Plural values and perceptions for an invasive alien species: The case of rose-ringed parakeets (Psittacula krameri) in Türkiye
İstilacı yabancı türlerde çoklu değerler ve algılar: Türkiye'de yeşil papağanlar (Psittacula krameri) örneği
- Tez No: 933027
- Danışmanlar: DOÇ. DR. PINAR ERTÖR AKYAZI
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Sosyoloji, Siyasal Bilimler, Sociology, Political Science
- Anahtar Kelimeler: Doğa koruma, Kentsel çevre, Politik ekoloji, Çevre politikaları, İnsan-çevre etkileşimi, Nature conservation, Urban environment, Political ecology, Environmental policies, Human-environment interaction
- Yıl: 2024
- Dil: İngilizce
- Üniversite: Boğaziçi Üniversitesi
- Enstitü: Çevre Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Çevre Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Yeşil papağanlar (Psittacula krameri) küresel ölçekte en istilacı türlerden biri olarak kabul edilmektedir, ancak yerel ekosistemler üzerindeki olumsuz etkilerine rağmen, popülasyonlarını kontrol etme çabaları birçok ülkede sık sık güçlü bir kamuoyu tepkisiyle karşılanmaktadır. 2022'de Türkiye'de yeşil papağan popülasyonlarını düzenlemeye yönelik ön girişimler benzer şekilde güçlü bir dirençle karşılanmıştır. Bu çalışma, bu çatışmaların altında yatan nedenleri aydınlatmayı hedeflemiştir. Araştırma kapsamında İstanbul ve Ankara'daki seçili kentsel yeşil alanlarda park ziyaretçileriyle 160 yüz yüze anket gerçekleştirilerek park ziyaretçilerinde (1) farklı çevresel değerlerin (araçsal, içsel, ilişkisel ve ekolojik değerler) hangi ağırlıklarda görüldüğünün belirlenmesi, (2) yeşil papağanlar hakkında farkındalık düzeyinin ve türe yönelik algı ve tutumların incelenmesi ve (3) bunların sosyoekonomik faktörler ve ekolojik farkındalık tarafından nasıl şekillendiğine dair içgörü sunmayı amaçlamıştır. Bulgular, insan-doğa ilişkilerinde duygusal, kültürel ve nesiller arası bileşenleri vurgulayan ilişkisel değerin katılımcıların doğaya yönelik tutumlarını baskın bir şekilde şekillendirdiğini göstermiştir. Ayrıca, İstanbul ve Ankara'daki park ziyaretçilerinin yeşil papağanlar hakkında güçlü bir olumlu tutuma sahip olduğunu ve türün ülkedeki varlığını sürdürmesine yönelik herhangi bir müdahaleye büyük ölçüde karşı olduklarını ortaya koymuştur. Bulgularımız, insanlar tarafında olumsuz bir etki (gürültü kirliliği gibi) olmadığı sürece karizmatik istilacı yabancı türlere tutumların olumlu kaldığı üzerine yapılan önceki çalışmaları desteklemektedir. Çalışma kapsamında ayrıca daha yüksek ekolojik farkındalık ve bilginin türlere daha az destek sağladığına dair bazı ön kanıtlar bulunmuştur. Bu, başarılı farkındalık yaratma kampanyaları ile gerekli davranış değişikliklerinin sağlanabileceğine işaret ediyor olabilir, ancak bu konuda daha fazla araştırma daha kesin bilgi sunacaktır.
Özet (Çeviri)
Rose-ringed parakeets (Psittacula krameri) – RRP – are considered one of the most invasive species at a global scale, but despite their negative impacts over native ecosystems, efforts to control their populations are regularly met with strong public backlash across many countries. In 2022, preliminary attempts to regulate RRP populations in Türkiye was met with a similar resistance. The present study attempted to illuminate the underlying causes of these clashes. 160 face-to-face surveys were conducted with park visitors in select urban green spaces in İstanbul and Ankara to (1) determine prominence of different environmental values (intrinsic, instrumental, relational and ecological values), (2) examine the level of awareness, as well as the perceptions and attitudes towards RRP, and (3) offer insight on how these are shaped by socioeconomic factors and ecological knowledge. The findings showed that relational value – which highlights emotional, cultural, and inter-generational components in human-nature relations – dominantly informs the participants' perceptions and attitudes towards nature. Findings also revealed that the park visitors in İstanbul and Ankara have overwhelmingly positive perceptions and attitudes towards RRP and are mostly against any interventions to the species' continued existence. Our findings confirm existing studies on charismatic invasive alien species, where attitudes remain positive as long as there is no perceived trade-off for humans (such as noise pollution). We also found some tentative evidence that higher ecological awareness and knowledge reduces support towards the species, which signals that successful awareness raising campaigns may lead to behavioural change, but further research is needed to confirm this.
Benzer Tezler
- Live with nature to live in nature: A public participatory mapping of place values of Atatürk Urban Forest
Doğada yaşamak için doğa ile yaşa: Atatürk Kent Ormanı yer değerlerinin kamu katılımlı haritalanması
KOSAR AZARMIKHOSROSHAHI
Yüksek Lisans
İngilizce
2024
Peyzaj Mimarlığıİstanbul Teknik ÜniversitesiPeyzaj Mimarlığı Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ELİF KISAR KORAMAZ
- Araştırma ve uygulama sürecinde eğretileme olarak sanatsal imge
Artistic images as metaphor in the research and practice
ERCAN SAĞLAM
Sanatta Yeterlik
Türkçe
2001
Güzel SanatlarHacettepe ÜniversitesiHeykel Ana Sanat Dalı
DOÇ. METE DEMİRBAŞ
- Yurt dışındaki Türk ailelerle ilgili çekilmiş belgesellerde eğitim bağlamında dil-kültür-kimlik algısı
Perception of language-culture-identity in the context of education in documentaries shot about Turkish families abroad
RABİA ŞİMŞEK
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Eğitim ve ÖğretimGazi ÜniversitesiTürkçe ve Sosyal Bilimler Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. DEMET KARDAŞ
- Türk yazın dizgesinde yanmetin ve okur alımlaması: H. G. Wells'in The Time Machine eserinin yeniden çevirileri üzerine bir inceleme
Paratext and reader reception in the Turkish literary system: A study of the retranslations of H. G. Wells' The Time Machine
HANIMNUR MERCAN TOPÇUOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Mütercim-TercümanlıkEge ÜniversitesiMütercim Tercümanlık Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ AYLA AKIN
- Semantik tipografinin postyapısalcı argümanlar bağlamında incelenmesi: Tipografinin algı yönetimi
An examination of semantic typography in the context of poststructuralist argumants: Perception management through typography
İREM FULYA ÖZKAN
Sanatta Yeterlik
Türkçe
2025
Güzel SanatlarAnkara Hacı Bayram Veli ÜniversitesiGrafik Tasarımı Ana Sanat Dalı
PROF. BİRSEN ÇEKEN