TÜRKİYE BESLENME VE SAĞLIK ARAŞTIRMASI 2017 ÇALIŞMASI VERİLERİ İLE TOPLUMUN DİYET KALİTESİNİN BELİRLENMESİ BÖLGELERARASI FARKLILIKLARIN SAPTANMASI VE SAĞLIK DURUMU İLE İLİŞKİSİNİN İNCELENMESİ
Determining of Diet Quality of the Population Identification of Interregional Differences and Examination of the Relationship with Health Status with TNHS 2017 Study Data
- Tez No: 888195
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ AHMET ALP AKER
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Beslenme ve Diyetetik, Halk Sağlığı, Nutrition and Dietetics, Public Health
- Anahtar Kelimeler: Diyet kalitesi, Türkiye Beslenme ve Sağlık Araştırması, DQI-I, Diet Quality, Turkey Nutrition and Health Survey, DQI-I
- Yıl: 2024
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Kocaeli Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Halk Sağlığı Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Halk Sağlığı Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
TBSA 2017 Çalışması Verileri ile Toplumun Diyet Kalitesinin Belirlenmesi Bölgelerarası Farklılıkların Saptanması ve Sağlık Durumu ile İlişkisinin İncelenmesi Uğur Ülgen Amaç: Bu çalışmada, Türkiye Beslenme ve Sağlık Araştırması (TBSA) kapsamında toplanan veriler ile katılımcıların beslenme kalitesinin saptanması ve sosyodemografik, coğrafik ve sağlık özellikleri ile ilişkisinin incelenmesi amaçlandı. Gereç ve Yöntem: İkincil analiz tipindeki bu çalışmada, T.C. Sağlık Bakanlığı tarafından yürütülen TBSA 2017 çalışmasının verileri kullanılmıştır. TBSA 2017 çalışmasına ülkemiz sınırları içinde yaşayan 15 yaş ve üzerindeki sivil nüfus dahil edilmiştir. Yurt, huzurevi, çocuk yuvası ve hapishane gibi kurumlarda bulunan kişiler, kışlalarda veya orduevlerinde ikamet edenler ve hastane ve otellerde uzun süreli kalanlar çalışma kapsamına araştırma dışında bırakılmıştır (n=12.986). İkincil analiz çalışmasına, en az bir adet 24 saatlik besin tüketim formu bulunan 12.585 katılımcı dahil edilmiştir. Bu çalışmada, TBSA kapsamında toplanan sosyodemografik, fiziksel aktivite düzeyi ve besin güvencesi özellikleri ile hastalık durumuna, besin tüketim sıklığına ve besin tüketim durumuna ilişkin bilgiler kullanılmıştır. Besin tüketimine ilişkin veriler kullanılarak katılımcıların DQI-I puanı hesaplanmış ve diyet kalitesi düzeyi belirlenmiştir. İstatistiksel analizlerle sosyodemografik özellikler ile DQI-I puanı arasındaki ilişki incelenmiştir. Bulgular: Katılımcıların DQI-I puanı ortalaması (56,49±8,45)olarak saptandı. Toplam DQI-I puanı erkeklerde (56,11±8,63) ve kadınlarda (56,86±8,25) idi. NUTS bölgeleri açısından değerlendirildiğinde; en yüksek DQI-I puanları Akdeniz'de (58,22±8,40) ve Orta Anadolu'da (57,74±9,10) saptanırken en düşük puan ortalamasının Batı Marmara'da bulunduğu (53,95±8,34) belirlendi. Tütün kullanan kişilerin DQI-I puanının (55,53±8,51) tütün kullanmayan katılımcılara göre (56,97±8,38) anlamlı olarak düşük olduğu görüldü (p<0,001). DQI-I puanı sedanter veya hafif aktivite yaşam biçimi bulunanlarda (55,69±8,54); aktif veya orta aktif yaşam biçimi bulunanlarda (57,07±8,35)ve çok aktif yaşam biçimi bulunanlarda (57,15±8,29) olup fiziksel aktivite düzeyi açısından istatistiksel olarak anlamlı fark saptandı (p<0,001). Regresyon analizinde (Model 3), yaş (p<0.001), eğitim düzeyi (p<0.001), evlilik durumu (p<0.001), öğrenci olma (p<0.001), diyet yapma (p=0,006), tütün içme (p<0.001), DM varlığı (p<0.001), fiziksel aktivite (p<0.001) ve öğün atlamak zorunda kalma (p<0.001) ile toplam DQI-I puanı arasında anlamlı ilişki saptandı. Bununla birlikte, cinsiyet (p=0,895), hanede yaşayan kişi sayısı (p=0,403), gelir durumu (p=0,791) ve BKİ (p=0,499) ile toplam DQI-I puanı arasında anlamlı ilişki saptanmadı. Sonuç: Diyet kalitesi, yaş, öğrenci olma, tütün alışkanlığı ve fiziksel aktivite düzeyi gibi faktörlerle ilişkili olup ülkemizdeki NUTS bölgeleri arasında farklılık göstermektedir.
