Gökkuşağı alabalığı (Oncorhynchus mykiss) sperminin kısa süreli saklanmasının araştırılması
An investigation of short-term storage of rainbow trout (Oncorhynchus mykiss) sperm
- Tez No: 958904
- Danışmanlar: DOÇ. DR. GÜNEŞ YAMANER
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Su Ürünleri, Aquatic Products
- Anahtar Kelimeler: Alabalıklar, Su ürünleri, Trouts, Aquatic products
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Su Ürünleri Yetiştiriciliği ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Su Ürünleri Yetiştiriciliği Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu yüksek lisans tez çalışmasında, gökkuşağı alabalığı (Oncorhynchus mykiss) sperminin 4°C'de 28 gün süreyle kısa süreli saklanması sırasında, C Vitamin, E Vitamin, Glutatyon ve Melatonin antioksidanlarının tek başına ve kombinasyon halinde yapay seminal plazma (YSP) solüsyonuna eklenmesinin sperm kalite parametreleri (motilite, eğrisel hız - VCL, motilite süresi ve canlı sperm oranı) üzerindeki etkileri ile birlikte bir yaş ve üç yaş erkek bireylerden elde edilen spermler kullanılarak üreme yaşının bu süreçteki etkisi incelenmiştir. Çalışma, İstanbul Üniversitesi Su Bilimleri Fakültesi Sapanca İç Su Ürünleri Üretimi Araştırma ve Uygulama Birimi'nde 01.12.2024-02.02.2025 tarihleri arasında gerçekleştirilmiştir. Toplam 20 erkek gökkuşağı alabalığı (bir yaşta 10, üç yaşta 10) kullanılmış. Sperm örnekleri, YSP ile sulandırılmış ve C Vitamin, E Vitamin, C+E Vitamin, Glutatyon, Melatonin ile Glutatyon+Melatonin kombinasyonları eklenerek 4°C'de saklanmış, sperm kalite parametreleri 0., 7., 14. ve 28. günlerde Bilgisayar Destekli Sperm Analiz Sistemi (CASA) ile analiz edilmiştir. Her iki yaş grubunda sperm motilitesi, VCL, motilite süresi ve canlı sperm oranı depolama süresince azalmış, E Vitamin her iki yaşta en yüksek koruyucu etkiyi göstermiştir (bir yaşta 7. günde %57,87; üç yaşta %74,30 motilite). Glutatyon ve Melatonin, üç yaşta 7. güne kadar E Vitamin'e benzer koruyuculuk sağlarken, bir yaşta etkileri sınırlı kalmıştır. C Vitamin ve C+E Vitamin kombinasyonları, her iki yaş grubunda motilite, VCL, motilite süresi ve canlı sperm oranı gibi parametrelerde yapay seminal plazma (YSP) ve diğer antioksidanlara kıyasla daha hızlı bir düşüşe neden olmuş ve negatif etkili bulunmuştur. Glutatyon+Melatonin kombinasyonu, tek başına kullanımlarına kıyasla sinerjik etki yaratmamıştır. Üçlü ANOVA analizleri, sulandırıcıların, yaşın ve depolama günlerinin motilite, VCL, motilite süresi ve canlı sperm oranı üzerinde anlamlı etkiler yarattığını ortaya koymuştur (p<0,0001). Üç yaş grubu spermler, bir yaşa göre daha yüksek VCL ve motilite süresi göstermiştir. E Vitamin, lipid peroksidasyonunu azaltarak ve membran bütünlüğünü koruyarak sperm kalitesini en etkili şekilde sürdürmüştür. Melatonin, üç yaşta seminal plazma ile daha iyi etkileşim göstererek koruyuculuk sağlamış, bir yaşta etkisi YSP ile benzer olmuştur. Glutatyon'un etkisi nötr bulunmuş, kombinasyonları ek fayda sağlamamıştır. Taze sperm, 7 güne kadar antioksidanlı solüsyonlarla benzer kaliteyi korumuş, ancak 14. günden itibaren antioksidanların etkisi belirginleşmiştir. Çalışma, gökkuşağı alabalığı sperminin 14 gün süreyle E Vitamin içeren YSP solüsyonunda saklanabileceğini göstermektedir. Ancak, antioksidan dozajları, sulandırma oranları ve saklama koşullarına ilişkin daha fazla çalışmaya ihtiyaç vardır.
