İş sağlığı okuryazarlığı, psikolojik rahatlık ve kapsamlı iş gereksinimlerinin, güvenlik iklimi ile ilişkisi
The relationship of occupational health literacy, psychological safety, and comprehensive work-related needs with safety climate
- Tez No: 956816
- Danışmanlar: DOÇ. DR. CELALETTİN ÇEVİK
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Halk Sağlığı, Hastaneler, Public Health, Hospitals
- Anahtar Kelimeler: Güvenlik iklimi, Halk sağlığı, Halk sağlığı hemşireliği, Psikolojik rahatlık, İş güvenliği, Safety climate, Public health, Community healt nursing, Psychological comfort, Work safety
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Balıkesir Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Hemşirelik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Halk Sağlığı Hemşireliği Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırma sağlık çalışanlarında iş sağlığı okuryazarlığı, psikolojik rahatlık ve kapsamlı iş gereksinimlerinin güvenlik iklimi ile ilişkisini belirlemek amacıyla gerçekleştirilmiştir. Kesitsel tipteki çalışma Mart 2024-Mayıs 2025 tarihleri arasında Balıkesir kent merkezindeki bir kamu hastanesinde Helsinki Deklarasyonuna uygun olarak yürütüldü. Örnek büyüklüğü, Epi Info 7.2. programında, 3813 kişilik evrende, %95 güven düzeyinde, %50 prevalans, %3 sapma ile 834 hesaplanmış olup 850 kişiye tabakalı örnekleme yöntemiyle ulaşıldı. Araştırmanın bağımlı değişkeni Güvenlik İklimi düzeyidir. Tek değişkenli analizlerde t testi, ANOVA (posthoc:Tukey HSD), ileri analizlerde lineer regresyon analizi kullanıldı. Katılımcıların Güvenlik İklimi Ölçeği puanı 60.96±12.45, İş Sağlığı Okuryazarlığı Ölçeği puanı 83.99±12.86, Psikolojik Rahatlık Ölçeği puanı 23.56±4.46, Kapsamlı İş Gereksinimleri Ölçeği puanı 3.51±0.65'tir. Lineer regresyon analizi sonucunda Güvenlik İklimi Ölçeği puanı mesleği sağlık / destek personeli olan kişilerde (β=0.861; %95 GA 0.08; 1.64), iş sağlığı güvenliği bilgilerine medya ve arkadaşlar aracılığıyla ulaşanlarda (β=4.220; %95 GA 2.47; 5.96), istatistiksel anlamlı düşüktür. Bulunulan birimdeki çalışma süresi arttıkça (β= -0.287; %95 GA -0.45; -0.12), iş gereksinimlerinin karşılanması azaldıkça (β=0.116; %95 GA 0.08; 0.14), iş sağlığı okuryazarlığı azaldıkça (β=0.226; %95 GA 0.16; 0.28), psikolojik rahatlık azaldıkça (β=0.590; %95 GA 0.41; 0.76), kapsamlı iş gereksinimleri azaldıkça (β=1.810; %95 GA 0.67; 2.94), Güvenlik İklimi Ölçeği puanı azalmaktadır (R2=0.310, Adj. R2=0.304, F=53.963, p=0.000, Durbin-Watson=2.056). Araştırmada İş Sağlığı Okuryazarlığı, Psikolojik Rahatlık, Kapsamlı İş Gereksinimleri iyi düzeyde, Güvenlik İklimi orta düzeyde bulunmuştur. Çalışanların iş güvenliğini iklimlerini geliştirmede iş sağlığı okuryazarlıklarının, psikolojik rahatlıklarının, iş gereksinimlerinin artırılması önerilmektedir.
