Seljuk architecture in representation and use:from the late Ottoman Empire to the early Turkish Republic
Temsili ve kullanımı itibariyle Selçuklu mimarisi:Geç Osmanlı İmparatorluğu'ndan erken Türkiye Cumhuriyeti'ne
- Tez No: 878853
- Danışmanlar: PROF. DR. TOMRİS ELVAN ALTAN ALTUĞ, PROF. DR. ALİ UZAY PEKER
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Sanat Tarihi, Mimarlık, Art History, Architecture
- Anahtar Kelimeler: 19. yüzyıl, 20. yüzyıl, Erken Cumhuriyet Dönemi, Mimari temsil, Osmanlı Dönemi, Selçuklular, Tarihçilik, 19. century, 20. century, Early Republican Period, Architectural representation, Ottoman Period, Seljuks, Historiography
- Yıl: 2024
- Dil: İngilizce
- Üniversite: Orta Doğu Teknik Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Mimarlık Tarihi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışmanın amacı, Selçuklu mimarisinin söylemsel gelişiminin biçimlendirici yıllarını, söz konusu yılların Geç Osmanlı İmparatorluğu'ndan erken Cumhuriyet Dönemine geçiş sürecinde akademik ve popüler söylemin bir konusu olarak ortaya çıkışını dikkate almak suretiyle yeniden araştırmaktır. Bu ortaya çıkışın, 20. yüzyılın ilk on yıllarında yürütülen ve büyük ölçüde entelektüelleştirilmiş 'tarihyazımı savaşları'ndan kaynaklanan salt bir metinsel olgu olarak temsil edilmesinin ötesinde bir değerlendirmeye tabi tutulması gerektiği kanaatindeki bu tez, 19. yüzyıldan 20. yüzyılın ilk yarısına kadar geçen süreç içerisinde“Anadolu Selçuklu mimarisi”ile görsel, metinsel ve maddi düzlemde tesis edilmiş ilişkilerin izini sürerek bunları incelerken daha uzun bir tarihsel bakış açısından faydalanmaktadır. Bahsedilen dönemde 'Selçuklu mimarisi' başlığı altında değerlendirilen yapıların coğrafi, zamansal ve tipolojik parametrelerini yansıtan bu çalışma, incelenen eserlere ilişkin olarak ortaya çıkan; II. Kılıçarslan Köşkü, Antalya Surları ve Konya Surları örneklerinde rastlanan“mimari kayıp”, Evdir Han, İncir Han, Susuz Han, Sahip Ata Taş Medrese örneklerinde görülen“kullanım dışı kalma”, Eşrefoğlu Camii ve Hüdavent Hatun Türbesi örneklerinde gözlemlenen“tarihsel kullanımın sürekliliği”, Yivli Minare Külliyesi, Mahperi 'Huand' Hatun Külliyesi ve Arslanhane Külliyesi üzerinden incelenen“kısmi adaptasyon”ve son olarak, Mevlana Külliyesi, Tokat Gök Medrese, Erzurum Çifte Minareli Medrese, İshaklı Han ve Amasya Gök Medrese örneklerinde rastlanan“tam adaptasyon”hallerinin hangi koşullarda gerçekleştiklerini, toplam on yedi mekânın değerlendirildiği bir kullanım 'ölçeği' uygulamak suretiyle sorgulamakta, bu yönüyle hem yurt içinde hem de yurt dışında 'anlatıcı' ağları tarafından üstlenilen modern anlam yaratma süreçleriyle etkileşime girmektedir.
Özet (Çeviri)
The purpose of this study is to reinvestigate the formative years of Seljuk architecture's discursive development, taking into account its emergence as a subject of academic and popular discourse during the transition from the Late Ottoman Empire to the early Republican Period. Endeavoring to move beyond depictions of this occurrence as a purely textual phenomenon deriving from the largely intellectualized 'historiography wars' waged in the first decades of the 20th century, this dissertation employs a longer historical view as it traces and assesses the visual, textual, and material engagements with the“Seljuk architecture of Anatolia”from the 19th into the first half of the 20th century. Reflecting the geographical, temporal, and typological parameters of what was then considered beneath the banner of 'Seljuk architecture,' this study implements a 'scale' of use in its evaluation of seventeen sites as it inquires how architectural loss (Kılıçarslan II Pavilion, Antalya City walls, Konya City Walls), disuse (Evdir Han, Incir Han, Susuz Han, Sahip Ata Tas Medrese), continuity of historical use (Esrefoğlu Mosque, tomb of Hüdavent Hatun), and partial (Yivli Minare Complex, Mahperi 'Huand' Hatun Complex, Arslanhane Complex) and full adaptation (Mevlana Complex, Tokat Gök Medrese, Erzurum Çifte Minareli Medrese, Ishakli Han, Amasya Gök Medrese) interacted with the modern meaning-making processes undertaken by networks of 'narrators,' both domestically and internationally.
Benzer Tezler
- Kapadokya Bizans anıtsal resim sanatında bezeme
Ornament in Byzantine monumental painting art of Cappadocia
METİN KAYA
Doktora
Türkçe
2023
Sanat Tarihiİstanbul ÜniversitesiSanat Tarihi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ASNU BİLBAN YALÇIN
- İzmir Arkeoloji Müzesi'nde korunan Larisa (Buruncuk) kökenli taş mimari eserler
The architectural stone works from Llarisa (Buruncuk) preserved in İzmir Archaeology Museum
FİGEN ÖZTÜRK
Yüksek Lisans
Türkçe
2016
Tarihİstanbul Teknik ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NEJAT TURGUT SANER
- Tek tanrılı dinlerde ibadete çağrının mimariye yansıması
The reflection of the call to worship in the architecture of monotheistic religions
GAMZE HOROZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Sanat TarihiBursa Uludağ ÜniversitesiSanat Tarihi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. FİLİZ İNANAN
- Mimari bir dilin biçim grameri analizi ve bilgisayar ortamında sunumu
Başlık çevirisi yok
EDA VELİBAŞOĞLU
- Ornament in architecture in the relationship to symbol& representation: Muqarnas as a gradual transition element
Sembol & temsil ilişkisinde mimarlıkta süsleme:Bir kademeli geçiş elemanı olarak mukarnas
İREM DURGUT