Orta yaş ve üstü bireylerin psikolojik iyi oluş ile sportif rekreasyonel aktivitelere ilişkin sağlık inanç durumunun incelenmesi
The examination of middle-aged and older adults psychological well-being and health beliefs regarding sportive recreational activities
- Tez No: 923787
- Danışmanlar: PROF. DR. SONER ÇANKAYA
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Spor, Sports
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ondokuz Mayıs Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Spor Yöneticiliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmanın amacı, orta yaş ve üstü bireylerin psikolojik iyi oluş ile sportif rekreasyonel aktivitelere ilişkin sağlık inanç durumu arasında anlamlı bir ilişki ve bazı sosyo-demografik özellikler açısından farklılık olup olmadığını araştırmaktır. Bu araştırma, ilişkisel tarama modeli ile yürütülecek nicel bir çalışmadır. Araştırmanın evrenini orta yaş ve üstü bireyler (45 yaş üstü), örneklem grubunu ise, basit tesadüfi örnekleme yöntemi ile belirlenmiş yaklaşık 284 orta yaş ve üstü birey oluşturmaktadır. Veri toplama aracı olarak, araştırmacılar tarafından geliştirilen kişisel bilgi formu ile Telef (2013) tarafından Türkçeye uyarlanan“Psikolojik İyi Oluş Ölçeği”ve Ertüzün ve ark. (2013) tarafından geliştirilmiş“Sportif Rekreasyonel Aktivitelere İlişkin Sağlık İnanç Ölçeği”kullanılmıştır. Araştırmada orta yaş ve üstü kadın bireylerin erkek katılımcılara, sigara ve alkol kullanmayan bireylerin sigara ve alkol kullandığını beyan eden bireylere göre, düzenli spor yapan bireylerin düzenli spor yapmayan bireylere göre, 45-49 yaş aralığındaki bireylerin 55 yaş ve üstü olan bireylere göre, yüksek gelirli bireylerin orta ve düşük gelirli bireylere göre, lisansüstü mezunu olduğunu beyan eden bireylerin ilköğretim mezunu olduğunu beyan eden bireylere göre, kamuda çalıştığını beyan eden bireylerin psikolojik iyi oluş toplam puanları ile sportif rekreasyonel aktivitelere ilişkin sağlık inancı toplam puanları emekli olduğunu beyan eden bireylere göre daha yüksek olduğu belirlenmiştir. Ayrıca, orta yaş ve üstü bireylerin psikolojik iyi oluş toplam puanları ile sportif rekreasyonel aktivitelere ilişkin sağlık inancı toplam ve alt boyut toplam puanları arasında istatistiki olarak orta düzeyde pozitif anlamlı ilişkiler olduğu belirlenmiştir. Bu bulgular, orta yaş ve üstü bireylerin psikolojik iyi oluşlarının ve sportif rekreasyonel aktivitelere ilişkin sağlık inançlarının, bu gruptaki bireylerin sağlıklı yaşam alışkanlıkları ve yaşam kalitelerini iyileştirme noktasında önemli bir gösterge olduğunu ortaya koymaktadır. Bu nedenle, özellikle orta yaş ve üzeri bireyler için düzenli spor aktivitelerinin teşvik edilmesi, psikolojik iyi oluşlarını artırmanın yanı sıra, sağlık inançlarının da güçlenmesine yardımcı olabilir.
Özet (Çeviri)
The aim of this study is to examine whether there is a significant relationship between psychological well-being and health beliefs regarding sports recreational activities and differences in terms of some socio-demographic characteristics in middle-aged and older individuals. This study is a quantitative research conducted using a relational survey model. The population of the study consists of middle-aged and older individuals (aged 45 and above), and the sample group comprises approximately 284 middle-aged and older individuals selected through simple random sampling. A personal information form developed by the researchers, the Psychological Well-Being Scale adapted into Turkish by Telef (2013) and the Health Belief Scale for Sports Recreational Activities developed by Ertüzün (2013) were used as data collection tools. The study found that middle-aged and older women had higher total psychological well-being scores and health belief scores related to sports recreational activities compared to male participants, individuals who did not smoke or drink alcohol had higher scores compared to those who reported smoking and drinking, individuals who engaged in regular exercise had higher scores compared to those who did not, individuals in the 45-49 age range had higher scores compared to those aged 55 and above, individuals with higher income had higher scores compared to those with middle and lower income, individuals with a graduate degree had higher scores compared to those with a primary school education, and individuals working in the public sector had higher psychological well-being and health belief scores related to sports recreational activities compared to pensioners. Additionally, a statistically significant moderate positive relationship was found between the total psychological well-being scores and the total and sub-dimension scores of health beliefs related to sports recreational activities among middle-aged and older individuals. These findings suggest that the psychological well-being and health beliefs related to sports recreational activities in middle-aged and older individuals are important indicators for improving healthy lifestyle habits and quality of life within this group. Therefore, promoting regular sports activities, especially for middle-aged and older individuals, can help improve their psychological well-being as well as strengthen their health beliefs.
Benzer Tezler
- COVID-19 korkusunun umutsuzluk ve psikolojik iyi oluş ile ilişkisi
The relationship of COVID-19 fear with hopelessness and psychological well-being
BÜŞRA İLKSÖZ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2023
Aile HekimliğiDokuz Eylül ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NİLGÜN ÖZÇAKAR
- Rekreasyonel sporlara katılım motivasyonu ve psikolojik iyi oluş arasındaki ilişkinin incelenmesi
An examination of the relationship between motivation to participate in recreational sports and psychological well-being
BUSE SAMGAM
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
SporMersin ÜniversitesiBeden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HÜSEYİN GÜMÜŞ
- Bilinçli farkındalık ve psikolojik iyi oluş: Belirsizliğe tahammülsüzlük ve stresle başa çıkma tarzlarının aracı rolü
Conscious awareness and psychological well-being: The mediating role of intolerance of uncertainty and stress coping styles
RABİA KURAL
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Psikolojiİstanbul Üniversitesi-CerrahpaşaEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ÇARE SERTELİN MERCAN
- Görme engelli sporcuların spora katılım motivasyonları ve psikolojik iyi oluş arasındaki ilişkisinin incelenmesi
Investigation of the relationship between motivation to participate in sports and psychological well-being of visually impaired athletes
MUHAMMED ÇIPLAK
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Sporİnönü ÜniversitesiEngellilerde Beden Eğitimi ve Spor Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MEHDİ DUYAN
- Sağlık iletişimi perspektifinden Türkiye'deki 65 yaş ve üstü bireyleri anlamak: Sağlık ve yaşlanmaya ilişkin algı, tutum ve davranışlar üzerine bir araştırma
Understanding people aged 65 and over in Türkiye from a health communication perspective: A Study on perceptions, attitudes, and behaviors regarding health and aging
YAŞAR ŞEKERCİ
Doktora
Türkçe
2024
Halkla İlişkilerGalatasaray ÜniversitesiRadyo Televizyon ve Sinema Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. GAYE ASLI SANCAR DEMREN