Geri Dön

İdiyopatik pulmoner fibrozis hastalarında toraks iskelet kas kitlesi ile normal ve fibrotik akciğer volümlerinin BT ile kantitatif değerlendirilmesi ve prognostik değeri

Quantitative evaluation of thoracic skeletal muscle mass and normal/fibrotic lung volumes on CT in idiopathic pulmonary fibrosis patients: Prognostic significance

PDF İndir

  1. Tez No: 947894
  2. Yazar: MUSTAFA ABDULGANİ KURT
  3. Danışmanlar: DR. MURATHAN KÖKSAL
  4. Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
  5. Konular: Radyoloji ve Nükleer Tıp, Radiology and Nuclear Medicine
  6. Anahtar Kelimeler: İdiyopatik pulmoner fibrozis, Sarkopeni, Akciğer volümü, Kantitatif analiz, Bilgisayarlı tomografi, Mortalite, Idiopathic pulmonary fibrosis, Sarcopenia, Lung volume, Quantitative analysis, Computed tomography, Mortality
  7. Yıl: 2025
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Sağlık Bilimleri Üniversitesi
  10. Enstitü: Ankara Bilkent Şehir Hastanesi
  11. Ana Bilim Dalı: Radyoloji Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Amaç: Çalışmamızın temel amacı idiyopatik pulmoner fibrozis (İPF) hastalarında toraks iskelet kasları üzerinden değerlendirilen sarkopeninin ve threshold (eşik) tabanlı kantitatif akciğer volümetrik analizinin olası prognostik önemini ve mortalite üzerine olan etkisini ortaya koymaktır. Gereç ve Yöntem: Ocak 2019 ile Ağustos 2023 tarihleri arasında Ankara Bilkent Şehir Hastanesi'nde kontrastsız toraks BT tetkiki yapılan ve akciğer parankiminde olağan interstisyel pnömoni (OİP) paterni izlenen hastalar retrospektif olarak tarandı (n=197). Dahil edilme kriterlerini karşılayan İPF hastaları (n=106) ile herhangi bir kronik akciğer hastalığı olmayan, benzer yaş ve cinsiyette aynı sayıda kontrol grubu hastası (n=106) çalışmaya dahil edildi. Hastaların toraks BT görüntüleri iş istasyonuna (Advantage workstation 4.7 Revolution, GE, USA) aktarılarak sarkopeni değerlendirmesi için pektoral kasların kesit alanı (PKA) ve pektoral kas dansitesi (PKD) arkus aortanın hemen üzerindeki ilk aksiyal kesitten, erektör spina kasının kesit alanı (ESA) ve erektör spina kas dansitesi (ESD) 12. torasik vertebra korpusunun alt kenarı düzeyinde tek kesitli aksiyal BT kesitinden ölçüldü. Aynı iş istasyonunda yapay zekâ tabanlı bir yazılım analiz paketi olan Thoracic VCAR (GE Healthcare) yazılımı aracılığıyla hastaların normal havalanan akciğer volümleri ile fibrotik akciğer volümleri kantitatif olarak ölçüldü. Hasta ve kontrol grubunun tüm BT ölçümleri karşılaştırıldı. Hastaların demografik verilerinin yanı sıra solunum fonksiyon testleri (SFT), 6 dakika yürüme testi (6DYT) sonuçları, yaşam süreleri (ay olarak) kaydedildi ve iki yıllık sağkalım analizi yapıldı. Ayrıca sistemde kontrol toraks BT incelemesi olan 52 hastanın ilk ve kontrol BT ölçümleri karşılaştırılarak süreç içerisindeki değişimleri değerlendirildi. Elde edilen veriler ile toraks iskelet kas kitlesi ve kantitatif akciğer volümlerinin hastaların fonksiyonel testleri (SFT, 6DYT) ile olan ilişkisi, prognoza ve sağkalım üzerine olan etkisi araştırıldı. Bulgular: Çalışmaya dahil edilen 106 İPF hastasının 79'u erkek (%74,5), 27'si ise kadındı (%25,5). Kontrol grubunun