Birinci basamağa başvuran hastaların geleneksel ve tamamlayıcı tıp yöntemleri konusundaki tutum ve davranışlarının değerlendirilmesi
Evaluation of the attitudes and behaviors of patients referring to primary care towards traditional and complementary medicine methods
- Tez No: 916587
- Danışmanlar: PROF. DR. BERRİN TELATAR
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Aile Hekimliği, Family Medicine
- Anahtar Kelimeler: Tamamlayıcı tıp, geleneksel tıp, aile hekimliği, aile sağlığı, Complementary medicine, traditional medicine, family medicine, family health
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sağlık Bilimleri Üniversitesi
- Enstitü: İstanbul Fatih Sultan Mehmet Eğitim Araştırma Hastanesi
- Ana Bilim Dalı: Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Aile Hekimliği Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Giriş ve Amaç: Bu çalışma ile bireylerin kolay erişim nedeniyle çok sık başvurduğu ve hasta dağılımını toplum tabanlı olarak heterojen bir şekilde yansıtabilecek olan birinci basamak sağlık kuruluşuna başvuran bireylerin sosyodemografik ve klinik özellikleri ile GETAT kullanımıyla ilgili tutum ve davranışları arasındaki ilişkiyi araştımak amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: 01.11.2023 ile 01.02.2024 tarih aralığında İstanbul ilinin Tuzla ilçesinde yer alan Hilmi Sonay Aile Sağlığı Merkezi'ne başvuran 18-80 yaş arası başvuran kişilerin sosyodemografik özellikleri ve komoborditileri kaydedildli. Geleneksel ve tamamlayıcı tıp ile ilgili tutum ve davranışlarını ölçen soru formu ve Türkçe güvenilirlik ve geçerlilik çalışması yapılan geleneksel ve tamamlayıcı tıp tutum ölçeği (CACMAS) kullanılmıştır. Çalışmada veriler yüz yüze görüşme tekniği ile toplanmıştır. Normal dağılım gösteren iki niceliksel grup değerlendirilmesinde Student t-testi,; üç ve üzeri grup karşılaştırılırken Oneway Anova testi kullanıldı. Değişkenler arasındaki ilişkilerin değerlendirilmesinde Pearson korelasyon analizi ve Spearman's korelasyon analizi kullanıldı. Sonuçlar %95 güven aralığında ve anlamlılık düzeyi p<0,05 olarak değerlendirildi.. Bulgular: Katılımcıların %33,1'i GETAT yöntemleri hakkında bilgisi olduğunu düşünmektedir. En çok bilinen GETAT yöntemi kupa uygulaması iken (%51) onu sülük tedavisi(%47,4), akupunktur (%47) ve Fitoterapi(%47) izlemektedir. En az bilinen Getat yöntemi proloterapidir. Katılımcıların %43'ü GETAT yöntemi kullanmaktadır. En çok uygulanan GETAT yöntemi Fitoterapi iken (%17,9) en az uygulanan mezoterapidir.(%0,4). Katılımcıların %57'si kullandığı GETAT yönteminden sonra herhangi bir sorun yaşamış olup kullanıcıların %18,3'ü GETAT yöntemleri uygularken doktoruna bilgi vermiştir. GETAT hakkında bilgi edinme kaynağı çoğunlukla internet ve sosyal medya olarak tespit edilmiştir. (%42,2) GETAT yöntemi kullananların %67'si başkalarına da önermektedir. GETAT yöntemleri çoğunlukla(%23,5) mevcut tedaviye destek amacıyla ve modern tıp yöntemlerinden sonra (%27,1) tercih edilmiştir. Katılımcıların çoğunluğu (%60,7) GETAT tedavilerini sağlık kuruluşu olmayan yerde uygulatmıştır. GETAT yöntemi kullananların %45.2'si kronik hastalığı olan bireylerdir. Çoğunlukla yan etkisinin az olacağı inancıyla seçilen(%31,9) GETAT yöntemlerinden kullananların çoğu (%66,7) memnun kalmıştır. Sonuç: Kronik hastalığı olan ve GETAT kullanan yakını olanlar, sürekli ilaç kullanan kişiler, GETAT yöntemlerini başkalarına öneren, GETAT yöntemi kullanan ve düşük orta gelir seviyesine sahip olan katılımcılar geleneksel ve tamamlayıcı tıp uygulamalarına daha olumlu tutum sergilemektedir. Katılımcıların yarıya yakını GETAT yöntemi kullanmaktadır ve kullananların çoğu bu yöntemlerden fayda gördüğünü ifade etmektedir. En sık kullanılan GETAT yöntemi fitoterapidir. Katılımcıların GETAT yöntemleri hakkında olumlu tutum gösterdiği bulunmuştur. GETAT kullanım oranı yüksek olmasına rağmen bu konuda bilgi sahibi kişiler azdır. En yaygın bilgi edinme kaynağının internet ve sosyal medya olduğu göz önüne alındığında; kolay erişilebilir olması nedeniyle başta aile sağlığı merkezinde görev alanlar olmak üzere sağlık çalışanları aracılığıyla toplumun bilgilendirilmesi, medyanın etkili kullanımı ve eğitici yayınlar yapılması bilinçsiz GETAT kullanımını önleyebilir.
