Öğretmen özerkliği hakkında öğretmen ve okul yöneticilerinin görüşleri
The opinions of teachers and school managers on teacher autonomy
- Tez No: 871218
- Danışmanlar: DOÇ. DR. AHMET FARUK LEVENT
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Mesleki özerklik, Ortaokul öğretmenleri, Sınıf öğretmenleri, Sınıf öğretmenliği, Ücretli öğretmenler, İlkokul öğretmenleri, İlköğretim öğretmenleri, Professional autonomy, Secondary school teachers, Class teachers, School teachers, Paid teachers, Primary school teachers, Primary education teachers
- Yıl: 2024
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Marmara Üniversitesi
- Enstitü: Eğitim Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Eğitim Yönetimi ve Denetimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışmanın amacı, öğretmen özerkliğine ilişkin öğretmen ve okul yöneticilerinin görüşlerinin incelenmesidir. Bu çalışmanın ortaya koyacağı sonuçlarla uygulayıcılar ve araştırmacılar için de yardımcı olması beklenmektedir. Araştırmada nitel araştırma yöntemlerinden olgubilim deseni kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubu, ilkokul I. kademede, dört sınıf öğretmeni, bir din kültürü ve ahlak bilgisi öğretmeni, bir İngilizce öğretmeni bir müdür yardımcısı ve bir okul müdürü; ilkokul II. kademede bir Türkçe öğretmeni, bir matematik öğretmeni bir fen bilimleri öğretmeni, bir sosyal bilgiler öğretmeni bir İngilizce öğretmeni, bir din kültürü ve ahlak bilgisi öğretmeni bir müdür yardımcısı ve bir okul müdüründen oluşmaktadır. Çalışmanın verileri, yüz yüze görüşme yoluyla ve yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılarak elde edilmiştir. Araştırmada toplanan veriler, içerik analizi ile çözümlenmiştir. Araştırma bulgularına göre öğretmen özerkliği“öğretmenlerin sınırlar dâhilinde, baskılardan arınmış bir halde, planlamalarında, yöntem-tekniklerinde ve okul dışı etkinliklerde özgür, bağımsız hareket edebilmesi”olarak tanımlanmıştır. Öğretmen özerkliğinin iş yoğunluğu, müfredat ve zaman yetiştirme sorunları, sınıf mevcutları, kitap, materyal eksiklikleri, imkânsızlıklar, kanunlar ve devlet memurluğundan kaynaklanan engeller, paydaşlardan kaynaklanan baskılardan ve öğretmenlerin isteksizliklerinden etkilendiği araştırma sonuçları arasında yer almaktadır. Bulgulara göre özerkliğin olumlu yönleri, öğretmen gelişimi, meslek itibarının artması, verimin artması olarak öne çıkmaktadır. Öğretmen yetersizlikleri, özerkliğin suiistimal edilmesi gibi olumsuz sonuçlar da ortaya çıkabilir. Özerkliğin ideal halinde sonsuz bir özerklik değil sınırlar dâhilinde öğretmene özellikle eğitimle ilgili kararlarından özgürlük sağlayan bir özerklik durumu olmalıdır. Cinsiyet, medeni durum, kıdem, branş gibi durumların özerkliği etkilediğine dair görüşler mevcuttur. Kadrolu, ücretli, sözleşmeli öğretmen olmak veya özel okulda çalışmak da özerklik bakımından farklı sonuçlar yaratmaktadır. Okul yönetimleri keskin sınırlar içinde hareket etmektedirler. Okul yönetimlerinin öğretmenlerin özerkliğine etkisi yüksektir. Materyal desteği sağlama, öğretmenlerin; arkasında durma, özgürlük tanıma gibi yaklaşımlarla öğretmen özerkliğini destekleyebilecek olan okul yönetimleri denetçi rolleri sebebi ile öğretmenler üzerinde baskı kurmaktadırlar. Okul yönetimleri neticede kendi özerklikleri dairesinde öğretmenlere özerklik sunabilmektedirler. Öğretmenlere göre karar alıcılar öğretmenlere mesleki gelişim desteği sağlama, öğretmenlerin sorunlarını dinleme, şartlarını iyileştirme, mesleğin itibarını yükseltme, yeni derslikler yapma gibi adımlar atarak öğretmen özerkliğini artırabilirler.
