Geri Dön

19. yüzyıldan günümüze İstanbul'daki yeradlarının tespiti, tetkiki ve tasnifi

Identification, analysis and classification of toponyms in Istanbul from the 19th century to the present

  1. Tez No: 907547
  2. Yazar: RÜÇHAN ÖZCÜLER
  3. Danışmanlar: PROF. DR. MEHTAP ÖZDEĞER
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Tarih, Dilbilim, Coğrafya, History, Linguistics, Geography
  6. Anahtar Kelimeler: Coğrafi adlar, Kent coğrafyası, Yer adları, İstanbul, İstanbul tarihi, Geographical names, Urban geography, Place names, Istanbul, Istanbul history
  7. Yıl: 2024
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: İstanbul Üniversitesi
  10. Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: İstanbul Araştırmaları Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Tüm dilsel topluluklar, çevrelerindeki nesneleri tanımlamak ve ayırt etmek amacıyla adları kullanmışlardır. Yeradları da benzer biçimde insanların yaşam alanlarını tanımlama ve sınırlandırma gereksiniminden doğmuştur. Bu bakımdan yeradları coğrafi ve kültürel çevrenin bir parçasıdır. Bu yükseklisans tezinde 19. Yüzyıl'dan günümüze dek üretilmiş İstanbul'la ilgili çeşitli harita ve yazılı belgelerde karşılaşılan yeradlarının bir listesi çıkarılmaya çalışılmıştır. İmparatorluktan ulus devlete geçiş sürecine denk düşen bu dönemde, çok sayıda yeradının kaybolarak kullanımdan kalktığı; büyüyen şehir alanı nedeniyle pek çok yeni yeradının doğduğu görülmüştür. Araştırmamız, denizler, göller, akarsular, su kaynakları, ayazmalar, burunlar, koy ve körfezler, adalar, adacıklar, bağlar, bahçeler, bostanlar, ovalar, çayırlar, meralar, çiftlikler, korular, dağ, tepe ve sırtlar, bataklıklar, mevki adları ve orunadları (yerleşim yerleri) gibi kategorilerde İstanbul'da saptanan yeradlarının geçmişten günümüze geçirdiği değişiklikleri ve kaybolan yeradlarının günümüzde nerelere karşılık geldiğini ortaya koymayı amaçlamaktadır. Ayrıca yeradlarının kent araştırmaları ile disiplinlerarası çalışmalardaki önemi ve bir kültür mirası olarak ait oldukları toplum için taşıdığı anlam İstanbul örneği çerçevesinde ele alınmıştır. Son olarak, İstanbul'daki güncel orunadları için leksik-semantik bir sınıflandırma denemesi yapılarak, İstanbul'daki ad verme uygulamaları üzerine genel bir fikir edinilmeye çalışılmıştır.

Özet (Çeviri)

All linguistic communities have employed names to describe and distinguish objects in their surroundings. Place names, likewise, emerged from people's need to describe and circumscribe their space. In this regard, place names are a part of the geographical and cultural domain. In this master's thesis, we have intended to compile a list of place names encountered in various maps and written documents related to Istanbul from the 19th century to the present. On this period coinciding with the transition from empire to nation state, we have observed that several place names disappeared and fell into disuse whereas many others emerged due to the growth of urban area. Our research includes names of seas, lakes, rivers, water resources, holy springs, capes, bays, gulfs, islands, islets, vineyards, gardens, orchards, plains, meadows, pastures, farms, groves, mountains, hills, ridges, swamps, inhabited rural and urban areas within Istanbul and aims to reveal the changes that these toponyms have undergone from past to present and where the extinct place names of the past correspond to today. Moreover, we have discussed the significance of toponyms in urban and/or interdisciplinary studies and their meaning for the society as a cultural heritage within the framework of Istanbul example. Finally, we endeavor to provide a lexical-semantic classification of current settlement names of the city to gain an overall idea about naming practices in Istanbul.

Benzer Tezler

  1. 19. yüzyıldan günümüze İstanbul eğlence hayatında fasıl

    Başlık çevirisi yok

    FİKRET MERVE EKEN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2007

    Müzikİstanbul Teknik Üniversitesi

    Müzikoloji Ana Bilim Dalı

    PROF. ŞEHVAR BEŞİROLU

  2. 19.yüzyıldan günümüze İstanbul'da fransız okul yapıları

    French school buildings in İstanbul from 19th century to the present

    ZÜBEYDE GÖZDE KUTLU

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2018

    Mimarlıkİstanbul Teknik Üniversitesi

    Mimarlık Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. AYGÜL AĞIR

  3. İstanbul ve Balkanlar'daki son dönem Bizans yapılarında cephe süslemeleri

    Facade ornaments of late Byzantine buildings in Istanbul and Balkans

    HAZAL ŞENTÜRK

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2017

    MimarlıkYıldız Teknik Üniversitesi

    Mimarlık Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. NUR URFALIOĞLU

  4. Urban ecotherapy: A comparative evaluation on the therapy potentials of park features in Istanbul

    Kentsel ekoterapi: İstanbul'daki park özelliklerinin terapi potansiyelleri üzerine karşılaştırmalı bir değerlendirme

    DİDEM KARA

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    2021

    Şehircilik ve Bölge Planlamaİstanbul Teknik Üniversitesi

    Kentsel Tasarım Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. GÜLDEN DEMET ORUÇ

  5. Osmanlı porselen sanatı

    Başlık çevirisi yok

    BUKET BAYKAL

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2000

    Güzel Sanatlarİstanbul Teknik Üniversitesi

    Güzel Sanatlar Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. FİLİZ ÖZER