Matematik eğitiminde yapay zekânın kullanımına yönelik farklı paydaş görüşlerinin incelenmesi
An investigation of diverse stakeholders' views on the use of artificial intelligence in mathematics education
- Tez No: 950340
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ RAMAZAN EROL
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Matematik, Eğitim ve Öğretim, Mathematics, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Afyon Kocatepe Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, matematik öğretmen adaylarının, matematik öğretmenlerinin ve matematik eğitimi alanında görev yapan öğretim elemanlarının matematik eğitiminde yapay zekâ kullanımına ilişkin görüşlerini belirlemeyi amaçlamaktadır. Araştırma kapsamında, katılımcıların yapay zekâya yönelik farkındalıklıkları, bu teknolojinin matematik öğretimine katkılarına dair değerlendirmeleri ve kullanımına ilişkin olumlu ya da olumsuz yaklaşımları derinlemesine incelenmiştir. Araştırmanın yöntemi olarak nitel yaklaşım ve araştırma deseni, araştırma bir grup katılımcının görüşlerini belirlemeyi amaçladığı için araçsal (instrumental) ve betimleyici (descriptive) bir durum çalışması niteliğindedir. Bu çalışmada amaçlı örnekleme yöntemlerinden maksimum çeşitlilik örneklemesi tercih edilerek 3 matematik öğretmen adayı, 7 matematik öğretmeni ve matematik alanında 4 öğretim elemanı çalışmanın grubunu oluşturmaktadır. Bu tercih, farklı eğitim düzeylerine, mesleki deneyim düzeylerine ve rollerine sahip katılımcılardan daha zengin ve çok yönlü veriler elde edebilmek amacıyla yapılmıştır. Veri toplama aracı; matematik eğitiminde yapay zekanın kullanımına yönelik görüşleri farklı bakış açılarını ortaya koyabilecek şekilde açık uçlu ve tek boyutlu olacak şekilde, yapay zekâ alanında uzman iki matematik eğitimcisi ve ölçme-değerlendirmede uzman bir eğitimcinin değerlendirmesi sonucunda araştırmacı tarafından hazırlanan yarı yapılandırılmış beş sorudan oluşmaktadır. Aynı veri toplama aracı çalışma grubunda yer alan katılımcıların tamamına uygulanmıştır. Verilerin analizi yanıtlar doğrultusunda araştırmacı tarafından betimsel içerik analizi ile kod, alt tema ve temalar olacak şekilde verilerden doğrudan oluşturulmuştur. Ayrıca bir uzman tarafından bağımsız kodlar oluşturularak kodlamalar arasında görüş birliği oranı hesaplanarak .88 sonucu ile tutarlılık sağlanmıştır. Çalışma ile eğitimde yapay zekâ kullanımının gerekli olduğu, yapay zekâ ile öğretmen rolünün değişimi belirtilmiştir. Matematik eğitiminde kullanımının; içerik hazırlama, bireyselleştirilmiş öğrenme, ölçme ve değerlendirmede bireysel değerlendirmeler, zamanın verimli kullanılması gibi faydaları öne çıkmıştır. Olumsuz yönleri olarak fazla kullanımı ile tembelliğe itmesi ve bilginin güvenirliği öne çıkan temalar arasındadır. Çalışma sonucuna göre veri toplama aracının matematik öğretmen adayları, matematik öğretmenleri ve matematik alanında görev yapan öğretim elemanlarına aynı görüşme sorularının uygulanması, yeterli sayıda katılımcının bulunamaması çalışmanın genellenebilirliği açısından sınırlıkları taşımaktadır. Ayıca bu çalışma ile yapay zekâ teknolojilerine yönelik farkındalıklarını artırmak, yapay zekânın matematik öğretiminde etkili ve verimli bir biçimde kullanılmasını teşvik etmek ve dijital çağın gerektirdiği pedagojik yaklaşımların öğretim süreçlerine entegrasyonuna matematik alanında katkı sağlayacağı düşünülmektedir.
