Geri Dön

Türkçedeki dil değişimi“Faust”çevirileri örnekleminde dilbilimsel bir araştırma

Language change in Turkisch - a linguistic research at the sample of“Faust”translations

  1. Tez No: 913308
  2. Yazar: ŞEHNAZ AKYOL
  3. Danışmanlar: PROF. DR. MUSA YAŞAR SAĞLAM
  4. Tez Türü: Doktora
  5. Konular: Alman Dili ve Edebiyatı, German Linguistics and Literature
  6. Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
  7. Yıl: 2024
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Hacettepe Üniversitesi
  10. Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Alman Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Dil Bilimi Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Bu çalışma, Johann Wolfgang von Goethe'nin 1808 yılında yazdığı Faust eserinin Türkçeye yapılan çevirilerinde zaman içinde gerçekleşen dil değişimini artzamanlı bir yaklaşımla incelemektedir. Çalışmada, Galip Bahtiyar'ın 1926'daki Osmanlı Türkçesiyle yaptığı ilk çeviriden günümüze kadar, sırasıyla 1960'ta Sadi Irmak, 1983'te Hasan İzzettin Dinamo ve 2011'de İclal Cankorel tarafından yapılan çeviriler incelenmiştir. Elde edilen bulgular, dil değişiminin fonolojik, biçimbilimsel, sözdizimsel, sözcüksel ve anlam düzeylerinde nasıl geliştiğini ve hangi alanlarda en çok değişimin görüldüğünü örneklerle ortaya koymaktadır. Çalışmanın sonuçları, dil değişiminin en fazla sözcüksel alanda yaşandığını, bu değişimin Arapça ve Farsça kökenli kelimelerin yerini Türkçe karşılıkların almasıyla gerçekleştiğini göstermektedir. Bu süreç, Türk Dil Devrimi'nin bir yansımasıdır. Sözcüksel değişimin ardından en çok fonolojik ve sözdizimsel değişimler dikkat çekerken, biçimbilimsel ve anlam değişimleri daha az gözlemlenmiştir.

Özet (Çeviri)

This study examines the linguistic changes in the Turkish translations of Johann Wolfgang von Goethe's 1808 work Faust from a diachronic perspective. The study analyzed translations ranging from the first translation by Galip Bahtiyar in 1926, in Ottoman Turkish, to those by Sadi Irmak in 1960, Hasan İzzettin Dinamo in 1983, and İclal Cankorel in 2011. The findings illustrate, with examples, how linguistic change developed at phonological, morphological, syntactic, lexical, and semantic levels and in which areas the change was most prominent. The results of the study indicate that the most significant linguistic change occurred in the lexical domain, with the replacement of Arabic and Persian loanwords by Turkish equivalents. This process reflects the influence of the Turkish Language Reform. After lexical changes, phonological and syntactic changes are most noticeable, while morphological and semantic changes were less frequently observed.

Benzer Tezler

  1. Yeni Cami'nin akustik açıdan performans değerlendirmesi

    Evaluation of the acoustical performance of the New Mosque

    EVREN YILDIRIM

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2003

    Mimarlıkİstanbul Teknik Üniversitesi

    Mimarlık Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. SEVTAP YILMAZ DEMİRKALE

  2. Almanya ve Türkiye'deki yabancı kelime sözlükleri

    Dictionaries of foreign words in Germany and Turkey

    İNCİ DEMİRBİLEK

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    1996

    DilbilimMersin Üniversitesi

    PROF. DR. VURAL ÜLKÜ

  3. Tanzimattan Cumhuriyet'e Türkiye'de aydınlar ve aydın sosyolojisi

    Başlık çevirisi yok

    İHSAN KESER

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    1986

    SosyolojiCumhuriyet Üniversitesi

    Sosyoloji Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. HALİL ÇİVİ

  4. Cohesion in Turkish a survey of cohesive devices in prose literature

    Başlık çevirisi yok

    FUAT ALTUNKAYA

    Doktora

    İngilizce

    İngilizce

    1987

    DilbilimHacettepe Üniversitesi

    DOÇ. DR. AHMET KOCAMAN