Sağlık okuryazarlığının gestasyonel diyabetin yönetiminde niyet, tutum ve davranışlara etkisi
The effect of health literacy on intentions, attitudes and behaviors in the management of gestational diabetes
- Tez No: 931718
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ NADİRE ERCAN TOPTANER
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Hemşirelik, Halk Sağlığı, Nursing, Public Health
- Anahtar Kelimeler: Gestasyonel diyabet, sağlık okuryazarlığı, niyet, tutum ve davranış, Gestational diabetes, health literacy, intention, attitude and behaviour
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sağlık Bilimleri Üniversitesi
- Enstitü: Hamidiye Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Hemşirelik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Halk Sağlığı Hemşireliği Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Bu araştırma ile İstanbul'da Bir Şehir Hastanesinde takip edilen gestasyonel diyabet tanısı konmuş gebelerin sağlık okuryazarlığı seviyelerini belirlemek ve diyabet yönetiminde niyet tutum ve davranışlara etkisini değerlendirmek amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Araştırma Gestasyonel Diyabetus Mellitus (GDM) tanılı olan 125 gebe ile gerçekleştirildi. Veriler literatür doğrultusunda araştırmacı tarafından geliştirilen sosyodemografik özellikler, obstetrik özellikler ve gestasyonel diyabete ilişkin soruları içeren Tanımlayıcı Bilgi Formu, Sağlık Okuryazarlığı Ölçeği, Gestasyonel Diyabette Niyet, Tutum ve Davranış Ölçeği kullanılarak yüz yüze görüşme tekniği ile elde edildi. Bulgular: Katılımcıların yaş ortalaması 29,84±5,02 yıl, boy ortalaması 164,49±6,58 cm, gebelik öncesi ağırlık ortalaması 66,12±10,63 kg, şu anki ağırlık ortalaması 73,71±11,05 kg ve gebelik haftası ortalaması 25,24±4,74 hafta olarak hesaplanmıştır. Sağlık okuryazarlığı ölçeği toplam puanlarının diyabet tedavisine uyum düzeyine göre anlamlı fark gösterdiği tespit edilmiştir. Gestasyonel diyabette niyet tutum ve davranış ölçeği toplam puanları ve sağlık okuryazarlığı ölçeği toplam puanları arasında orta düzeyde pozitif yönde istatistiksel olarak anlamlı ilişki tespit edilmiştir (p<0,01). Sonuç: Bu araştırmada sağlık okuryazarlığı düzeyinin yüksek olmasının kadınların gestasyonel diyabetin yönetiminde niyet tutum ve davranışlarını olumlu yönde etkilediği belirlendi. Bu nedenle sağlık profesyonelleri gebeliğin planlanması aşamasından itibaren kadınların sağlık okuryazarlığı düzeyini arttıracak eğitim ve danışmanlık hizmeti sunmalıdır.
Özet (Çeviri)
Aim: The aim of this study was to determine the health literacy levels of pregnant women diagnosed with gestational diabetes who were followed up in a City Hospital in Istanbul and to evaluate the effect of intention on attitudes and behaviours in diabetes management. Materials and Methods: The study was conducted with 125 pregnant women diagnosed with Gestational Diabetes Mellitus (GDM). The data were obtained by face-to-face interview technique using the Descriptive Information Form including questions about sociodemographic characteristics, obstetric characteristics and gestational diabetes developed by the researcher in line with the literature, Health Literacy Scale, Intention, Attitude and Behavior Scale in Gestational Diabetes. Results: The mean age of the participants was 29.84±5.02 years, mean height was 164.49±6.58 cm, mean pre-pregnancy weight was 66.12±10.63 kg, mean current weight was 73.71±11.05 kg and mean gestational week was 25.24±4.74 weeks. It was determined that the total scores of the health literacy scale showed a significant difference according to the level of compliance with diabetes treatment. A statistically significant relationship was found between the total scores of the intention, attitude and behavior scale in gestational diabetes and the total scores of the health literacy scale (p<0.01). Conclusion: In this study, it was determined that a high level of health literacy positively affected women's attitudes and behaviours in the management of gestational diabetes. Therefore, health professionals should provide education and counselling services to increase the health literacy level of women from the planning stage of pregnancy.
Benzer Tezler
- Gestasyonel Diyabetes Mellitus Sağlık Okuryazarlığı Ölçeği'nin Türk kültürüne uyarlanması: Geçerlik ve güvenirlik çalışması
Adaptation of the Gestational Diabetes Mellitus Health Literacy Scale to Turkish culture: Validity and reliability study
RUKİYE CEREN ERDEMİR
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Kadın Hastalıkları ve DoğumAnkara Yıldırım Beyazıt ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. HALİME ABAY
- Gebelerin OGTT (Oral Glukoz Tolerans Testi) ile ilgili bilgi, tutum ve davranışlarının e-sağlık okuryazarlık ve siberkondri ciddiyeti ölçeği ile değerlendirilmesi
Evaluation of pregnant women's knowledge, attitudes, and behaviors regarding OGTT (Oral Glucose Tolerance Test) using the e-health literacyand cyberchondria severity scale
EBRU TANÇ AKICI
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
Aile HekimliğiSağlık Bilimleri ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ELÇİN İŞLEK SEÇEN
DOÇ. DR. RAZİYE DESDİCİOĞLU
- Gestasyonel diyabetli gebelerin tıbbi beslenme tedavisini etkileyen etmenlerin değerlendirilmesi
Assessment of the factors affecting medical nutrition treatment of gestational diabetic pregnants
TÜLAY SAĞLIK ŞAHIM
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
Beslenme ve DiyetetikHacettepe ÜniversitesiToplu Beslenme Sistemleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. DERYA DİKMEN
- Gebelerin sağlıklı kilo alımı için internet ve mobil sağlık uygulaması ile bilgi arayışı
Searching for information with internet and mobile health applications for healthy weight gain of pregnant women
ŞEYMA HIZARCI
Yüksek Lisans
Türkçe
2020
HemşirelikEge ÜniversitesiKadın Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ZEYNEP DAŞIKAN
- 12-48 ay çocuk sahibi olan annelerin beslenme sürecindeki tutumlarının çocuğun beslenme durumu ve fiziksel gelişimi üzerine etkisi
The effect of mothers' attitudes during the nutrition process with children aged 12-48 months on the child's nutritional status and physical development
NESRİN KAPLAN GEÇER
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
Aile HekimliğiSağlık Bilimleri ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. HİLAL ÖZKAYA