Farklı azotlu gübre uygulamalarında cin mısırının (Zea mays everta Sturt) tane verimi ve azot kullanım etkinliği ile bazı tarımsal özelliklerde genotipik varyasyonun belirlenmesi
Determination of grain yield and nitrogen use efficiency and genotypic variation in some agricultural traits of pop corn (Zea mays everta Sturt) under different nitrogen fertilizer applications
- Tez No: 889820
- Danışmanlar: PROF. DR. İLKNUR AKGÜN
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Ziraat, Agriculture
- Anahtar Kelimeler: Azot dozu, Cin mısırı, Nitrogen dose, Popcorn
- Yıl: 2024
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Isparta Uygulamalı Bilimler Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Tarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Çalışmada, farklı azotlu gübre çeşidi [(Nitropower 33 ve Novatec 32 (yavaş salınımlı gübre)] ve azot dozunun [0, 8, 12, 16, 20 kg/da N], cin mısırı çeşitlerinde (PC912, SH3077) bazı tarımsal özellikler, azot kullanım etkinliği ve kalıtım derecesi (H) üzerine etkisi belirlenmiştir. Araştırma, Isparta Uygulama Bilimler Üniversitesinde Ziraat Fakültesine ait deneme alanında 2021 ve 2022 yıllarında Tesadüf Bloklarında Bölünen Bölünmüş deneme desenine göre yürütülmüştür. İncelenen verim ve kalite özellikleri üzerine çeşit, gübre ve doz uygulamalarının etkisi yıllara göre değişiklik göstermiş olmakla birlikte, istatistiksel olarak önemli olduğu belirlenmiştir. Farklı gübre uygulamalarının tepe püskülü ve koçan püskülü çıkarma süresi, bitki boyu, ilk koçan yüksekliği, bitkide koçan sayısı ve tane verimi üzerine etkisinin istatistiksel olarak önemli olduğu ve yavaş salınımlı gübresi uygulamasının tane verimine olumlu etki yaptığı tespit edilmiştir. Azot dozu uygulamalarının etkisinin ise tüm karakterlerde istatistiksel olarak önemli olduğu tespit edilmiştir. Doz arttıkça tepe püskülü, koçan püskülü çıkarma süreleri ve nişasta oranı azalırken, bitki boyu, koçan uzunluğu, koçan çapı, koçanda dane sayısı, bin tane ağırlığı, bitkide koçan sayısı, patlama hacmi, patlayan tane oranı, tane verimi, tanede protein oranı yükselmiştir. Yine azot dozu arttıkça, toprak üstü aksamınca kaldırılan azot miktarı artarken, azot alım ve kullanım etkinliği azalmıştır. Azottan yararlanma etkinliği ise azot dozlarında değişkenlik göstermiştir. Geniş anlamlı kalıtım derecesi tane veriminde etkili olan, koçandaki sıra sayısı, bin tane ağırlığı ve bitkide koçan sayısında yüksek bulunmuştur. Sonuç olarak, Isparta koşullarında her iki cin mısırı çeşidinin de yetiştirilebileceği, yavaş salınımlı gübresi uygulamasının cin mısırı çeşitlerinde verim ve kalite özellikleri üzerinde önemli artış sağladığı belirlenmiştir.
Özet (Çeviri)
The study was conducted to evaluate, the effect of different nitrogen fertilizer types [(Nitropower 33 and Novatec 32 (slow-release fertilizer)] and nitrogen doses [0, 8, 12, 16, 20 kg/da N] on some agronomic traits, nitrogen use efficiency and heritability (H) in popcorn varieties (PC912, SH3077) were determined. The research was carried out in the experimental field of the Faculty of Agriculture of Isparta University of Applied Sciences in the vegetation period of 2021 and 2022 according to the randomized blocks split split experimental design. The effect of cultivar, fertilizer and dose applications on yield and quality traits varied according to years, they were found to be statistically significant. It was determined that the effect of different fertilizer applications on tasselling and silking time, plant height, first ear height, number of ear per plant and grain yield were statistically significant and slow-release fertilizer application had a positive effect on grain yield. The effect of nitrogen dose applications was found to be statistically significant in all characters. The dose of nitrogen increased, tasselling, silking time and starch ratio decreased, while plant height, ear length, ear diameter, number of grains on ear, thousand grain weight, number of ear per plant, explosion volume, explosion grain ratio, grain yield, grain protein ratio increased. Again, as the dose increased, the amount of nitrogen removed by the above-ground parts increased, while nitrogen uptake and utilization efficiency decreased. Nitrogen utilization efficiency showed variability in nitrogen doses. Broad sense heritability was found to be high in number of rows in ear, thousand grain weight and number of ear per plant, which are effective in grain yield. As a result, it was determined that both popcorn varieties can be grown under Isparta conditions and slow-release fertilizer application provided a significant increase in yield and quality characteristics of popcorn varieties.
Benzer Tezler
- Farklı azot dozu uygulamalarının cin mısırında dane verimi, bazı agromorfolojik karakterler ve dane patlama özelliklerine etkisinin belirlenmesi
Determination of the effects of different nitrogen dose applications on grain yield, some agromorphological characters and popping properties of popcorn
MELEK AKGÜL
Yüksek Lisans
Türkçe
2020
ZiraatÇukurova ÜniversitesiTarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. FARUK TOKLU
- Mısır çeşitlerinde farklı sulama yöntemlerinde azot kullanım etkinliğinin verim ve verim unsurları üzerine etkisi
The effect of nitrogen use efficiency on yield and yield components on corn varieties in different irrigation methods
ABDULKADİR ÇETİN
Doktora
Türkçe
2019
ZiraatSelçuk ÜniversitesiTarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SÜLEYMAN SOYLU
DR. ÖĞR. ÜYESİ MEHMET ŞAHİN
- Farklı gübre çeşitlerine uygulanan nitrifikasyon inhibitörünün topraktan N2O salınımını azaltma etkinliğinin araştırılması
Efficiency of nitrification inhibitors mixed to various fertilizer types on mitigating N2O emission from soil
LEYLA İLİK
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
ZiraatHarran ÜniversitesiToprak Bilimi ve Bitki Besleme Ana Bilim Dalı
PROF. DR. CENGİZ KAYA
- Pamuk bitkisinde farklı azot dozlarının ve sulama programlarının kaldırılan N, P miktarlarına etkisi
Başlık çevirisi yok
ALİ SÜMER
- Farklı dozda azotlu ve çiftlik gübresi uygulamalarının dereotu (Anethum graveolens L.) herbasının biyolojik aktivitesi ve uçucu yağ bileşenleri üzerine etkileri
The effects of nitrogen and farm manure applications on biological activities and essential oil components of dill (Anethum graveolens L.)
SEDEF ÖZLİMAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
ZiraatBolu Abant İzzet Baysal ÜniversitesiTarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. GÜLSÜM YALDIZ