cinsiyet dağılımı hasta grubu ile aynıydı. Hasta grubunun yaş ortalaması 58,9±10,31 yıl, kontrol grubunun ise 59,07±6,29 yıl olup istatistiksel olarak benzerdi. Hasta grubunun vücut kitle indeksi (VKİ) ortalaması kontrol grubuna göre istatistiksel olarak daha düşük bulundu (p<0,05). Ayrıca hasta grubunun kantitatif akciğer volüm ölçümleri (NAAV (L), NAAV (%), DAAV (%), YAAV (L), YAAV (%), Toplam akciğer volümü) ve toraks iskelet kas kitlesi ölçümleri (ESA, ESI, PKA, PKI) kontrol grubuna göre anlamlı şekilde düşük bulundu (p<0,05). Hasta grubu ile kontrol grubu arasında torasik kas dansiteleri (ESD ve PKD) açısından fark saptanmadı (p>0,05). Hastalar erektör spina indeksi (ESI) ve pektoral kas indeksi (PKI) sonuçlarının dağılımına göre sarkopeni olan ve sarkopeni olmayan şeklinde gruplara ayrılarak karşılaştırıldı. ESI' ye göre sarkopenik olan hastaların iki yıllık sağkalım oranı, takip süreleri, normal atenüasyonlu akciğer volümü (NAAV L, %), toplam akciğer volümü, FVC (L), FEV1 (L), 6DYT'nde yürüme mesafesi (m, %) sonuçları sarkopenik olmayan hastalara göre istatistiksel olarak anlamlı şekilde daha düşük bulundu (p<0,05). Ancak PKI' ye göre sarkopenik olan ve sarkopenik olmayan hastaların iki yıllık sağkalım oranı, kantitatif akciğer volüm ölçümleri, SFT ve 6DYT sonuçları arasında anlamlı fark saptanmadı (p>0,05). İPF hastalarında mortaliteyi öngörmek adına sık kullanılan bir sistem olan GAP evreleme sistemine göre hastalar GAP Evre 1-2-3 olarak sınıflandırıldı ve BT ölçümleri karşılaştırıldı. Buna göre GAP Evre 1 grubundaki hastaların NAAV (L, %), toplam akciğer volümü ve ESI ölçümleri diğer evrelerdeki hastalara göre istatistiksel olarak daha yüksek bulundu (p<0,05). Ayrıca GAP Evre 2 ve 3 olan hastaların YAAV (L, %) ortalamaları evre 1 grubundaki hastalardan anlamlı şekilde daha yüksek bulundu (p<0,05). 6DYT yapılan 36 hasta test sırasında desatüre olma durumuna göre sınıflandırılıp BT ölçümleri karşılaştırıldı. Buna göre 6DYT sırasında desatüre olan hastaların NAAV (L, %) ve toplam akciğer volüm ortalamaları desatüre olmayan hastalara göre istatistiksel olarak düşük bulundu. Hastane PACS sisteminde kontrol toraks BT'si olan 52 İPF hastasının ilk tetkikleri ile kontrol tetkikleri kantitatif akciğer volümleri ve toraks iskelet kası ölçümleri açısından karşılaştırıldı. Hastaların kontrol tetkiklerindeki NAAV (L, %), toplam akciğer volümü ve erektör spina kas ölçümleri (ESA, ESI, ESD) ilk tetkiklerine göre anlamlı şekilde düşük bulundu. Yaptığımız çoklu korelasyon analizleri sonucunda kantitatif akciğer volümleri ile erektör spina kas kütlesi ölçümleri (ESA ve ESI) arasında, torasik kas ölçümleri ile SFT sonuçları arasında ve kantitatif akciğer volümleri ile SFT sonuçları arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişkiler saptandı. Hastalarda iki yıllık mortalite üzerine etki eden faktörleri araştırdığımız tek değişkenli ve çok değişkenli cox analizleri sonucunda NAAV (%) ve ESI ölçümlerinin İPF hastalarında mortalite ile anlamlı şekilde ilişkili olduğu gösterildi. Sonuç: Kantitatif BT analizi sonucunda elde edilen ESI ve NAAV (%), İPF hastalarında iki yıllık mortaliteyi öngörmede etkili olan önemli prognostik faktörlerdir.

