Özel gereksinimli çocuklara bakım verenlerin çevresel faktörlerin katılıma etkisine yönelik algıları: Türkiye ve Belçika örneği
Perceptions of caregivers with of children with special needs towards the impact of environmental factors on participation: The case of Turkey and Belgium
- Tez No: 950742
- Danışmanlar: PROF. DR. ESRA AKI
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Ergoterapi, Occupational Therapy
- Anahtar Kelimeler: Katılım, çevresel faktörler, ergoterapi, kültürlerarası araştırma, özel gereksinimli çocuklar, Participation, environmental factors, occupational therapy, cross-cultural research, children with special needs
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Hacettepe Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Ergoterapi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Ergoterapi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, özel gereksinimli çocukların katılımını etkileyen çevresel faktörlere ilişkin bakım verenlerin algılarını incelemeyi amaçlamaktadır. Çalışma, ergoterapi alanında önemli bir yeri olan Kişi–Çevre–Okupasyon (PEO) modeli temelinde yapılandırılmıştır ve Türkiye ve Belçika bağlamında karşılaştırmalı olarak analiz edilmiştir. Bu modelin çevresel bileşenleri olan fiziksel, sosyal, kültürel, kurumsal ve ekonomik faktörler, çocukların katılım deneyimlerini şekillendiren belirleyici unsurlar olarak ele alınmıştır. Araştırmada nitel bir yöntem benimsenmiş; betimleyici fenomenolojik yaklaşım ile Türkiye ve Belçika'da yaşayan toplam 20 Türk kökenli bakım verenle bireysel görüşmeler yapılmıştır. Veriler, tematik analiz ve PEO modeli ile Değerlik Çerçevesi'ne dayalı içerik analiziyle değerlendirilmiştir. Ayrıca, çevresel kaynakların ve engellerin belirlenmesine yönelik varlık haritalama yöntemi kullanılmıştır. Türkiye'de grup görüşmesi, Belçika'da ise bireysel danışmanlıklar yoluyla veri toplanmıştır. Türkiye için 23, Belçika için toplam 20 tema belirlenmiştir. Tükiye temalarının büyük çoğunluğu sosyel çevre ile ilişkili ike Belçika temalarının çoğu kurumsal çevre ile işkili; Türkiye temalarının büyük çoğunluğu engelleyici özelliklere sahipken, Belçika temalarının çoğunun destekleyici özelliklere sahip olduğu belirlenmiştir. Her iki ülke karşılaştırmasında Türkiye'de çevresel faktörlerin Belçika'ya göre daha birarada olduğu görülmüştür. Ayrıca, her iki ülkede de benzer temalar görülmekle birlikte bunların değerlik sınıflandırması açısından farklılıklar gösterdiği belirlenmiştir. Elde edilen sonuçlar, daha adil, katılımcı ve bağlamsal olarak uygun hizmetlerin geliştirilmesine katkı sağlayacak politika önerilerine zemin sunmaktadır.
Özet (Çeviri)
This study aims to examine the perceptions of caregivers regarding environmental factors affecting the participation of children with special needs. The study was structured on the Person–Environment–Occupation (PEO) model and was analysed comparatively in the context of Turkey and Belgium. The environmental components of this model, physical, social, cultural, institutional, and economic factors, were considered as determinants that shape children's participation. A qualitative method was adopted, employing a descriptive phenomenological approach. Individual interviews were conducted with a total of 20 caregivers of Turkish origin living in Turkey and Belgium. Data were analysed using thematic analysis and content analysis based on the PEO model and the Valence Framework. In addition, the asset mapping method was used to identify environmental resources and barriers. Data were collected through group interviews in Turkey and through individual counselling in Belgium. A total of 23 themes were identified for Turkey and 20 for Belgium. The majority of the themes in Turkey were related to the social environment, while most of the Belgian themes were associated with the institutional environment. While the majority of themes in Turkey were found to be hindering, most of the themes in Belgium were found to be supportive. A comparison of the two countries revealed a greater prevalence of environmental factors in Türkiye. Furthermore, while similar themes were observed in both countries, they differed in terms of valence classification. The results provide the basis for policy recommendations that will contribute to the development of more equitable, participatory, and contextually appropriate services.
Benzer Tezler
- Özel gereksinimli çocuklara bakım verenlerde bakım yükleri ile beden farkındalıkları, stres düzeyleri ve kas iskelet sistemi sorunları arasındaki ilişkinin incelenmesi
Evaluation of the relationship between care burdens and body awareness, stress levels and musculoskeletal system problems in caregivers of children with special needs
SÜMEYYE GUBSE BAYRAM
- Özel gereksinimli çocuklara bakım verenlerde fiziksel aktivite düzeyi ve beden farkındalığı, damgalanma ve beden saygısı arasındaki ilişkinin incelenmesi
Examining the relationship between physical activity levels and body awareness, stigmatization, and body respect among caregivers of children with special needs
CEREN ÖZKİRİŞÇİ KAYA
- Özel gereksinimli çocuğa sahip olan ve olmayan bakım verenlerin okupasyonel denge, benlik saygısı ve tükenmişlik düzeylerinin incelenmesi
A comparative study of occupational balance, self-esteem, and burnout levels among caregivers of children with and without special needs
FATMA BETÜL ALTINTAŞ
- Özel gereksinimli bireylere bakım verenlerin COVİD-19 sürecindeki deneyimleri
Experiences of carers of special needs individuals in the COVID-19 process
GİZEM TÜRKOĞLU
- Özel gereksinimli çocukların beslenme alışkanlığı, beslenmedurumları ile bakım verenlerin beslenme bilgi düzeylerinin belirlenmesi
Nutritional habits and nutritional status of children with specialneeds, and the nutritional knowledge levels of their caregivers
MELİS RIDVANOĞULLARI DÖNGER