Özet (Çeviri)
The aim of this study is to examine the opinions of teachers and school administrators regarding teacher autonomy. The results of this study are expected to be helpful for practitioners and researchers. The phenomenological design, one of the qualitative research methods, was used in the study. The study group consists of four primary school teachers, a religious culture and ethics teacher, an English teacher, an assistant principal, and a school principal in the first stage of elementry school; and a Turkish teacher, a mathematics teacher, a science teacher, a social studies teacher, an English teacher, a religious culture and ethics teacher, an assistant principal, and a school principal in the second stage of elementry school. The data of the study were obtained through face-to-face interviews using a semi-structured interview form. The collected data were analyzed using content analysis. According to the research findings, teacher autonomy is defined as“the ability of teachers to act freely and independently in their planning, methods-techniques, and extracurricular activities within boundaries, free from pressures.”The research results indicate that teacher autonomy is affected by workload, curriculum and time constraints, class sizes, lack of books and materials, limitations, laws, civil service-related obstacles, pressures from stakeholders, and teachers' unwillingness. The positive aspects of autonomy highlighted in the findings include teacher development, increased professional prestige, and increased productivity. However, negative outcomes such as teacher incompetence and the abuse of autonomy may also arise. The ideal form of autonomy should not be infinite but should allow teachers freedom, especially in education-related decisions, within certain boundaries. There are views suggesting that gender, marital status, seniority, and subject area influence autonomy. Being a permanent, paid, or contract teacher, or working in a private school also leads to different outcomes in terms of autonomy. School administrations operate within strict boundaries and have a significant impact on teacher autonomy. While school administrations could support teacher autonomy by providing material support, standing behind teachers, and granting freedom, they also exert pressure due to their supervisory roles. Ultimately, school administrations can only offer autonomy to teachers within their own autonomy boundaries. According to teachers, decision-makers can increase teacher autonomy by providing professional development support, listening to teachers' problems, improving their conditions, enhancing the profession's prestige, and building new classrooms.
Benzer Tezler
- Ortaokul 5. sınıflarda yabancı dil ağırlıklı sınıf uygulaması hakkında İngilizce öğretmenleri ve okul yöneticilerinin görüşlerinin incelenmesi
Investigation of English language teachers' and school principals' views on the foreign language based implementation in 5th grades in secondary schools
OĞUZ KAYABAŞI
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Eğitim ve ÖğretimAkdeniz ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ERDOĞAN KÖSE
- Öğretmenlerin görüşlerine göre okul yöneticilerinin çok kültürlülük yeterlikleri ile okul iklimi arasındaki ilişkinin incelenmesi(Mardin-Van-Bitlis örneği)
Climate and the school administration's multiculturalism competence from the view point of teachers
AHMET CEMİL KARADAĞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2015
SosyolojiYüzüncü Yıl ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. HASAN BASRİ MEMDUHOĞLU
- Ortaöğretim kurumlarında öğretmen ve öğrencilerin eğitim yöneticileri hakkında etik görüşleri
Views of secondary school teachers and students related to school administrators' ethical behaviors
DİLEK BOSTAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
Eğitim ve Öğretimİstanbul Kültür ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. FEYZA DOYRAN
- Öğretmenlerin mesleki aidiyetlerine yönelik algıları: Bursa ili İnegöl ilçesi örneği
Teachers' perceptions of their professional belonging: the case of Inegöl district, Bursa province
PINAR YILDIZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Sosyolojiİstanbul Ticaret ÜniversitesiSosyoloji Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MUSTAFA POYRAZ
- Sınıf öğretmenlerinin mobbinge uğrama düzeyleri ve okul yöneticilerinin görüşleri
The views of the school administrators about the mobbing exposure levels of the class teachers
SERKAN AKGÜN
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Eğitim ve ÖğretimUşak ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ YELİZ TEMLİ DURMUŞ