8-12. Yüzyıllar arasında Sarakusta'nın siyasî tarihi
The political history of Sarakusta between the 8th and 12th centruies
- Tez No: 960296
- Danışmanlar: PROF. DR. TALİP AYAR
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Din, Tarih, Religion, History
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İslam Tarihi ve Sanatları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tez, 8. yüzyılda Müslümanların İber Yarımadası'nı fethinden başlayarak, 12. yüzyılda Sarakusta'nın Hıristiyanların eline geçişine kadar olan dönemde şehrin siyasî tarihini incelemektedir. Sarakusta, bu süreçte stratejik konumu ve coğrafî özellikleri nedeniyle hem Müslüman yöneticiler hem de Hıristiyan krallıklar açısından önem taşımıştır. Müslümanların şehri fethetmesinin ardından Sarakusta, Emevîler'e bağlı olmakla birlikte merkezî otoritenin zayıflamasıyla özerk yapılar tarafından yönetilmiştir. Özellikle Benî Tücîb ve ardından gelen Benî Hûd hanedanları, Sarakusta'yı yukarı sınırda önemli bir siyasî merkez haline getirmiştir. Benî Tücîb hanedanı, 9. yüzyıl sonlarında ortaya çıkmış ve şehri Kurtuba merkezî otoritesine bağlı kalarak yönetmiştir. Ancak zamanla siyasal etkinliğini artırarak yarı bağımsız bir konuma yükselmiştir. Onların ardından gelen Benî Hûd hanedanı ise 11. yüzyılda Sarakusta'da bir Tâife (fırka, bölük) devleti kurarak bağımsız bir yapı tesis etmiştir. Benî Hûd, Hıristiyan Reconquista (yeniden fetih) hareketine karşı koymak amacıyla hem diplomatik ittifaklar kurmuş hem de askerî savunma politikaları yürütmüştür. Sarakusta, bu dönemde Hıristiyan krallıklarıyla yapılan savaşların yanısıra Müslüman Tâifelerle (Tavâif-i mülûk) girilen mücadeleler de önemli rol oynamıştır. Bu tez, söz konusu dönemdeki hanedan değişimlerini, iç isyanları, dış tehditleri, merkezî otoriteyle ilişkileri ve şehrin siyasî yapısındaki dönüşümleri kronolojik bir bağlamda ele almaktadır. Çalışma kapsamında Arapça eserler, İspanyolca yerel tarih metinleri ve modern tarih araştırmaları kullanılmış, çok dilli kaynak taramasıyla şehir tarihine dair kapsamlı bir analiz sunulmuştur. Bu çerçevede Sarakusta'nın sadece yerel bir yönetim merkezi değil, aynı zamanda Endülüs siyasî tarihinde etkili bir güç odağı olduğu ortaya konulmuştur.
Özet (Çeviri)
This thesis examines the political history of Sarakusta (Zaragoza) from the Muslim conquest of the Iberian Peninsula in the eighth century to the city's capture by Christian forces in the twelfth century. Owing to its strategic location and geographical features, Sarakusta held importance for both Muslim rulers and the Christian kingdoms. After the conquest, the city was nominally attached to the Umayyads; however, during periods of weakened central authority it was governed by autonomous entities. In particular, the Banu Tujib and, subsequently, the Banu Hud dynasties transformed Sarakusta into a political center on the upper frontier. Emerging in the late ninth century, the Banu Tujib administered the city while remaining aligned with the Cordoban authority, yet gradually increased their agency and assumed a semi-independent posture. Their successors, the Banu Hud, established an independent taifa (party-kingdom) in the eleventh century. To counter the advance of the Reconquista, the Banu Hud pursued diplomatic alliances alongside military defense policies. During this period, Sarakusta's trajectory was shaped not only by wars with Christian kingdoms but also by contests with neighboring taifas (Ṭawā'if al-Mulūk). This study analyzes, in chronological order, dynastic changes, internal rebellions, external threats, relations with the central authority, and transformations in the city's structure. Drawing on Arabic chronicles, Spanish local histories, and modern research, it offers a comprehensive analysis based on multilingual sources. Within this framework, the thesis argues that Sarakusta was not merely a local administrative center but also a significant locus of power in the political history of al-Andalus.
Benzer Tezler
- Meslek sahibi sûfîler (8.-12. yüzyıllar arası)
Sūfīs engaged in occupations (8th–12th centuries)
FATIMATÜZZEHRA ŞAHİN
- 10.-17. Yüzyıllar arasında Fransa'da tapestry sanatı ve gelişim süreci
The art of tapestry in France from 10th to 17th ecnturies and its associated processes of development
SEVİM TUĞBA ARABALI KOŞAR
- Alexander Scriabin'in op.8 etütlerinin incelenmesi
Examination of Alexander Scriabin's op.8 etudes
SUNAY YILMAZ
- 9-12. yüzyıl resimli el yazmaları ışığında Bizans'ta mobilya
9-12. furniture in Byzantine in the light of century painted manuscripts
DİDEM GÜZEL
- Salat Tepe buluntuları ışığı altında Doğu ve Güneydoğu Anadolu Erken Demir Çağ kültürel yapısı
The Early Iron Age cultural structure of the Eastern and Southeastern Anatolia in the light of Salat Tepe finds
IŞIK TUBA ÖNEN
