Dijital üretim çağında bir kültür kuramı denemesi: Metamodernizm
An experiment on cultural theory in the age of digital production: Metamodernism
- Tez No: 944746
- Danışmanlar: PROF. DR. NİLÜFER TİMİSİ NALÇAOĞLU
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Sahne ve Görüntü Sanatları, İletişim Bilimleri, Radyo-Televizyon, Performing and Visual Arts, Communication Sciences, Radio and Television
- Anahtar Kelimeler: Kültür, Kültürel Kuram, Dijital Kültür, Metamodernizm, His Yapısı, Dijitalleşme, Görsel kültür, Culture, Cultural Theory, Digital Culture, Metamodernism, Structure of Feeling, Digitalization, Visual culture
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Radyo Televizyon ve Sinema Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Tarih boyunca yaşanan teknik, teknolojik ve sosyal gelişmeler birbirini etkilemiş ve birbirinden etkilenmişken toplumların yapılanma biçimleri ve bireylerin yaşantısının yeniden düzenlenmesini zorunlu kılmıştır. Dönemin koşullarından bağımsız düşünülemeyecek kültürel üretim, üreticisinin hayata bakışı ve sanat anlayışını yansıtmakla beraber dönemin kültürel mantığı, duygu dünyası ve sanatsal eğilimleriyle de doğrudan ilintilidir. 2000'lerin başında deneyimlenen global dönüşümler nedeniyle kültürel yapı yeniden dönüşmüş ve geleneksel, modern ve postmodern kavrayıştan farklı bir yapıya bürünmüştür. Kültürel üretimin ve alıcısı olan bireyin yaşadığı farklılaşma nedeniyle yeni bir kültürel dil ortaklığı ihtiyacı meydana gelmiştir. Dolayısıyla yeni dönemin hissiyatını ve kültürel mantığını yansıtan yeni kültürel ürünleri anlayabilmek, çözümleyebilmek ve yorumlayabilmek noktasında ortak bir kelime dağarcığına ve yeni dönemi kapsama potansiyeli olan yeni bir kültürel mantığa gereksinim duyulmuştur. Mevcut dönemin kültürel mantığını kavramak amacıyla yürütülen bu çalışmada dijital çağın kültürel ürünlerinde baskın olan his yapısı, duygu dünyası ve tematik benzeşmeler incelenmiştir. Araştırmada geleneksel toplumlardan günümüze kadar yaşanan süreçte toplumsal yapılar ve dönemin kültürü üzerindeki etkileri irdelenmiş, kültürel üretimde teknik ve teknolojik aracıların kültürel kavrayış üzerindeki etkileri ile dijital kültür kuramı girişimleri araştırılmıştır. Milenyumla başlayan dönüşümün yeni yapısı ve kültürel üretimde kazandığı yeni görünüm dijital çağın yeni kültürel kuramı Metamodernizm adıyla tartışılmıştır. Çalışma, kuramın tarihsel boyutu ve kuramsal arka planının ardından görsel işitsel kültürel ürünlerin Metamodernizm üzerinden tematik analize tabi tutulduğu analizle sonuçlandırılmıştır. Elde edilen veriler ışığında Metamodernizmin mevcut dönemin kültürel mantığı olma konusunda büyük bir potansiyel taşıdığı sonucuna varılmıştır. Metamodernizmin modernizmi ve postmodernizmi aynı anda içeren ve onların ötesine geçmeyi arzulayan, üretim pratiği ve deneyimini izleyicisinin günlük deneyimiyle yakınlaştırmaya çalışan, çeşitliliğe ve sınırların aşılmasına odaklanan yeni kültürel mantığın eski ve yeni olan arasında salınarak anlam kazandığı tespit edilmiştir. Mevcut dönemde üretilen eserleri modernizmin ve postmodernizmin kavram setleriyle açıklamanın yetersiz görüldüğü ve bireyin yeni deneyimi ile duygu dünyasını karşılaması noktasında öne çıkan Metamodernizm yeni dönemin kültürel kuramı olarak öne sürülmüştür.
Özet (Çeviri)
Throughout history, technical, technological, and social developments have influenced and been influenced by each other, necessitating the restructuring of societies and individuals' lives. Cultural production, which cannot be considered independently of the conditions of the era, reflects the producer's perspective on life and understanding of art, while also being directly linked to the cultural logic, emotional world, and artistic tendencies of the era. Due to the global transformations experienced at the beginning of the 2000s, the cultural structure has been transformed and has taken on a structure that differs from traditional, modern, and postmodern understandings. Due to the differentiation experienced by cultural production and its individual consumers, a need for a new cultural language partnership has emerged. Therefore, in order to understand, analyze, and interpret new cultural products that reflect the sensibilities and cultural logic of the new era, there is a need for a common vocabulary and a new cultural logic with the potential to encompass the new era. In this study, conducted with the aim of understanding the cultural logic of the current era, the dominant emotional structure, emotional world, and thematic similarities in the cultural products of the digital age have been examined. The study has explored the effects of social structures and the culture of the era on the process from traditional societies to the present day, as well as the effects of technical and technological tools on cultural understanding in cultural production and attempts at digital culture theory. The new structure of the transformation that began with the millennium and its new appearance in cultural production have been discussed under the name of Metamodernism, the new cultural theory of the digital age. The study concludes with an analysis of visual and auditory cultural products subjected to thematic analysis through Metamodernism, following the historical dimension and theoretical background of the theory. Based on the data obtained, it was concluded that Metamodernism holds significant potential as the cultural logic of the current era. It has been determined that Metamodernism is a new cultural logic that encompasses both modernism and postmodernism, seeks to go beyond them, strives to bring the practice and experience of production closer to the viewer's daily experience, and focuses on diversity and the transcendence of boundaries, gaining meaning by oscillating between the old and the new. It has been proposed that Metamodernism, which is insufficiently explained by the conceptual frameworks of modernism and postmodernism in the current period and stands out in addressing the individual's new experience and emotional world, is the cultural theory of the new era.
Benzer Tezler
- Kültür endüstrileri ve Nasreddin Hoca
Culture industries and Nasreddin Hodja
ŞAHİN ÖZMEN
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Halk Bilimi (Folklor)Hacettepe ÜniversitesiTürk Halk Bilimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NEBİ ÖZDEMİR
- Dijital çağın görünmeyen yüzü“geleceğin distopyası”
The invisible face of the digital age“the dystopia of the future”
RAFŞAN YAĞMUR ÇELİK
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
İletişim BilimleriUşak Üniversitesiİletişim Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MERAL ÖZÇINAR
- Sözcüğün dijitalleşmesi: Yeni medyanın getirdiği etkileşimli e-yayıncılık üzerine bir inceleme
Digitalization of the word: A study on interactive e-publishing brought by new media
EMRAH DUMAN
Doktora
Türkçe
2025
İletişim BilimleriErciyes Üniversitesiİletişim Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MEHMET SENA KÖSEDAĞ
- Tasarım olarak dijital oyun
Digital games as design
MEHMET ÇELİKSAN
Sanatta Yeterlik
Türkçe
2026
Güzel SanatlarDokuz Eylül ÜniversitesiSanat ve Tasarım Ana Sanat Dalı
PROF. DR. MEHMET KOŞTUMOĞLU
- Sanal-dijital kültür çağında geleneksel Türk yemek kültürü
Traditional Turkish food culture in the age of virtual-digital culture
ERAY ALPYILDIZ
Doktora
Türkçe
2023
Gastronomi ve Mutfak SanatlarıHacettepe ÜniversitesiTürk Halk Bilimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NEBİ ÖZDEMİR