Özet (Çeviri)
Introduction and Objective: This study aims to investigate the relationship between the sociodemographic and clinical characteristics of individuals applying to a primary healthcare facility—frequently preferred due to easy accessibility and reflecting a heterogeneous, community-based patient distribution—and their attitudes and behaviors regarding the use of Traditional and Complementary Medicine (TCM). Materials and Methods: Between November 1, 2023, and February 1, 2024, the sociodemographic characteristics and comorbidities of individuals aged 18-80 who applied to Hilmi Sonay Family Health Center in Tuzla district, Istanbul, were recorded. To evaluate attitudes and behaviors related to traditional and complementary medicine, the Complementary and Alternative Medicine Attitude Scale (CACMAS), validated and reliability-tested in Turkish, and a related questionnaire were used. Data were collected through face-to-face interviews. The Student's t-test was used to evaluate two normally distributed quantitative groups, and the One-Way ANOVA test was applied for comparisons involving three or more groups. Pearson correlation analysis and Spearman's correlation analysis were used to assess the relationships between variables. Results were evaluated with a 95% confidence interval and a significance level of p<0.05. Results: 33.1% of the participants believed they had knowledge about Traditional and Complementary Medicine (TCM) methods. The most well-known TCM method was cupping therapy (51%), followed by leech therapy (47.4%), acupuncture (47%), and phytotherapy (47%). The least known TCM method was prolotherapy.43% of the participants used TCM methods. Phytotherapy was the most commonly applied TCM method (17.9%), while mesotherapy was the least applied (0.4%). 57% of the participants reported experiencing some issues after using a TCM method, and only 18.3% informed their doctor about their use of TCM methods. The primary source of information about TCM was identified as the internet and social media (42.2%). 67% of those who used TCM methods recommended them to others. TCM methods were mostly chosen (23.5%) as a supplement to existing treatment and were preferred after modern medical methods (27.1%). The majority of participants (60.7%) received TCM treatments in non-healthcare settings. 45.2% of TCM users were individuals with chronic illnesses. TCM methods were often selected based on the belief that they would have fewer side effects (31.9%), and most users (66.7%) were satisfied with the results. Conclusion: Participants with chronic illnesses, those with relatives using TCM, individuals on regular medication, those who recommended TCM methods to others, and those with low to middle income levels exhibited a more positive attitude toward traditional and complementary medicine practices. Nearly half of the participants use TCM methods, and most of them report benefiting from these practices. The most frequently used TCM method is phytotherapy. Participants were found to have a positive attitude towards TCM methods. Although the rate of TCM usage is high, the number of individuals who are knowledgeable about these methods is low.Considering that the most common sources of information are the internet and social media, raising awareness through healthcare professionals, particularly those working in family health centers due to their accessibility, as well as effective use of media and educational publications, can help prevent the uninformed use of TCM methods.
Benzer Tezler
- Birinci basamağa başvuran subakut ve kronik bel ağrılı hastalarda geleneksel ve tamamlayıcı tıp kullanımının hastaların tedavi memnuniyeti ve yaşam kalitesi üzerine etkisinin araştırılması
Investigation of the effect of complementary and alternative medicine use on treatment satisfaction and quality of life in patients with subacute and chronic low back pain applying to primary care
ZEYNEL TOLGA KAYAN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2022
Aile HekimliğiSağlık Bilimleri ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ HÜSEYİN AKSOY
- Aile sağlığı merkezlerine başvuran hasta ve hasta yakınlarının bitkisel tamamlayıcı tıp hakkındaki düşünceleri ve tutumları
Thoughts and attitudes of patients who apply to family health centers and their relatives about herbal complementary medicine
MUSTAFA EZER
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2016
Aile HekimliğiMustafa Kemal ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. CAHİT ÖZER
- Birinci basamağa başvuran hastaların geleneksel ve tamamlayıcı tıp uygulamaları hakkındaki tutum ve bilgi düzeyleri ile birinci basamakta geleneksel ve tamamlayıcı tıp uygulamasına yönelik tutumları
Attitudes and knowledge levels of patients presenting to primary care regarding traditional and complementary medicine practices and their attitudes toward the use of traditional and complementary medicine in primary care
DAMLA HAZAL ATİK
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
Aile HekimliğiSağlık Bilimleri ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SÜLEYMAN ERSOY
- Aile Hekimliği Polikliniğine başvuran 15-49 yaş arası evli kadınların aile planlaması hakkında bilgi, tutum ve davranışlarının değerlendirilmesi
Assessment of information, attitudes and behaviors regarding family planning in married women aged 15-49 applying to Family Medicine
KÜBRA KOÇ ENGİZ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2024
Aile HekimliğiSağlık Bilimleri ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. DUYGU İLKE YILDIRIM
- Aile hekimliğine başvuran hastalarda saptanan kardiyovasküler riskin koroner arter kalsiyum skoru ile ilişkisinin değerlendirilmesi
Evaluation of the relationship between cardiovascular risk and coronary artery calcium score in patients who applied to family medicine
BETÜL ERCAN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2018
KardiyolojiSağlık Bilimleri ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ENGİN ERSİN ŞİMŞEK