Turizm işletmelerinin uyguladığı rekabet stratejilerinin performansa etkisinde bilişim teknolojilerinin rolü: Konaklama sektöründe bir araştırma
The role of information technology in the impact of competitive strategies applied by tourism enterprises on performance: A study in the accommodation sector
- Tez No: 923886
- Danışmanlar: PROF. DR. RAMAZAN GÖRAL
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Bilim ve Teknoloji, Turizm, Science and Technology, Tourism
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Selçuk Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Turizm İşletmeciliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Turizm İşletmeciliği Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: 377
Özet
Teknolojik yeniliklerle birlikte işletmeler faaliyet süreçlerinde en iyiye erişmek amacıyla bilişim teknolojilerinden faydalanmaya başlamışlardır. Tüm iş modelleri bu kapsamda önemli dönüşümlerden geçmektedir. Bu yenilikler diğer tüm alanlarda olduğu gibi turizm alanında da yeni ihtiyaçların ve hizmetlerin ortaya çıkmasını sağlamakta ve işletmeler arası rekabeti güçlendirmektedir. İşletmeler arası rekabette, rekabet üstünlüğünün sağlanması rekabet stratejileri ve teknoloji stratejilerinin bütünsel yönetimini gerekli kılmaktadır. Modern strateji araştırmaları, işletmelerin rekabet avantajı elde etmelerinde kaynak temelli teoriye ve endüstriyel örgüt teorisi ile kaynak temelli teorinin birlikte yürütülmesine odaklanmaya başlamıştır. Turizm literatüründe bilişim teknolojilerinin kullanımına ilişkin çeşitli araştırmalar bulunmakla birlikte, rekabet stratejilerinin (endüstriyel örgüt teorisi) işletme performansına etkisinde bilişim teknolojileri yeteneklerinin (kaynak temelli teori) ilişkisini inceleyen araştırmaların sınırlı sayıda olduğu görülmektedir. Buradan hareketle çalışmada turizmde faaliyet gösteren konaklama işletmelerinin uyguladığı rekabet stratejilerinin işletme performansına etkisinde bilişim teknolojilerinin aracılık rolünün belirlenebilmesi amaçlanmıştır. Bu amaç kapsamında işletmelerde Porter'ın rekabet stratejileri (maliyet liderliği, farklılaştırma ve odaklanma), bilişim teknolojileri yetenekleri ve performans değişkenlerinden oluşan bir model oluşturulmuştur. Hipotez testleri için ihtiyaç duyulan verilerin toplandığı araştırma örneklemi Antalya'da faaliyet gösteren konaklama işletmelerinde görev yapan 504 yöneticiden oluşmaktadır. Nicel araştırma yaklaşımlarından ve anket tekniğinden yararlanılan araştırmada ölçeklerin geçerlik ve güvenirliği için Cronbach's Alpha güvenirlik analizi, açımlayıcı ve doğrulayıcı faktör analizleri gerçekleştirilmiş ve doğrulanan yapı yapısal eşitlik modellemesi prosedürüyle test edilmiştir. Gerçekleştirilen analizler sonucunda, işletmelerin uyguladığı rekabet stratejilerinin işletme performansına etkisinde bilişim teknolojilerinin kısmi aracılık rolü bulunduğu doğrulanmıştır. Sonuç olarak, araştırma kapsamında gerçekleştirilen literatür araştırması ve elde edilen verilerin analizleri çerçevesinde turizm işletmelerine ve akademiye katkı sağlayacağı düşünülen öneriler sunulmuştur.
Özet (Çeviri)
Driven by technological innovations, enterprises have embraced information technologies to maximize efficiency and gain a competitive edge in their operational processes. All business models are undergoing significant transformations within this scope. These innovations, as in all other areas, are creating new needs and services in the tourism industry and strengthening competition among businesses. In order to gain a competitive advantage in inter-firm competition, it is necessary to have an integrated management of competitive strategies and technology strategies. Modern strategy research has begun to focus on a resource-based perspective and the simultaneous implementation of industry-based and resource-based perspectives in order for businesses to gain a competitive advantage. Although there are various studies in the tourism literature on the use of information technologies, there are limited studies that examine the relationship between competitive strategies (industry-based view) and information technology capabilities (resource-based view) in terms of their impact on business performance. Based on this, the study aimed to determine the mediating role of information technologies in the effect of competitive strategies applied by accommodation businesses operating in tourism on business performance. Within the scope of this aim, a model consisting of Porter's competitive strategies (cost leadership, differentiation, and focus), information technology capabilities, and performance variables was created in businesses. The research sample, from which the data needed for hypothesis testing were collected, consisted of 504 managers working in accommodation businesses operating in Antalya. In the study, which utilized quantitative research approaches and the survey technique, Cronbach's Alpha reliability analysis, exploratory and confirmatory factor analyses were performed to determine the validity and reliability of the scales, and the confirmed structure was tested with the structural equation modeling procedure. As a result of the analyses conducted, it was verified that information technologies had a partial mediating role in the effect of competitive strategies applied by businesses on business performance. In conclusion, based on the literature review conducted within the scope of the research and the analyses of the data obtained, suggestions that are considered to contribute to tourism businesses and academia have been presented.
Benzer Tezler
- Konsept Otellerde Kurgu Mekan İlişkisi
Fiction – Space Relation in Concept Hotels
BİLGEHAN TANER
Yüksek Lisans
Türkçe
2013
İç Mimari ve DekorasyonMarmara Üniversitesiİç Mimarlık Ana Sanat Dalı
PROF. DR. FATMA MELTEM ETİ PROTO
- Destinasyon pazarlaması kapsamında Bilecik ili turizminin değerlendirilmesine yönelik paydaş analizi
Stakeholder analysis to evaluate tourism in Bilecik in terms of destination marketing
AHMET VATAN
Doktora
Türkçe
2015
TurizmSakarya ÜniversitesiTurizm İşletmeciliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. BURHANETTİN ZENGİN
- Turizm işletmelerinde finansal analiz ve performans değerlendirmesi: Borsa İstanbul üzerinde araştırma
Financial analysis and performance evaluation of the tourism industry; application on the Istanbul Stock Exchange
FERİD YUSUBOV
Yüksek Lisans
Türkçe
2015
İşletmeSakarya ÜniversitesiTurizm İşletmeciliği Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. LÜTFİ MUSTAFA ŞEN
- Destinasyon rekabet gücü açısından İstanbul'un karşılaştırmalı analizi
Comparative analyses of Istanbul in terms of destination competitiveness
DİDAR SARI ÇALLI
Doktora
Türkçe
2015
TurizmSakarya ÜniversitesiTurizm İşletmeciliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET SARIIŞIK
- Bitlis ilinin kalkınmasında turizmin rolü: Yerel paydaşlar üzerine bir araştırma
The role of tourism on the development of Bitlis province: A study on local stakeholders
ÜMİT ŞENGEL
Yüksek Lisans
Türkçe
2015
EkonomiSakarya ÜniversitesiTurizm İşletmeciliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. BURHANETTİN ZENGİN