Türkiye'de âşık edebiyatı poetikası ve söylem analizi
Poetics of minstrel literature in Turkey and discourse analysis
- Tez No: 881311
- Danışmanlar: PROF. DR. ABDULKADİR EMEKSİZ
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Türk Dili ve Edebiyatı, Halk Bilimi (Folklor), Turkish Language and Literature, Folklore
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2024
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Türk Halk Edebiyatı Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Âşık edebiyatı, Türk kültür tarihinin köklü ve zengin geçmişinin önemli göstergelerinden biridir. Türk halkbilimi alanında, gerek metin odaklı gerekse alan araştırması şeklinde üzerine pek çok çalışma yapılan âşık edebiyatı, insanlığın somut olmayan kültürel mirasının da bir parçasıdır. Bu sebeple UNESCO'nun İnsanlığın Somut Olmayan Kültürel Mirası Temsilî Listesi'nde de yerini almıştır. Âşık edebiyatı, toplumsal değişim ve dönüşüm süreçlerinin izlenebileceği metinlerin ortaya konulduğu bir edebi gelenektir. Sanatsal üretimi ve icrası, değişen ve dönüşen bağlamlara rağmen 21. yüzyılda da sürmekte, yeni temsilciler yetişmeye devam etmektedir. Bu çalışmada âşık edebiyatına poetika ve söylem kavramları çerçevesinde yaklaşılmıştır. Oluşturulan poetika şablonu ve Norman Fairclough'un söylem analizi metodu kullanılarak metinlerden ve yapılan mülakatlardan elde edilen veriler incelenmiştir. Sanatsal üretim ve icrayı sağlayan gelenek unsurları, bu unsurları besleyen kaynaklar, metne ve âşığa tesir eden bağlamın özellikleri, âşık tipine ve âşıklık geleneğine dair söylemin niteliği, âşıkların şiir sanatına ve âşıklık geleneğine dair düşünceleri ortaya konulmaya çalışılmıştır. Bu sayede icracılarının bakış açısıyla âşık edebiyatı poetikasının oluşturulması amaçlanmıştır.
Özet (Çeviri)
Minstrel literature is one of the important indicators of the deep-rooted and rich past of Turkish cultural history. In the field of Turkish folklore, minstrel literature, on which many studies have been carried out both text-oriented and field research, is also a part of the intangible cultural heritage of humanity. For this reason, it has also taken its place in UNESCO's Representative List of Intangible Cultural Heritage of Humanity. Minstrel literature is a literary tradition in which texts in which social change and transformation processes can be traced. Its artistic production and performance continues in the 21st century despite changing and transforming contexts, and new representatives continue to grow. This study approaches minstrel literature within the framework of the concepts of poetics and discourse. Using the poetics template and Norman Fairclough's discourse analysis method, the data obtained from texts and interviews were analyzed. The elements of tradition that enable artistic production and performance, the sources that nourish these elements, the characteristics of the context affecting the text and the minstrel, the nature of the discourse on the minstrel type and the tradition of minstrelsy, the thoughts of minstrels on the art of poetry and the tradition of minstrelsy were tried to be revealed. In this way, it is aimed to create a poetics of minstrel literature from the perspective of its performers.
Benzer Tezler
- Tek kanallı televizyon yayıncılığı döneminde TRT'de âşıklık geleneğinin işlenişi
The tradition of minstrels on TRT during the era of single-channel television broadcasting
NİGAR DİLŞAT KANAT
Doktora
Türkçe
2026
Halk Bilimi (Folklor)Kocaeli ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ HASAN YAZICI
- 1926 Bakü Türkoloji Kurultayı ve Türk inkılabına tesirleri
1926 Baku Turkology Congress and its impacts on the Turkish revolution
ŞÖLE İSAYEVA
- Kazakistan ve Türkiye âşıklık geleneğinin karşılaştırılması
Comparison of ashik tradition in Kazakhstan and Turkey
FATMA AYAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2015
Halk Bilimi (Folklor)Muğla ÜniversitesiÇağdaş Türk Lehçeleri ve Edebiyatları Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. ALİ ABBAS ÇINAR
- Türkiye'de folklor çalışmaları ve milliyetçiliğin 19 ve 20. yüzyıl halk şairlerine yansımaları
Folklore studies in Turkey and reflections of nationalism on 19th and 20th century folk poets
MELİS NUR ÖĞE
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Halk Bilimi (Folklor)Van Yüzüncü Yıl ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ BORA YILMAZ
- İzmir'de yaşayan aşıklardan derlenen halk hikayeleri üzerine bir araştırma
A research on the minstrel stories collected from the minstrels living in İzmir
AHMET SAÇKESEN
Yüksek Lisans
Türkçe
2003
Türk Dili ve EdebiyatıEge ÜniversitesiTürk Halk Bilimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. METİN EKİCİ