İlkokul öğrencilerinin akran zorbalığı farkındalıkları üzerine bir çalışma
A study on primary school students' peer bullying awareness
- Tez No: 954501
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ PERİHAN ŞARA HÜRSOY
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Akran zorbalığı, Eğitimde şiddet, Okul içi şiddet, Peer victimization, Violence in education, Violence at school
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Uşak Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Temel Eğitim Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırma, 2024-2025 eğitim öğretim yılında Samsun il merkezindeki bir devlet okulunda öğrenim gören 29 ilkokul 2. sınıf öğrencisinin akran zorbalığı algı düzeylerini değerlendirmeyi amaçlamıştır. Karma yöntem deseninin benimsendiği çalışmada, nicel veriler Kutlu ve Aydın (2005) tarafından geliştirilen ''Akran Zorbalığı Ölçeği'' ile; nitel veriler ise yarı yapılandırılmış öğrenci görüşme formu, öğrenci mektupları ve veli geri bildirim formu aracılığıyla toplanmıştır. Araştırma sürecinde önce öğrencilerin zorbalık algı düzeyleri“Akran Zorbalığı Ölçeği”ile ölçülmüş, ardından beş hafta boyunca“Akran Zorbalığı Farkındalık Eğitimi”programı uygulanmıştır. Uygulama öncesi ve sonrasında elde edilen nicel veriler bağımlı gruplar t testi ile karşılaştırılarak, eğitimin algı düzeylerindeki değişim istatistiksel olarak incelenmiştir. Nitel veriler ise içerik analizi yöntemiyle tema ve kodlara ayrılarak, öğrencilerin ve velilerin eğitim programı hakkındaki görüşleri sistematik biçimde analiz edilmiştir. Bulgular, eğitim sonrası“Akran Zorbalığı Ölçeği”puanlarında anlamlı artışlar olduğunu; öğrencilerin zorbalık davranışlarını daha iyi tanımlama ve bu davranışlardan uzak durma eğilimi kazandıklarını göstermiştir. Öğrenciler programı eğlenceli, öğretici ve faydalı bulduklarını; öncesinde zorbalık konusunda sınırlı bilgiye sahipken eğitimin kavramsal bilgi edinmelerine ve uygun tepki verme becerilerini geliştirmelerine katkı sağladığını belirtmişlerdir. Veliler de programı genel olarak olumlu karşılayıp çocuklarında değişimler gözlemlemeye başladıklarını, zorbalığın günümüzün en büyük sorunlarından biri olması sebebiyle bu tarz eğitimlerin ileride de devam etmesi gerekliliğinden memnuniyetle bahsetmişlerdir. Çalışmanın bulguları, ilkokul ikinci sınıf düzeyinde yapılandırılmış akran zorbalığı farkındalık eğitiminin, öğrencilerin zorbalık algı ve tepkilerinde anlamlı iyileşme sağladığını göstermiş; akran zorbalığına yönelik farkındalık eğitimlerinin veli-öğretmen iş birliğiyle süreklilik kazanması gerektiğinin altını çizmiştir.
Özet (Çeviri)
This study aimed to assess the peer‐bullying awareness levels of 29 second‐grade elementary students attending a public school in the central district of Samsun during the 2024-2025 academic year. Employing a mixed‐methods design, quantitative data were gathered via pre‐ and post‐test forms of the“Peer Bullying Scale”(Kutlu & Aydın, 2005), while qualitative data were obtained through a semi structured student interview form, student letters, and a parent feedback form. Initially, students' bullying awareness was measured with the Peer Bullying Scale; this was followed by a five week“Peer‐Bullying Awareness Training”program. Quantitative pre and post intervention scores were compared using paired‐samples t tests to evaluate changes in awareness levels. Qualitative data were analyzed thematically through content analysis to capture students' and parents' perspectives on the training. The findings indicated a statistically significant increase in Peer Bullying Scale scores after the intervention, suggesting that students were better able to identify bullying behaviors and showed a greater tendency to avoid them. Students described the program as enjoyable, instructive, and beneficial; they reported that, although they had limited knowledge of bullying beforehand, the training enriched their conceptual understanding and improved their ability to respond appropriately. Parents also reacted positively, noting observable changes in their children and expressing satisfaction that such training—given the contemporary importance of addressing bullying—should continue in the future. In conclusion, a structured awareness‐raising program at the second‐grade level significantly improved students' bullying awareness and response strategies. It is recommended that such interventions be maintained periodically and systematically, in collaboration with students, parents, and teachers.
Benzer Tezler
- Sorun odaklı çocuk edebiyatı eserlerinin ortaokul öğrencilerinin empati kurma becerilerini geliştirmeye etkisi: Arkadaşlık Çok Karışık kitabı örneği
The effect of problem-oriented children's literature on developing empathy skills in middle school students: The case of Arkadaşlık Çok Karışık
MURAT ELÇİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Eğitim ve ÖğretimYıldız Teknik ÜniversitesiTürkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NESLİHAN KARAKUŞ
- İlkokul öğrencilerinin duygusal zekâ düzeyleri ile akran zorbalığı ve okula aidiyet duyguları arasındaki ilişkinin incelenmesi
Examination of the relations among primary school students' levels of emotional intelligence, peer bullying and sense of school belonging
DERYA BALAK
- İlkokul öğrencilerinin teknoloji bağımlılığı düzeyleri ile problem çözme becerileri, akran zorbalığı ve sosyal kaygı düzeyleri arasındaki ilişkilerin incelenmesi
Examination of the correlation between primary school students' levels of technology addiction and problem solving skills, peer bullying and social anxiety
SELAHATTİN DEMİREL
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Eğitim ve ÖğretimMarmara ÜniversitesiTemel Eğitim Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. GÖNÜL SAKIZ
- İlkokul öğrencilerinin açık alanda oyun oynama tutumu ile akran zorbalığı arasındaki ilişkinin incelenmesi
Examination of the relationship between primary school students' attitudes to outdoor play and peer bullying
GÜLNUR EROĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Eğitim ve ÖğretimÇukurova ÜniversitesiSınıf Öğretmenliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. FİLİZ YURTAL
- İlkokul 4. sınıf öğrencilerinin akran zorbalığı algıları
Primary school 4th grade student's perceptions of peer bullying
KERİM ERİM
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Eğitim ve ÖğretimÇanakkale Onsekiz Mart ÜniversitesiTemel Eğitim Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SİBEL GÜVEN