“TAHA ABDURRAHMAN'IN Î'TİMÂNİYYE FELSEFESİ BAĞLAMINDA DİNİN SİYASET,BİLİM VE AHLAKLA İLİŞKİSİNİN TEMELLENDİRİLMESİ”
“THE FOUNDATION OF THE RELATIONSHIP BETWEEN RELIGION AND POLITICS, SCIENCE, AND ETHICS WITHIN THE CONTEXT OF TAHA ABDURRAHMAN'S Î'TÎMÂNÎYYA PHILOSOPHY”
- Tez No: 911518
- Danışmanlar: PROF. DR. EYÜP BEKİRYAZICI, DOÇ. DR. NUSRET TAŞ
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Felsefe, Din, Philosophy, Religion
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2024
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Yıldırım Beyazıt Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: İslam Felsefesi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Hayatın tüm alanlarında bireysel ve toplumsal yaşama etki edip yön verdiği kabul edilen, davranışları şekillendirip insanların birbirleriyle ilişkilerini düzenlemede etkin rol oynayan, dinin siyaset, bilim ve ahlakla ilişkisinin incelenip araştırılması, anlaşılması ve doğru bir zeminde konumlandırılması önem arz etmektedir. Bu bağlamda yeni fikir ve düşünceler ortaya koyan çağdaş İslam düşünürlerinden biri de Faslı düşünür Taha Abdurrahman'dır. Bu tez çalışmasının konusu, Taha Abdurrahman'ın Î'timâniyye Felsefesi bağlamında dinin siyaset, bilim ve ahlakla ilişkisinin temellendirilmesidir. Konunun bütünsel bir bakış açısıyla ele alınması, bu alanlarda var olan mevcut paradigmalar üzerinden ortaya çıkan toplumsal ve ahlaki problemlerin tespiti açısından önem arz etmektedir. Bununla beraber bu problemlerin ve ahlaki krizlerin çözümüne yönelik yeni paradigmaların hem üretilmesi hem de problemlerin çözümüne katkılarının tartışılması araştırmanın önemini ortaya koymaktadır. Çalışmanın amacı, Taha Abdurrahman'ın dinin siyaset, bilim ve ahlakla ilişkilerine yönelik mevcut paradigmaların durumunu hangi noktalar üzerinden eleştiriye tabi tutuğunu ve kendi bakış açısını ortaya koyduğu Î'timâniyye Felsefesiyle bu alanların birlikteliğini bütünsel bir çerçevede nasıl temellendirdiğini tespit ve değerlendirmektir. Bu bakış açısının bir alternatif model olarak gerek özelde İslam toplumları için gerekse diğer toplumlar için mevcut ilişki biçimlerini yeniden değerlendirme ve bir değişim başlatma imkânı olarak yorumlamak mümkündür. Ayrıca bu alternatif modelin mevcut paradigmaların ortaya çıkardığı insani krizleri çözme adına katkı sunacağı ve yeni düşünsel ufuklar açacağı düşünülmektedir. Teorik bir araştırma olan çalışmamızda; Taha Abdurrahman'ın basılmış tüm eserleri, ayrıca konuyla ilgili önemli görülen ve ulaşılabilen ikincil kaynaklar ve literatür incelenecektir. Örneğin Taha Abdurrahman fikrî kaynaklarına referansta bulunurken etkilendiği Batılı fikir akımları ve İslam dünyasından etkilendiği tespit edilen düşünürlerin ilgili eserleri de incelenip değerlendirilecektir. Çalışmada, Taha Abdurrahman'ın dinin siyaset, bilim ve ahlakla ilgili düşüncelerinin belirginleştirilmesi için betimleyici ve yorumlayıcı bir metot takip edilecektir.
Özet (Çeviri)
It is essential to analyze, investigate, understand, and position on a solid foundation the relationship between religion, politics, science, and ethics, which is recognized as influencing and guiding individual and societal life in all its dimensions, shaping behaviors, and playing an active role in regulating human relationships. In this context, one of the contemporary Islamic thinkers who offers new ideas and perspectives is the Moroccan philosopher Taha Abdurrahman. The subject of this thesis is the foundational analysis of the relationship between religion, politics, science, and ethics within the framework of Taha Abdurrahman's Î'timâniyya Philosophy. Addressing this topic from a holistic perspective is crucial for identifying the social and moral issues arising from the existing paradigms in these fields. Furthermore, the production of new paradigms for resolving these issues and moral crises, as well as discussing their potential contributions to problem-solving, highlights the importance of this research. The aim of the study is to determine and evaluate the points at which Taha Abdurrahman critiques the current paradigms concerning the relationship between religion, politics, science, and ethics. It also seeks to explore how he grounds the integration of these fields within a comprehensive framework through his Î'timâniyya Philosophy. This perspective can be interpreted as an alternative model that allows for the reevaluation of existing relational forms and the initiation of change, both for Islamic societies in particular and for other societies in general. Moreover, it is believed that this alternative model could contribute to resolving the human crises caused by the existing paradigms and open up new intellectual horizons. This study is theoretical in nature, and all of Taha Abdurrahman's published works, along with relevant and accessible secondary sources and literature, will be examined. For instance, when referencing Taha Abdurrahman's intellectual sources, the study will also analyze and evaluate the works of Western intellectual movements and thinkers from the Islamic world identified as influencing his thought. A descriptive and interpretive method will be followed to clarify Taha Abdurrahman's views on the relationship between religion, politics, science, and ethics.
Benzer Tezler
- Taha Abdurrahman'da Allah-insan ilişkisi
The relationship between God and man in the thought of Taha Abdurrahman
EMRAH İNCEKAYA
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
DinSelçuk ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SEFA BARDAKCI
- Faslı çağdaş düşünür Taha Abdurrahman'ın fıkıh ve fıkıh usûlünün yenilenmesi hakkındaki görüşleri
The views of contemporary moroccan thinker Taha Abdurrahman on renewal of fiqh and usul al-fiqh
ZAKARİA BOUBEKRI
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
DinErciyes ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HACI YUNUS APAYDIN
- Dr. Taha Abd u'l-rahman'nin eserlerinde dilsel düşünceleri
Language thought in the works of Dr. Taha Abdel-rahman
MOSTAFA SAED KORANY ISMAIL
Yüksek Lisans
Türkçe
2020
Doğu Dilleri ve EdebiyatıKastamonu ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ MONEER GOMAA AHMED MOHAMED
- A comparative study of the concept of insān: Syed Muhammad Naquib al-Attas and Abdurrahman Taha
İnsān kavramına ilişkin karşılaştırmalı bir çalışma: Abdurrahman Taha ve Syed Muhammad Naquib al-Attas
RİAZ TAİBA
Yüksek Lisans
İngilizce
2024
Sosyolojiİbn Haldun ÜniversitesiMedeniyet Araştırmaları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. HEBA RAOUF EZZAT
- Decolonizing the self through embracing Islam: Narratives of Muslim reverts based in Istanbul and beyond
İslam'ı kabul ederek dekolonizasyon: İstanbul ve ötesinde yaşayan Müslüman mühtedilerin anlatıları
HEBA S. A. ATTAALLAH
Yüksek Lisans
İngilizce
2025
Sosyolojiİbn Haldun ÜniversitesiSosyoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. IRFAN AHMAD