Yetişkin bireylerde aleksitimi ve erken dönem uyum bozucu şemaların karşılaştırmalı olarak incelenmesi
A comparative study of alexithymia and early maladaptive schemas in individuals
- Tez No: 902825
- Danışmanlar: PROF. DR. PERVİN NEDİM BAL
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Psikoloji, Psychology
- Anahtar Kelimeler: Erken dönem uyum bozucu şemalar, Early maladaptive schemas
- Yıl: 2024
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Beykent Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Psikoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Klinik Psikoloji Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Çalışmanın temel amacı, yetişkin bireylerin aleksitimi ve erken dönem uyum bozucu şemalar ile ilişkisinin karşılaştırmalı olarak incelenmesidir. Bu çalışmada bu değişkenlerin ilişkisine bakılarak erken dönem uyum bozucu şemaların aleksitimi üzerindeki etkisini ve sosyodemografik değişkenlere göre farklılaşıp farklılaşmadığını incelemek çalışmanın konusunu oluşturmaktadır. Çalışma, 22 yaş ve üzeri 452 katılımcıdan elde edilen veriler ile gerçekleştirilmiştir. Çalışmada kişisel bilgi formu, Young Şema Ölçeği ve Peth Aleksitimi Ölçeği kullanılmıştır. Çalışma, karşılaştırmalı ilişkisel tarama modeli baz alınarak değişkenler arasındaki ilişkinin varlığını ve derecesini belirlemeyi hedeflemiştir. Bulgulara göre, aleksitiminin erken dönem uyum bozucu beş şema alanındaki şemalarla anlamlı düzeyde pozitif ilişkili olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Çalışmanın regresyon analizleri değerlendirildiğinde ise kusurluluk, terk edilme ve duyguları bastırma şemaları pozitif yönde yordayıcılık gösterirken; diğer şemalar için anlamlı yordayıcılık tespit edilmemiştir. Bulgular cinsiyete göre değerlendirildiğinde ise, duygusal yoksunluk ve terk edilme şemasına sahip kadınların erkeklere göre daha fazla aleksitimik özellik gösterdiği sonucuna ulaşılmıştır. Duyguları bastırma veva yüksek standartlar şemalarına sahip erkek bireylerin ise kadınlara göre daha yüksek aleksitimi düzeyine sahip oldukları görülmüştür. Diğer şemalar için anlamlı bir farklılık tespit edilmemiştir. Çalışma bulguları literatür ile paralellik göstermiştir.
Özet (Çeviri)
The study's main aim is to examine comparatively the relationship between alexithymia and early maladaptive schemas in adult individuals. By looking at the relationship between these variables, the study aims to investigate the effect of early maladaptive schemas on alexithymia and whether they differ according to sociodemographic variables. The study was conducted with data from 452 participants aged 22 and over. The personal information form, the Young Schema Scale, and the Peth Alexithymia Scale were used in the study. The study aimed to determine the existence and degree of relationship between the variables based on the comparative relational survey model. According to the results, it was concluded that alexithymia was significantly positively related to the schemas in the five schema domains of early maladaptive schemas. When the regression analyses of the study were evaluated, the schemas of inadequacy, abandonment, and suppression of emotions were positively predictive, while no significant prediction was found for other schemas. When the results were evaluated according to gender, it was concluded that women with emotional deprivation and abandonment schemas were more alexithymic than men. Males with emotional suppression and high-standard schemas were found to have higher levels of alexithymia than females. No significant difference was found for the other schemas. Study findings were in similar consistency with the literature.
Benzer Tezler
- Şizoid kişilik bozukluğuna ilişkin bir yapısal eşitlik modeli: Anne-baba ilişkileri, aleksitimi ve kişilerarası ilişkiler
A structural equality model regarding schizoid personality disorder: Parent relations, alexithymia and interpersonal relations
RABİA YILMAZ
Doktora
Türkçe
2025
Psikolojiİstanbul Sabahattin Zaim ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. YILDIZ BİLGE
- Understanding somatization: The role of core beliefs, automatic thoughts, alexithymia, interoceptive awareness, and mindfulness
Somatizasyonu anlamak: Temel inançlar, otomatik düşünceler, aleksitimi, bedensel farkındalık ve bilinçli farkındalığın rolü
PINAR OLSEN
Yüksek Lisans
İngilizce
2025
Psikolojiİzmir Ekonomi ÜniversitesiKlinik Psikoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ YASEMİN MERAL ÖGÜTÇÜ
- Boşanmış ve boşanmamış ebeveyne sahip bireylerin depresyon, aleksitimi ve öfke düzeylerinin ilişkisi
The relationship between the levels of depression, alexithymia and anger of the individuals who have divorced and non-divorced parents
FERAY KIRDÖK
Yüksek Lisans
Türkçe
2017
PsikolojiÜsküdar ÜniversitesiKlinik Psikoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HÜSNÜ ERKMEN
- Depresyona eğilimli yetişkinlerin çocukluk çağı travmaları, nesne ilişkileri ve aleksitimi arasındaki ilişkinin incelenmesi
Examining the relationship between childhood traumas, object relations and alexithymia in adults prone to depression
BENGİSU GÖRÜN
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Psikolojiİstanbul Okan ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ KADER BAHAYİ
- Yetişkin bireylerde kendilik algısı ve bağlanma stillerinin aleksitimi üzerindeki etkisi
Impact of self perception and attachment styles on alexithymia in adult individuals
ÖZGE DEMİR
Yüksek Lisans
Türkçe
2017
PsikolojiBeykent ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. NESLİM GÜVENDEĞER DOKSAT