Özet (Çeviri)
This study aims to determine the views of pre-service mathematics teachers, mathematics teachers and instructors working in the field of mathematics education on the use of artificial intelligence in mathematics education. Within the scope of the study, the participants' awareness of artificial intelligence, their evaluations of the contributions of this technology to mathematics teaching, and their positive or negative attitudes towards its use were examined in depth. The qualitative approach and research design as the method of the research is an instrumental and descriptive case study as the research aims to determine the views of a group of participants. In this study, 3 pre-service mathematics teachers, 7 mathematics teachers and 4 instructors in the field of mathematics constituted the study group by choosing maximum diversity sampling from purposeful sampling methods. This choice was made in order to obtain richer and more versatile data from participants with different educational levels, professional experience levels and roles. The data collection tool consists of five semi-structured, open-ended and one-dimensional questions prepared by the researcher as a result of the evaluation of two mathematics educators who are experts in the field of artificial intelligence and one educator who is an expert in measurement and evaluation, in order to reveal different perspectives on the use of artificial intelligence in mathematics education. The same data collection tool was applied to all participants in the study group. The data were analyzed directly from the data in the form of codes, sub-themes and themes through descriptive content analysis by the researcher in line with the responses. In addition, independent codes were created by an expert and consistency was ensured with the result of .88 by calculating the consensus rate between the codings. With the study, it was stated that the use of artificial intelligence in education is necessary and the role of the teacher changes with artificial intelligence. The benefits of its use in mathematics education such as content preparation, individualized learning, individual assessments in measurement and evaluation, and efficient use of time were highlighted. As negative aspects, overuse and laziness and the reliability of information are among the prominent themes. According to the results of the study, the application of the same interview questions to pre-service mathematics teachers, mathematics teachers and lecturers working in the field of mathematics and the lack of sufficient number of participants have limitations in terms of the generalizability of the study. In addition, it is thought that this study will contribute to the integration of pedagogical approaches required by the digital age into teaching processes in the field of mathematics to increase awareness of artificial intelligence technologies, to encourage the effective and efficient use of artificial intelligence in mathematics teaching.
Benzer Tezler
- Matematik eğitiminde yapay zekâ kullanımına ilişkin matematik öğretmenleri ile öğretmen adaylarının algı ve yetkinliklerinin incelenmesi
An examination of the perception and competencies of mathematics teachers and teacher candidates on the use of artificial intelligence in mathematics education
FERAH EREN ÇEKİN
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Eğitim ve ÖğretimAydın Adnan Menderes ÜniversitesiMatematik ve Fen Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ERSEN YAZICI
- Fen bilimleri öğretiminde ChatGPT uygulamasına yönelik fenbilimleri öğretmenlerinin görüşleri
Science teachers' opinions on the application of ChatGPT in science teaching
EBRAR AKBULUT
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Eğitim ve ÖğretimVan Yüzüncü Yıl ÜniversitesiMatematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ATİLLA TEMÜR
- Öğrenme ortamlarında yapay zekâ kullanım eğitiminin öğretmen görüşlerine etkisi
The effect of artificial intelligence implementation training on teachers' opinions in learning environments
ÜMMÜHAN YOKUŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
KimyaGazi ÜniversitesiMatematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AYŞE YALÇIN ÇELİK
- Öğretmenlerin yapay zekâ okuryazarlık düzeylerinin incelenmesi
A study on the artificial intelligence literacy levels of teachers
ÇETİN ARSLAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Eğitim ve ÖğretimMarmara ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MÜNEVVER ÇETİN
- Fen bilgisi öğretmen adaylarının eğitimde yapay zekâ kullanımına yönelik ilgilerinin incelenmesi
Examining the interest of science teacher candidates in the use of artificial intelligence in education
DUYGU NAZALI
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Eğitim ve Öğretimİnönü ÜniversitesiMatematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. NAİL İLHAN