Özet (Çeviri)
This master's thesis investigated the effects of adding antioxidants—Vitamin C, Vitamin E, Glutathione, and Melatonin—individually and in combination to artificial seminal plasma (ASP) solution on the sperm quality parameters (motility, curvilinear velocity - VCL, motility duration, and viable sperm rate) of rainbow trout (Oncorhynchus mykiss) sperm stored short-term at 4°C for 28 days. Additionally, the impact of reproductive age was assessed using sperm from one-year-old and three-year-old male individuals. The study was conducted at the Istanbul University Faculty of Aquatic Sciences, Sapanca Inland Fisheries Production Research and Application Unit, from December 1, 2024, to February 2, 2025. A total of 20 male rainbow trout (10 one-year-olds and 10 three-year-olds) were used. Sperm samples were diluted with ASP and supplemented with Vitamin C, Vitamin E, Vitamin C+E, Glutathione, Melatonin, or Glutathione+Melatonin combinations, stored at 4°C, and analyzed for quality parameters on days 0, 7, 14, and 28 using a Computer-Assisted Sperm Analysis (CASA) system. In both age groups, sperm motility, VCL, motility duration, and viable sperm rate decreased over the storage period. Vitamin E exhibited the highest protective effect in both age groups, yielding the best results with 57.87% motility on day 7 in one-year-olds and 74.30% in three-year-olds. Glutathione and Melatonin provided protective effects comparable to Vitamin E up to day 7 in three-year-olds, but their effects were limited in one-year-olds. Vitamin and Vitamin C+E combinations caused a faster decline in motility, VCL, motility duration, and viable sperm rate compared to artificial seminal plasma (YSP) and other antioxidants in both age groups, indicating a negative effect. The Glutathione+Melatonin combination did not produce a synergistic effect compared to their individual uses. Three-way ANOVA analyses revealed significant effects of diluents, age, and storage days on motility, VCL, motility duration, and viable sperm rate (p<0.0001). Sperm from three-year-olds showed higher VCL and motility duration compared to one-year-olds. Vitamin E effectively maintained sperm quality by reducing lipid peroxidation and preserving membrane integrity. Melatonin provided protection in three-year-olds through better interaction with seminal plasma, while its effect in one-year-olds was similar to ASP alone. Glutathione's effect was neutral, and its combinations offered no additional benefit. Fresh sperm maintained quality comparable to antioxidant-supplemented solutions up to day 7, but the protective effect of antioxidants became evident by day 14. The study demonstrates that rainbow trout sperm can be stored for 14 days in ASP supplemented with Vitamin E. However, further research is needed on antioxidant dosages, dilution ratios, and storage conditions.
Benzer Tezler
- Doğal antioksidanların cinsiyeti değiştirilmiş dişi gökkuşağı alabalıklarında (Oncorhynchus mykiss) spermatolojik parametreler üzerine etkileri
The effect of natural antioxidants on spermatogical parameters of sex-reversed female rainbow trout (Oncorhynchus mykiss))
BURAK EVREN İNANAN
Doktora
Türkçe
2015
BiyolojiMuğla Sıtkı Koçman ÜniversitesiBiyoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. FEVZİ YILMAZ
DOÇ. DR. FATİH ÖĞRETMEN
- Gökkuşağı alabalığında (Oncorhynchus mykiss Walbaum, 1792) sperm kalitesi üzerine bir çalışma
A study on the sperm quality of rainbow trout (Oncorhynchus mykiss Walbaum, 1792)
MUSTAFA HACİSA
Yüksek Lisans
Türkçe
2013
Su ÜrünleriMuğla Sıtkı Koçman ÜniversitesiSu Ürünleri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. TÜLİN ARSLAN
- Gökkuşağı alabalığı (Oncorhynchus mykiss Walbaum, 1792) spermasının farklı oranlarda vitamin C (askorbik asit) içeren sulandırıcılar ile dondurulması
Cryopreservation of rainbow trout (Oncorhynchus mykiss Walbaum, 1792) semen with extenders containing different ratios of vitamin C (ascorbic acide)
UĞUR YAVUZ
Yüksek Lisans
İngilizce
2013
Su ÜrünleriMustafa Kemal ÜniversitesiSu Ürünleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. YUSUF BOZKURT
- Glyphosate nphosphonomethyl glycine glyphın gökkuşağı alabalığı Oncorhynchus mykiss sperm kalitesi ve DNA hasarı üzerindeki in vitro etkilerinin belirlenmesi
Evaluation of in vitro effects of glyphosate [N-(phosphonomethyl) glycine] (glyph) on quality and dna damageof rainbow trout (Oncorhynchus mykiss) spermatozoa
AYŞE AKÇA
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
Su ÜrünleriKaradeniz Teknik ÜniversitesiYaban Hayatı Ekolojisi ve Yönetimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET KOCABAŞ
DOÇ. DR. FİLİZ KUTLUYER
- Farklı kromozomlara (XX ve XY) sahip erkek gökkuşağı (Oncorhynchus mykiss) spermlerinin dölleme kalitesi
Fertilization quality of sperm with different chromosomes (XX and xXY) from male rainbow trout (Oncorhynchus mykiss)
HALİL YAVUZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2012
Su ÜrünleriFırat ÜniversitesiSu Ürünleri Yetiştiriciliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. KENAN KÖPRÜCÜ