Roma Dönemi'nde Kuzey Mezopotamya'da akültürasyon süreci
Acculturation process in Northern Mesopotamia during the Roman Period
- Tez No: 941739
- Danışmanlar: PROF. DR. MUSA KADIOĞLU
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Arkeoloji, Archeology
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ankara Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Arkeoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Klasik Arkeoloji Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, Roma İmparatorluğu'nun Kuzey Mezopotamya'daki kültürel etkilerine ve bu etkiler sonucunda ortaya çıkan değişimlere odaklanmaktadır. Çalışmanın coğrafi kapsamı, Kuzey Mezopotamya sınırları içinde yer alan Osrhoene, Sophene, Mesopotamia ve Gordyene gibi antik bölgelerin, Türkiye sınırları içerisindeki bölümlerini kapsamaktadır. Çoğunlukla Protohistorik döneme ait çalışmaların yapıldığı bu bölgede, Hellenistik ve Roma Dönemlerine yönelik araştırmalar, söz konusu dönemlerin bölgedeki etkilerini anlamamız açısından yetersiz kalmaktadır. Mevcut araştırmalar ise genellikle Roma İmparatorluğu'nun askeri politikaları ve Parthlar ile gerçekleştirdiği uzun süreli mücadelelere odaklanmıştır. Çalışmamızda, ayrıntılı veriler elde edebilmek amacıyla literatür taramalarının yanı sıra, müze çalışmaları, bölge koruma kurullarında tescil fişi incelemeleri ve bakanlık onaylı yüzey araştırma çalışmaları gerçekleştirilmiştir. Bu çabalar neticesinde, Hellenistik ve Roma Dönemlerine tarihlenen zengin arkeolojik verilere ulaşılmıştır. Kaleler, köprüler, yollar, castellum'lar, kaya mezarları, kule mezarları, kabartmalı anıt mezarlar, heykeltıraşlık eserleri, mozaikler ve yazıtlar gibi buluntular, bölgenin zengin kültürel mirasını ortaya koymaktadır. Elde edilen veriler doğrultusunda yerleşim ve buluntu katalogları hazırlanmış ve bu buluntuların lokasyonları çalışma kapsamında oluşturulan haritalara eklenmiştir. Bu sayede, Roma İmparatorluğu'ndan önceki dönemde bölgedeki sosyo-ekonomik ve sanatsal durum ile Roma sonrası Kuzey Mezopotamya'daki akültürasyon süreci ve bu süreci şekillendiren dinamikler konulmuştur.
Özet (Çeviri)
This study focuses on the cultural influences of the Roman Empire in Northern Mesopotamia and the changes that emerged as a result of these influences. The geographical scope of the study encompasses the parts of the ancient regions of Osrhoene, Sophene, Mesopotamia, and Gordyene located within Turkey's borders. While the region has predominantly been studied in relation to Protohistoric periods, research on the Hellenistic and Roman periods remains insufficient for understanding their effects on the region. Existing studies have generally concentrated on the Roman Empire's military policies and its prolonged conflicts with the Parthians. In this study, in addition to literature reviews, museum research, registration card examinations from regional conservation boards, and Ministry-approved surface survey studies were conducted to gather detailed data. As a result, a wealth of archaeological evidence dating to the Hellenistic and Roman periods has been uncovered. These findings, including fortresses, bridges, roads, castellum structures, rock tombs, tower tombs, relief monument tombs, sculptures, mosaics, and inscriptions, illustrate the region's rich cultural heritage. Based on the gathered data, settlement and find catalogues have been prepared, and the locations of these finds have been incorporated into the maps created as part of the study. This process sheds light on the socio-economic and artistic context of the region prior to the Roman Empire, as well as the acculturation process in Northern Mesopotamia following the Roman period and the dynamics that shaped this process.
Benzer Tezler
- Dara (Anastasiopolis) Roma ve Geç Antik Dönem (Parth-Sasani) seramikleri
Dara (Anastasiopolis) Rome and Late Ancient Period (Parthian-Sasanian) ceramics
MURAT TOSUN
Doktora
Türkçe
2020
ArkeolojiMimar Sinan Güzel Sanatlar ÜniversitesiArkeoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ZEYNEP KOÇEL ERDEM
- Yukarı Fırat Havzası Roma Dönemi kalıntıları
Roman ruins onthe upper Tigrits Basin
ABDULKADİR BİNİCİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2005
ArkeolojiDicle ÜniversitesiArkeoloji ve Sanat Tarihi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. VECİHİ ÖZKAYA
- Doğu roma ve Sâsânîler arasındaki iktisadi ilişkiler (Ms. V. ve VI. yüzyıllar)
Economic relations between Eastern Roman and Sassanids (Ms. 5th and 6th centuries)
HATİCE KAYRAK
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
TarihBilecik Şeyh Edebali ÜniversitesiTarih Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. AHMET ALTUNGÖK
- VI. ve VII. yüzyıllarda Arabistan'da putperestlik
VI. and VII. centuries of Paganism in Arabia
BEKİR ÖZBAL
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
TarihHitit Üniversitesiİslam Tarihi ve Sanatları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. NADİR KARAKUŞ
- Kuruluşundan yıkılışına Mervanoğulları (983-1085) ve tarihteki yeri
From foundation to collapse Marwanids (983-1085) and the place in the history
ÜBEYDULLAH ÖRETMEN
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
TarihKahramanmaraş Sütçü İmam ÜniversitesiTarih Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ORHAN DOĞAN