Obez kadınlarda akdeniz tipi beslenme ve düşük yağlı diyetin bağırsak geçirgenliği, antropometrik ölçümler ve biyokimyasal parametreler üzerine etkisi
Effects of mediterranean-type diet and low-fat diet on intestinal permeability, anthropometric measurements and biochemical parameters in obese women
- Tez No: 923887
- Danışmanlar: DOÇ. DR. ESEN YEŞİL
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Beslenme ve Diyetetik, Nutrition and Dietetics
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Başkent Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Beslenme ve Diyetetik Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Obezitenin diyabet, hipertansiyon, dislipidemi, kardiyovasküler hastalıklar ve birçok kanser türü gibi çeşitli hastalıklar için ana risk faktörü olduğu bilinmektedir. Akdeniz diyeti de dahil olmak üzere farklı makro besin ögesine sahip birçok popüler diyet, obezitenin önlenmesi ve yönetimi için tercih edilmiş, önerilmiş ve incelenmiştir. Bu araştırma, diyet yağ örüntüsü ve miktarının bağırsak bariyer fonksiyonu üzerindeki etkisini incelemek ve akdeniz diyeti ve düşük yağlı diyet yaklaşımlarının ağırlık kaybı ve biyokimyasal parametreler üzerindeki etkisini belirlemek amacıyla yapılmıştır. Araştırmanın örneklemi Ocak 2023- Aralık 2023 tarihleri arasında, Ordu Üniversitesi Sağlık, Kültür ve Spor Daire Başkanlığı diyet polikliniğine başvuran ve çalışmaya gönüllü katılmayı kabul eden, Beden Kütle İndeksi (BKİ) 30.0-34.9 kg/m2 arasında olan, yaşları 19-55 yıl arasında değişen 24 kadın birey ile yürütülmüştür. Bireylerin sosyo-demografik özellikleri, genel sağlık durumları ve beslenme alışkanlıklarının belirlenmesi için anket formu uygulanmıştır. Çalışmanın başlangıcında 24 saatlik hatırlatma yöntemi kullanılarak kadınların beslenme durumları saptanmıştır. Bireylerin fiziksel aktivitelerini saptayabilmek adına Uluslararası Fiziksel Aktivite Değerlendirme Anketi Kısa Formu (IPAQ Short Form- International Physical Activity Questionnaire Short Form) uygulanmıştır. Dahil olma kriterlerini karşılayan bireylere çalışma öncesinde Akdeniz Diyeti Uyum Ölçeği (MEDAS) uygulanmış ve ölçekten <7 puan alan bireyler çalışmaya dahil edilmiştir. Katılımcılar bu sonuca göre randomize olarak gruplara atanmış; Akdeniz diyeti ve düşük yağlı diyet yapan gruplar oluşturulmuştur. Her iki grupta bulunan bireylere, bulunduğu grubun özelliğine bağlı kalacak şekilde bireysel diyet planlaması uygulanmış ve ortalama 12 hafta sonunda bireylerin başlangıçtaki vücut ağırlıklarının ortalama %10'unu kaybetmesi hedeflenmiştir. Her iki grubun vücut kompozisyon analizleri, antropometrik ve biyokimyasal ölçümleri çalışmanın başlangıcında ve ortalama %10 ağırlık kaybı gerçekleştiğinde tekrarlanmıştır. Her iki grubun diyet öncesi ve diyet sonrası BKİ değerleri, bel kalça ve bel boy oranları, vücut yağ kütlesi ve serum açlık insülin ortalamalarındaki fark istatistiksel açıdan anlamlı bulunmuştur (p<0.05). Ancak gruplar arası ilk ve son ölçümler karşılaştırıldığında, aralarındaki fark önemli bulunmamıştır (p>0.05). Akdeniz diyeti alan grupta Homeostaz Model Değerlendirmesi-İnsulin Direnci (HOMA-IR) ve serum ALT değerindeki azalma istatistiksel açıdan önemli bulunmuştur (p<0.05). Her iki diyet grubunda bulunan kadınların diyet öncesi ve diyet sonrası ortalama serum zonulin düzeyindeki değişim, istatistiksel açıdan anlamlı bulunmamıştır (p>0.05). Her iki diyet grubunda diyet öncesi ve diyet sonrası CRP (C-reaktif protein) düzeyindeki değişim istatistiksel açıdan anlamlı bulunmamıştır (p>0.05). Akdeniz diyeti alan bireylerde, diyet öncesi trigliserit ve zonulin arasında negatif yönde anlamlı bir ilişki olduğu görülmüştür (r=-0.582; p=0.047). Düşük yağlı diyet alan kadınların diyet sonrası bel boy oranı ile düşük yoğunluklu lipoprotein (LDL) kolesterol arasında negatif yönde ve istatistiksel açıdan anlamlı bir ilişki bulunmuştur (r=-0.653; p=0.021). Akdeniz diyeti alan kadınların diyet sonrası serum AST ve BKİ arasında pozitif yönde istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki olduğu görülmüştür (r=0.802; p=0.002). Akdeniz diyetinde, diyet öncesi bel boy oranı ile AST pozitif yönde istatistiksel açıdan önemli bir ilişki bulunmuştur (r=0.599; p=0.040). Bu grupta ayrıca diyet sonrası bel boy oranı ile trigliserit arasında pozitif yönde istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki olduğu görülmüştür (r=0.699; p=0.011). Sonuç olarak; her iki diyet modelinin serum zonulin değerinde diyet öncesi ve sonrasında istatistiksel açıdan anlamlılık tespit edilmemiştir. Akdeniz diyeti alan bireylerde, diyet öncesi trigliserit ve zonulin arasında negatif yönde anlamlı bir ilişki olduğu görülmüştür (r=-0.582; p=0.047). Diyet sonrasında bu değişkenler arasındaki ilişki anlamlı düzeyde saptanmamıştır (r=-0.441; p=0.152). Bu çalışma hem düşük yağlı diyetin hem de Akdeniz tipi beslenmenin obeziteyi iyileştirmede etkili olabileceğini göstermektedir. Ancak uzun vadede etkilerini gözlemlemek için daha fazla çalışmaya ihtiyaç duyulmaktadır.
