ve biyometrik verilerin işlenmesine ilişkin öneriler
Recommendations on information security, personal data protection and processing of biometric data
GÖKSU HAZAR ERDİNÇ
Yüksek Lisans
Türkçe
2017
Bilim ve Teknolojiİstanbul Teknik ÜniversitesiBilişim Uygulamaları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ERTUĞRUL KARAÇUHA
- Telekomünikasyon sektöründe veri toplama yöntemleri, yeni yaklaşımlar ve güvenlik
Data collection methods in the telecommunication sector, new approaches and safety
EMİNE HEMŞİNLİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2015
Endüstri ve Endüstri MühendisliğiGediz ÜniversitesiEndüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MUSTAFA GÜNEŞ
- Analyzing perceptions of artificial intelligence use among pre-service and in-service EFL teachers
Hizmet öncesi ve hizmet içi İngilizce öğretmenlerinin yapay zekâ kullanımı hakkındaki algılarının analizi
SEVDE AYYILDIZ
Yüksek Lisans
İngilizce
2026
Eğitim ve Öğretimİstanbul Medeniyet ÜniversitesiYabancı Diller Eğitimi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ FERDANE DENKCİ AKKAŞ
DR. ÖĞR. ÜYESİ HÜMEYRA GENÇ
- L'evaluation des alternatives de paiement electronique avec des methodes floues d'aide a la decisions
Elektronik ödeme alternatiflerinin bulanık çok ölçütlü karar verme yöntemleriyle değerlendirilmesi
GÜLFEM IŞIKLAR
Yüksek Lisans
Fransızca
2003
Endüstri ve Endüstri MühendisliğiGalatasaray ÜniversitesiEndüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. H. ZİYA ULUKAN