Özet (Çeviri)

Objective: The primary aim of our study is to investigate the prognostic significance of sarcopenia assessed via thoracic skeletal muscles and threshold-based quantitative lung volumetric analysis, as well as their potential impact on mortality in patients with idiopathic pulmonary fibrosis (IPF). Materials and Methods: Patients who underwent non-contrast chest CT and exhibited usual interstitial pneumonia (UIP) patterns in the lung parenchyma at Ankara Bilkent City Hospital between January 2019 and August 2023 were retrospectively analyzed (n=197). IPF patients meeting the inclusion criteria (n=106) were included alongside a control group consisting of individuals without chronic lung disease, for similar age and gender (n=106). Thoracic CT images were transferred to the workstation (Advantage Workstation 4.7 Revolution, GE, USA), and cross-sectional areas and densities of the pectoral muscles (PMA, PMD) were measured at the first axial slice above the aortic arch, while the cross-sectional area and density of the erector spinae muscle (ESA, ESD) were measured at the lower border of the 12th thoracic vertebra. Lung volumes, including normally aerated and fibrotic lung volumes, were quantitatively measured using the AI-based Thoracic VCAR (GE Healthcare) software. CT measurements of the patients and control groups were compared. Demographic data, pulmonary function test (PFT) results, six-minute walk test (6MWT) results, and survival times (in months) of the patients were recorded, and a two-year survival analysis was performed. Additionally, the initial and follow-up CT measurements of 52 patients with follow-up scans were compared to evaluate changes over time. The effects of thoracic skeletal muscle mass and quantitative lung volumes on patients' functional tests (PFT, 6MWT), prognosis, and survival were investigated. Results: Among the 106 IPF patients included in the study, 79 were male (74.5%) and 27 were female (25.5%), with a similar gender distribution in the control group. The mean age of the patient group was 58.9 ± 10.31 years, compared to 59.07 ± 6.29 years in the control group, with no statistical difference. The mean body mass index (BMI) of the patient group was significantly lower than that of the control group (p<0.05). Quantitative lung volume measurements (NAAV (L), NAAV (%), DAAV (%), YAAV (L), YAAV (%), and total lung volume) and thoracic skeletal muscle mass measurements (ESA, ESI, PMA, PMI) were significantly lower in the patient group compared to the control group (p<0.05). No significant differences were observed in thoracic muscle densities (ESD and PMD) between the groups (p>0.05). Patients were categorized into sarcopenic and non-sarcopenic groups based on the distribution of their erector spinae index (ESI) and pectoral muscle index (PMI) results and were compared accordingly. According to ESI, sarcopenic patients' two-year survival rate, follow-up times, normal attenuated lung volume (NAAV L, %), total lung volume, FVC (L), FEV1 (L), 6MWT walking distance (m, %) results were statistically significantly lower than those of non-sarcopenic patients (p<0.05). However, no significant differences were found between sarcopenic and non-sarcopenic patients based on PMI regarding survival rates, quantitative lung volume measurements, PFT, and 6MWT results (p>0.05). Patients were classified into GAP Stages 1, 2, and 3 using the GAP staging system, which is commonly used to predict mortality in IPF patients, and their CT measurements were compared. Accordingly, the NAAV (L, %), total lung volume, and ESI measurements of patients in the GAP Stage 1 group were found to be statistically higher than those in other stages (p<0.05). Additionally, the mean YAAV (L, %) values of patients in GAP Stages 2 and 3 were significantly higher than those of patients in Stage 1 (p<0.05). 36 patients who underwent the 6MWT were classified based on whether they experienced desaturation during the test, and their CT measurements were compared. Accordingly, the mean NAAV (L, %) and total lung volume values of patients who desaturated during the 6MWT were found to be statistically lower than those of patients who did not desaturate. The initial and follow-up chest CT scans of 52 IPF patients with control scans in the hospital PACS system were compared in terms of quantitative lung volumes and thoracic skeletal muscle measurements. The NAAV (L, %), total lung volume, and erector spinae muscle measurements (ESA, ESI, ESD) in the follow-up scans were found to be significantly lower compared to the initial scans. As a result of the multiple correlation analyses we conducted, statistically significant relationships were found between quantitative lung volumes and erector spinae muscle mass measurements (ESA and ESI), thoracic muscle measurements and PFT results, as well as between quantitative lung volumes and PFT results. Univariate and multivariate Cox analyses investigating factors affecting two-year mortality in patients showed that NAAV (%) and ESI measurements were significantly associated with mortality in IPF patients. Conclusion: ESI and NAAV (%) derived from quantitative CT analysis are important prognostic factors for predicting two-year mortality in patients with IPF.