Özet (Çeviri)
Obesity is known to be a major risk factor for various diseases such as diabetes, hypertension, dyslipidemia, cardiovascular diseases and many types of cancer. Many popular diets with different macronutrients, including the Mediterranean diet, have been preferred, recommended and studied for the prevention and management of obesity. This study was conducted to examine the effect of dietary fat pattern and amount on intestinal barrier function and to determine the effect of the Mediterranean diet and low-fat diet approaches on weight loss and biochemical parameters. The sample of the study was conducted with 24 female individuals, aged 19-55 years, with a Body Mass Index (BMI) between 30.0-34.9 kg/m2, who applied to the Ordu University Health, Culture and Sports Department Diet Clinic between January 2023 and December 2023 and accepted to participate in the study voluntarily. A questionnaire form was applied to determine the socio-demographic characteristics, general health status and nutritional habits of the individuals. At the beginning of the study, the nutritional status of the women was determined using the 24-hour reminder method. In order to determine the physical activities of the individuals, the International Physical Activity Questionnaire Short Form (IPAQ Short Form) was applied. Individuals who met the inclusion criteria were administered the Mediterranean Diet Adherence Scale (MEDAS) before the study, and individuals who scored <7 on the scale were included in the study. Participants were randomly assigned to groups based on this result; Mediterranean diet and low-fat diet groups were formed. Individual diet planning was applied to individuals in both groups, depending on the characteristics of the group they were in, and it was aimed for individuals to lose an average of 10% of their initial body weight at the end of an average of 12 weeks. Body composition analyses, anthropometric and biochemical measurements of both groups were repeated at the beginning of the study and when an average of 10% weight loss was achieved. The difference in BMI values, waist-hip and waist-height ratios, body fat mass and serum fasting insulin averages of both groups before and after the diet was found to be statistically significant (p<0.05). However, when the first and last measurements were compared between the groups, the difference between them was not found to be significant (p>0.05). The decrease in Homeostasis Model Assessment-Insulin Resistance (HOMA-IR) and serum ALT values in the Mediterranean diet group was found to be statistically significant (p<0.05). The change in the mean serum zonulin level of women in both diet groups before and after the diet was not found to be statistically significant (p>0.05). The change in CRP (C-reactive protein) levels before and after the diet was not found to be statistically significant in both diet groups (p>0.05). In individuals on the Mediterranean diet, a negative and significant relationship was found between triglyceride and zonulin before the diet (r=-0.582; p=0.047). In women on a low-fat diet, a negative and statistically significant relationship was found between waist height ratio and low-density lipoprotein (LDL) cholesterol after the diet (r=-0.653; p=0.021). In women on the Mediterranean diet, a positive and statistically significant relationship was found between serum AST and BMI after the diet (r=0.802; p=0.002). In the Mediterranean diet, a positive and statistically significant relationship was found between waist height ratio and AST before the diet (r=0.599; p=0.040). In this group, a positive and statistically significant relationship was found between waist height ratio and triglyceride after the diet (r=0.699; p=0.011). As a result; no statistical significance was found in serum zonulin values of both diet models before and after the diet. In individuals taking the Mediterranean diet, a negative significant relationship was observed between triglyceride and zonulin before the diet (r=-0.582; p=0.047). The relationship between these variables was not found to be significant after the diet (r=-0.441; p=0.152). This study shows that both low-fat diet and Mediterranean-type nutrition can be effective in improving obesity. However, more studies are needed to observe their effects in the long term.
Benzer Tezler
- Karaciğer fokal lezyonlarının tanısında bilgisayarlı tomografi ve karaciğer sintigrafisi bulgularının değerlendirilmesi
Başlık çevirisi yok
HALUK AKMAN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
1987
Radyoloji ve Nükleer Tıpİstanbul ÜniversitesiRadyoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. OKTAY ÇOKYÜKSEL
- Guar'ın açlık kan şekeri, kan lipidleri, vücut ağırlığı ve barsak absorpsiyonuna etkisi
Başlık çevirisi yok
MİTHAT YARDIM
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
1988
Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıklarıİstanbul Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NAZİF BAĞRIAÇIK
- Deneysel stres ülserlerinin tedavisinde trunkal vagotomi ve gastrik devaskülarizasyonun yeri
Başlık çevirisi yok
ABDULLAH TAŞKIN
- Okul çocuğu yaş grubunda lık kriterleri ve akciğer fonksiyon testlerinin incelenmesi
Başlık çevirisi yok
YAGHOUB ZAHİRİ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
1989
Çocuk Sağlığı ve Hastalıklarıİstanbul ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
LAMİA ULUKUTLU
- Obezlerde OGTT'de glisemi ve insulinemi değerlerinin obezite derecesi ile ilişkisi
Başlık çevirisi yok
KÜRŞAD TÜRKDOĞAN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
1989
Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıklarıİstanbul Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. H. HÜSREV HATEMİ