Özet (Çeviri)
Determining of Diet Quality of the Population Identification of Interregional Differences and Examination of the Relationship with Health Status with TNHS 2017 Study Data Ugur Ulgen Aim: In this study, it was aimed to determine the nutrition quality of the participants and examine its relationship with sociodemographic, geographical and health characteristics with the data collected within the scope of the Turkey Nutrition and Health Survey (TNHS). Materials and Methods: In this secondary analysis study, data from the TBSA 2017 study conducted by the Ministry of Health were utilized. The population aged 15 and over living within our country was included in the TBSA 2017 (n=12,986). People living in institutions such as dormitories, nursing homes, kindergartens and prisons, people residing in barracks or army camps, and people staying in hospitals and hotels for a long time were excluded from the study. The secondary analysis study included 12,585 participants who had at least one 24-hour food consumption survey. In this study, data on sociodemographic, physical activity level and food security characteristics, as well as disease status, food consumption frequency and food consumption status collected within the scope of TBSA were used. Using data on food consumption, participants' DQO-I score was calculated and their diet quality level was determined. The relationship between sociodemographic characteristics and DQI-I score was examined through statistical analysis. Results: The mean DQI-I score of the participants was 56.49±8.45. The total DQI-I score was 56.7±8.13 in men and 56.9±7.77 in women. When evaluated in terms of NUTS regions; The highest DQI-I scores were found in the Mediterranean (58.22±8.40) and Central Anatolia (57.74±9.10) regions, while the lowest mean score was found in Western Marmara (53.95±8.34). The total DQI-I score of tobacco users (55.53±8.51) was significantly lower than that of non-tobacco users (56.97±8.38) (p<0.001). Also, the total DQI-I score was 55.69±8.54 in those with a sedentary or light activity lifestyle; It was 57.07±8.35 in those with an active or moderately active lifestyle and 57.15±8.29 in those with a very active lifestyle. There was a statistically significant difference in terms of physical activity level (p<0.001). In regression analysis (Model 3), significant relationship was found between age (p<0.001), education level (p<0.001), marriage status (p<0.001), being a student (p<0.001), dieting (p=0.006), tobacco smoking (p<0.001), the presence of DM (p<0.001), physical activity (p<0.001) and having to skip meals (p<0.001) and the total DQI-I score. However, there was no significant relationship between gender (p=0.895), number of people living in the household (p=0.403), income level (p=0.791) and BMI (p=0.499) and the total DQI-I score. Conclusion: Diet quality is related to factors such as age, being a student, tobacco habit and physical activity level and varies between NUTS regions in our country.
Benzer Tezler
- Monetary and multidimensional poverty analysis for the period 2003-2022 in Türkiye
Türkiye'de 2003-2022 dönemi için parasal ve çok boyutlu yoksulluk analizi
MUHAMMET EMRE BİLGİÇ
Doktora
İngilizce
2025
Ekonomiİstanbul Teknik Üniversitesiİktisat Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. QUENTİN XAVİER MARİN STOEFFLER
- Birinci basamağa başvuran erişkin bireylerin karşılanmamış koruyucu sağlık hizmeti ihtiyacının belirlenmesi
Detecting unmet preventative healthcare needs of adults who apply to primary health care
SÜHEYLA ATALAY
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2017
Aile HekimliğiMarmara ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET AKMAN
- Üniversite öğrencilerinin akılcı ilaç kullanımı konusundaki yaklaşımlarının değerlendirilmesi: Ankara Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi'nde bir uygulama
Evaluation of knowledge, approaches and opinions of university students on rational drug use: An application in Ankara University Faculty of Health Sciences
ABDULRAHMAN KUYİFATİH
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Sağlık Kurumları YönetimiAnkara ÜniversitesiSağlık Yönetimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. GÜLBİYE YAŞAR
- COVİD-19 tanısı ile Hacettepe Üniversitesi erişkin hastanesinde izlenen hastaların hastalık ile ilgili risk algıları ve yaşam tarzı değişikliği planlarının değerlendirilmesi
Evaluation of disease-related risk perceptions and lifestyle change plans of patients followed up at Hacettepe University adult hospital with the diagnosis of COVİD-19
KAMIL ZARNISHANOV
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2021
İç HastalıklarıHacettepe Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. GÜLAY SAİN GÜVEN
DR. ÖĞR. ÜYESİ NURSEL ÇALIK BAŞARAN
- Türkiye'de Aile Hekimliği anabilim dalları ve kliniklerinde yapılmış olan anne sütü ile ilgili tezlerin içerik analizi
Content analysis of thesis related to breast milkwhich was done in family medicine departments andclinics in Turkey
ÖMER ELKIRAN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2022
Aile HekimliğiSağlık Bilimleri ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. İSMAİL KASIM