Statik gerinim yaşlanmasının düşük karbonlu çelikler üzerindeki çevresel etkilerinin araştırılması
Investigation of the environmental effects of static strain aging on low carbon steels
- Tez No: 946668
- Danışmanlar: PROF. DR. AHMET GÜRAL
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Metalurji Mühendisliği, Metallurgical Engineering
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Gazi Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Metalurji ve Malzeme Mühendisliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışmada, düşük karbonlu çelik olan S235JR yapı çeliğinin statik gerinim yaşlanmasına gama radyasyonun etkisi incelenmiştir. Çalışmanın temel amacı, ön-gerinim uygulanmış numunelerin radyasyon etkisiyle mekanik ve mikroyapısal özelliklerindeki değişimleri analiz etmek ve bu sürecin endüstriyel uygulamalardaki potansiyel etkilerini değerlendirmektir. Deneysel çalışmalar kapsamında, ASTM E8/E8M-24 standardına uygun olarak hazırlanan numunelere %8 ve %12 oranlarında ön-gerinim uygulanmış ve ardından farklı dozlarda (25-100 kGy) gama radyasyonuna maruz bırakılmıştır. Mekanik testler (çekme, sertlik, aşınma), mikroyapı analizleri (optik mikroskop, SEM) ve kırık yüzey incelemeleriyle malzemenin performansı kapsamlı bir şekilde değerlendirilmiştir. Sonuçlar, radyasyonun malzemenin akma dayanımını ve sertliğini önemli ölçüde artırdığını göstermiştir. Örneğin, %12 ön-gerinim uygulanmış numunelerde 100 kGy radyasyon dozu sonrasında akma dayanımı %72,7 oranında artarak 465,5 MPa'ya ulaşmıştır. Benzer şekilde, sertlik değerlerinde de radyasyon dozuyla orantılı artışlar gözlemlenmiştir. Mikroyapısal analizler, radyasyonun dislokasyon hareketini engelleyerek malzemede sertleşmeye yol açtığını ortaya koymuştur. Aşınma testleri ise radyasyonun sürtünme katsayısını ve aşınma hızını azalttığını, dolayısıyla malzemenin aşınma direncini arttırdığını göstermiştir. Çalışmanın sonuçları, statik gerinim yaşlanması ve radyasyon etkileşiminin düşük karbonlu çeliklerin mekanik özelliklerini önemli ölçüde değiştirdiğini ve bu malzemelerin yüksek radyasyonlu ortamlarda kullanım potansiyelini artırdığını göstermektedir.
Özet (Çeviri)
This study investigates the effects of static strain aging on the low-carbon steel S235JR under gamma radiation irradiation, with the primary objective of analyzing the changes in mechanical and microstructural properties of pre-strained samples and evaluating their potential implications for industrial applications. Experimental studies were conducted on specimens prepared according to ASTM E8/E8M-24 standards, which were subjected to pre-straining at 8% and 12% levels followed by gamma radiation irradiation at varying doses (25–100 kGy). The material's performance was comprehensively assessed through mechanical testing (tensile, hardness, wear), microstructural analysis (optical microscopy, SEM), and fracture surface examinations. The results demonstrate that radiation significantly enhances the yield strength and hardness of the material. For instance, in samples pre-strained at 12%, exposure to 100 kGy radiation increased the yield strength by 72.7%, reaching 465.5 MPa. Similarly, hardness values exhibited a dose-dependent increase. Microstructural analyses revealed that radiation-induced dislocation pinning contributed to material hardening. Wear tests indicated a reduction in the coefficient of friction and wear rate, suggesting improved wear resistance under radiation exposure. The findings highlight that the interaction between static strain aging and radiation substantially alters the mechanical properties of low-carbon steels, enhancing their suitability for high-radiation environments.
Benzer Tezler
- Statik elektrikle yüklenmiş sıvı ilacın pamuk ilaçlamasında etkinliğinin belirlenmesi üzerinde bir araştırma
Başlık çevirisi yok
ALİ BAYAT
Yüksek Lisans
Türkçe
1987
ZiraatÇukurova ÜniversitesiTarımsal Mekanizasyon Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. YUSUF ZEREN
- Pik demiri ve karbon çeliğinin sulu çözeltiler içindeki korozyon hızının tayini
Determination of the rate of corrosion of the cast iran and carbon steel in the aqueous solutions
EMİNE NAZAN ÜNAL
Yüksek Lisans
Türkçe
1985
Kimya MühendisliğiGazi ÜniversitesiKimya Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. HAYRİ YALÇIN
- Helisel yayların statik karakteristiklerini ölçme ve kontrol etme cihazının tasarımı ve imalatı
Design and manufacture of a device measuringand controlling the static characteristics of helical springs
MUAMMER MUSULLUOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
1987
Makine MühendisliğiGazi ÜniversitesiMakine Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. FEVZİ ERCAN
- Katı yakıtların akışkan yatakta yakılması ve katı miktarının yatak yüksekliğine etkisi
Combustion of solid fuels in the fkuidized beds and the effects of solid quantity to the height of bed
KAMİL BEKİR KOÇ
Yüksek Lisans
Türkçe
1987
Makine MühendisliğiGazi ÜniversitesiMakine Eğitimi Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. ALİ YÜCEL UYAREL