Özet (Çeviri)
This study was conducted to determine the relationship between occupational health literacy, psychological safety and comprehensive work-related needs with safety climate in healthcare workers. The cross-sectional study was conducted in accordance with the Declaration of Helsinki between March 2024 and May 2025 at a public hospital located in the city center of Balıkesir. The sample size was calculated as 834 with a prevalence of 50% and deviation of 3% at 95% confidence level in a population of 3813 people in Epi Info 7.2. programme and 850 people were reached by stratified sampling method. The dependent variable of the research is the level of Safety Climate. In univariate analyses, t test, ANOVA (posthoc: Tukey HSD) and linear regression analysis were used in further analyses. The mean score of the Safety Climate Scale among participants was 60.96±12.45, the Occupational Health Literacy Scale was 83.99±12.86, the Psychological Safety Scale was 23.56±4.46, and the Comprehensive Work-Related Needs Scale was 3.51±0.65. According to the results of the linear regression analysis, the Safety Climate Scale score was statistically significantly lower among individuals working as health/support staff (β= 0.861; 95% CI: 0.08; 1.64) and those who obtained occupational health and safety information through media and friends (β= 4.220; 95% CI: 2.47; 5.96). Furthermore, the Safety Climate Scale score decreased as the duration of employment in the current unit increased (β= -0.287; 95% CI: -0.450; -0.124), as the fulfilment of job requirements decreased (β= 0.116; 95% CI: 0.08; 0.14), as occupational health literacy decreased (β= 0.226; 95% CI: 0.16; 0.28), as psychological safety decreased (β= 0.590; 95% CI: 0.41; 0.76), and as comprehensive work-related needs decreased (β= 1.810; 95% CI: 0.67; 2.94). (R² = 0.310, Adjusted R² = 0.304, F = 53.963, p < 0.001, Durbin-Watson = 2.056). In the study, Occupational Health Literacy, Psychological Safety, and Comprehensive Work-Related Needs were found to be at good levels, while Safety Climate was observed at a moderate level. It is recommended to enhance employees' occupational health literacy, psychological safety, and fulfillment of work-related needs to improve the safety climate in the workplace.
Benzer Tezler
- Yetişkinlerde psikolojik sıkıntı ve ruh sağlığı okuryazarlığı durumlarının belirlenmesi
Determination of psychological distress and mental HEALTH literacy levels in adults
ESRA ÖZKAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Halk SağlığıBolu Abant İzzet Baysal ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MAKBULE TOKUR KESGİN
DOÇ. DR. ŞENAY AKGÜN
- Üniversitelerde acil durumlara yönelik farkındalık düzeyinin değerlendirilmesi: Kafkas Üniversitesi örneği
Assessment of awareness level towards emergency situations in universities: The case of Kafkas University
İSMAİL AKŞİT
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileriIğdır Üniversitesiİş Sağlığı ve Güvenliği Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
DR. ÖĞR. ÜYESİ BAHRİ GÜR
- İş sağlığı ve güvenliği okuryazarlığının iş performansı üzerine etkisi: Bir karma yöntem uygulaması
The effect of occupational health and safety literacy on job performance: A mixed-methods application
MUSTAFA TATLICAN
Doktora
Türkçe
2026
KazalarDokuz Eylül Üniversitesiİş Sağlığı ve Güvenliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HASAN SELİM
- Kahramanmaraş ilinde yer alan küçük ve orta ölçekli orman endüstri işletmelerinde iş sağlığı okuryazarlığının değerlendirilmesi
Evaluation of occupational health literacy in small and medium-sized forest industry enterprises in kahramanmaraş province
GÜL İNCİROĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Ormancılık ve Orman MühendisliğiKahramanmaraş Sütçü İmam ÜniversitesiOrman Endüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ YUNUS ŞAHİN
- Aile sağlığı merkezine kronik öksürük şikayeti ile başvuran bireylerin öksürük ile ilgili yaşam kalitesi ve sağlık okuryazarlıklarının değerlendirilmesi
Evaluation of cough-related quality of life and health literacy in individuals presenting to a family health center with chronic cough complaints
FATİH ULU
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
Aile HekimliğiSağlık Bilimleri ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. FUNDA GÖKGÖZ DURMAZ