Asistan hekimlerde nöbet usulü çalışmanın sosyal jetlag perspektifinden değerlendirilmesi
Evaluation of shift working among resident physicians from the perspective of social jetlag
- Tez No: 950669
- Danışmanlar: DOÇ. DR. İZZET ERDEM
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Sağlık Yönetimi, Sağlık Kurumları Yönetimi, Hastaneler, Healthcare Management, Health Care Management, Hospitals
- Anahtar Kelimeler: Sosyal jetlag, Social jetlag
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Burdur Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Sağlık Yönetimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Sağlık hizmeti sunumunda, özellikle hastalarla doğrudan ve yoğun bir iletişim içinde olan asistan hekimler, sistemin en aktif ve kritik rollerinden birini üstlenmektedirler. Ancak bu önemli rol beraberinde getirdiği zorlu çalışma koşulları, uzun ve düzensiz nöbet saatleri nedeniyle asistan hekimleri, bireyin içsel biyolojik saati ile iş ve sosyal yaşamının gerektirdiği dışsal zamanlama arasındaki kronik uyumsuzluk olarak ifade edilen sosyal jetlag riskiyle karşı karşıya bırakabilmektedir. Asistan hekimler için bu durum sıklıkla, gece nöbetleri, gündüz devam eden mesailer ve serbest günlerde dahi bozulan uyku-uyanıklık döngüleri şeklinde tezahür etmektedir. Sosyal jetlag olgusunun, asistan hekimler üzerindeki etkileri, sadece bireysel sağlık sorunu olmasının ötesinde, sağlık sisteminin genel işleyişi ve hasta güvenliği açısından da sağlık yöneticileri tarafından ciddiyetle ele alınması ve çözüm üretilmesi gereken kritik konular arasındadır. Bu araştırmanın amacı, asistan hekimlerin nöbet usulü çalışmanın bir sonucu olarak deneyimledikleri sosyal jetlag olgusunu ve bu durumun çok boyutlu etkilerini derinlemesine incelemektir. Araştırmada nitel araştırma yöntemi ve fenomenoloji deseni kullanılmıştır. Farklı uzmanlık dallarından asistan hekimlerle yüz yüze, derinlemesine görüşmeler gerçekleştirilerek sosyal jetlag deneyimleri ve bunun yansımaları kendi perspektiflerinden anlaşılmaya çalışılmıştır. Araştırma grubu; nöbet usulü çalışan 23 asistan hekimden oluşmuştur. Katılımcılara amaçlı örnekleme yöntemlerinden ölçüt ve kartopu yöntemleri ile ulaşılmıştır. Verilerin analizinde tematik analiz yöntemi kullanılmıştır ve MAXQDA 24 nitel yazılım programından faydalanılmıştır. Araştırmanın sonucunda, asistan hekimlerde sosyal jetlagın geniş etkilere sahip olduğu belirlenmiştir. Sosyal jetlagın asistan hekimlerin genel sağlıklarını, psikolojik iyi oluşlarını, sosyal adaptasyonlarını ve mesleki işlevselliklerini derinden etkilediği ve asistan hekimlerin bu durum için çeşitli başa çıkma stratejileri geliştirdiği sonucuna varılmıştır. Bulgular, asistan hekimlerin çalışma koşullarının ve sosyal jetlagla mücadelelerinin desteklenmesi gerektiğini güçlü bir şekilde vurgulamaktadır.
Özet (Çeviri)
In the provision of health services, resident physicians, who are in direct and intensive communication with patients in particular, assume one of the most active and critical roles in the system. However, due to the difficult working conditions and long and irregular shift hours that this important role brings, resident physicians may face the risk of social jetlag, which is defined as a chronic mismatch between the individual's internal biological clock and the external timing required by work and social life. For resident physicians, this situation often manifests itself in the form of night shifts, daytime work, and disrupted sleep-wake cycles even on free days. The effects of social jetlag on resident physicians are not only an individual health problem, but also among the critical issues that must be addressed seriously and resolved by health administrators in terms of the general functioning of the health system and patient safety. The aim of this study is to deeply examine the social jetlag phenomenon experienced by resident doctors as a result of shift work and the multidimensional effects of this situation. Qualitative research method and phenomenology design were used in the study. Face-to-face, in-depth interviews were conducted with resident doctors from different specialties to understand their social jetlag experiences and their reflections from their own perspectives. The research group consisted of 23 resident doctors working shifts. Participants were reached through criterion and snowball methods from purposeful sampling methods. Thematic analysis method was used in the analysis of data and MAXQDA 24 qualitative software program was used. As a result of the study, it was determined that social jetlag has wide effects on resident doctors. It was concluded that social jetlag profoundly affects the general health, psychological well-being, social adaptation and professional functioning of resident physicians and that resident physicians have developed various coping strategies for this situation. The findings strongly emphasize that resident physicians' working conditions and their struggle with social jetlag should be supported.
Benzer Tezler
- Türkiye-Suriye sınırı boylarındaki köy yerleşmelerinin başlıca sorunları: Asmacık köyü örneği
Başlık çevirisi yok
ÖKKEŞ KESİCİ
- Şarkışlalı aşıkların şiirlerinde aile içi ilişkiler
Başlık çevirisi yok
ŞÜKRÜ GÜNBULUT
Doktora
Türkçe
1987
AntropolojiHacettepe ÜniversitesiAntropoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BOZKURT GÜVENÇ
- Edremit ovası yeraltısuyu akımı sonlu farklar modeli
Başlık çevirisi yok
LEVENT TEZCAN
Yüksek Lisans
Türkçe
1989
Jeoloji MühendisliğiHacettepe ÜniversitesiJeoloji Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ALPARSLAN ARIKAN
- Yataklı ruhsal tedavi kurumlarında standart araştırması
Başlık çevirisi yok
VİLDAN ÇALAK
Yüksek Lisans
Türkçe
1990
Hastanelerİstanbul ÜniversitesiHastane Yönetimi ve Organizasyonu Bilim Dalı
PROF. DR. YILDIZ TÜMERDEM
- Helical and axial annular flow of drilling fluids and cement slurries
Başlık çevirisi yok
İ.HAKKI GÜCÜYENER
Doktora
İngilizce
1990
Petrol ve Doğal Gaz MühendisliğiOrta Doğu Teknik ÜniversitesiDOÇ.DR. M. TANJU MEHMETOĞLU