Benzer Tezler

  1. Tez No

    919819

    İdiyopatik pulmoner fibrozis olgularında sarkopeninin prognostik belirteçlerle ilişkisi

    Başlık çevirisi yok

    ÜLKÜ DURAK

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2024

    Göğüs Hastalıklarıİstanbul Üniversitesi

    Göğüs Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. ZÜLEYHA BİNGÖL

  2. Tez No

    845147

    İdiyopatik pulmoner fibrozis hastalarında toraks BT'de ölçülen diyafram kalınlığı, diyafram dansitesi ve pektoralis major kası alanının fibrozis şiddeti ile ilişkisi

    Assosiaciation of diaphragm thickness, diaphragm density and pectoralis major muscle area measured on chest CT with fibrosis severity in idiopatic pulmonary fibrosis patients

    NURULLAH TÖKEN

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2023

    Radyoloji ve Nükleer TıpKaradeniz Teknik Üniversitesi

    Radyoloji Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ SELÇUK AKKAYA

  3. Tez No

    1015464

    İdiyopatik pulmoner fibrozis hastalarında farklı skorlama indekslerinin prognozu öngörmede yeri

    The role of different scoring indexes in predicting prognosis in idiopathic pulmonary fibrosis patients

    NESLİHAN BAYDAŞ KARATEPE

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2026

    Göğüs HastalıklarıFırat Üniversitesi

    Göğüs Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. GAMZE KIRKIL

  4. Tez No

    850895

    Kombine pulmoner fibrozis amfizem olan ve olmayan idiopatik pulmoner fibrozis hastalarında antifibrotik tedavi yanıtları farklı mıdır?

    Are the responses to antifibrotic treatment different in idiopathic pulmonary fibrosis patients with and without combined pulmonary fibrosis emphysema?

    NAZLI HÜMA TEKE

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2024

    Göğüs HastalıklarıSağlık Bilimleri Üniversitesi

    Göğüs Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. MELTEM AĞCA

    DOÇ. DR. İPEK ÖZMEN

    DR. FATMA ÖZBAKİ

  5. Tez No

    1011148

    İdiyopatik pulmoner fibrozis hastalığında radyolojik sarkopeni bulguları ile akciğer fonksiyonlarının ilişkisi: Retrospektif analiz

    The relationship between radiological sarcopy findings and lung function in idiopathic pulmonary fibrosis: A retrospective analysis

    ERENCAN BEGİÇ

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2026

    Göğüs HastalıklarıDokuz Eylül Üniversitesi

    Göğüs Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ GÖKÇEN ÖMEROĞLU ŞİMŞEK

Geri Dön