Üçüncü trimesterdeki gebelerde doğum öncesi stres ve doğum korkusunun uyku kalitesi üzerindeki etkileri: Kesitsel bir araştırma
The effects of prenatal stress and fear of childbirth on sleep quality in pregnant women in the third trimester: A cross-sectional study
- Tez No: 967061
- Danışmanlar: PROF. DR. MUSTAFA KÜRŞAT ŞAHİN
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Aile Hekimliği, Family Medicine
- Anahtar Kelimeler: Gebelik, Korku, Stres, Pregnancy, Fear, Stress
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ondokuz Mayıs Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Aile Hekimliği Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Bu çalışmada, üçüncü trimesterdeki gebelerin uyku kalitesini belirlemek ve doğum öncesi stres düzeyinin uyku kalitesi üzerindeki etkisinde doğuma yönelik korkunun aracı rolünü incelemek amaçlanmıştır. Yöntem: Bu kesitsel tipte bir anket çalışmasıdır. Bu çalışmaya Kasım 2024-Mayıs 2025 arasında gebe polikliniğine başvuran üçüncü trimesterdeki gebeler dâhil edildi. Literatür taranarak oluşturulan anket formunda sosyodemografik veri formu, Pittsburgh Uyku Kalitesi İndeksi, Doğum Tutum Ölçeği, Gebelik Stresini Değerlendirme Ölçeği bulunmaktadır. Anket katılımcılara yüz yüze uygulandı. Bulgular: Çalışmaya 244 gebe katıldı. Katılımcıların kötü uyku kalitesi %63,5 olarak bulundu. Nulliparite (p=0,032) ve canlı doğum öyküsünün olmaması (p=0,021) ile kötü uyku kalitesi arasında anlamlı ilişkili bulundu. Gebelik semptomlarının (bulantı-kusma, mide yanması, baş ağrısı, sık idrara çıkma, idrar kaçırma) uyku kalitesini olumsuz etkilediği görüldü (p<0,001). Düşük sosyal desteğin (p=0,037) ve fiziksel aktivite düzeyindeki değişimlerin uyku kalitesiyle anlamlı bir ilişkisi bulundu (p<0,001); özellikle aktivitesi azalan gebelerde kötü uyku kalitesi daha yaygındı. Gebelik stresinin uyku kalitesi üzerinde doğrudan anlamlı bir etkisi saptanırken (p<0,001), doğum korkusunun bu ilişkide anlamlı bir aracı rolü olduğu belirlendi (p<0,007). Sonuç: Üçüncü trimester gebelerde uyku kalitesinin yaygın olarak bozulduğu ve doğum öncesi stresin uyku kalitesini hem doğrudan etkilediği hem de doğum korkusu aracılığıyla dolaylı bir etkiye sahip olduğu belirlendi. Birinci basamak gebelik takiplerinde psikososyal değerlendirme yöntemleri kullanılabilir ve doğum öncesi eğitimlere stres yönetimi ile uyku hijyeni konuları entegre edilebilir. Rutin taramalarla belirlenen risk gruplarına yönelik bireyselleştirilmiş danışmanlık hizmetleri sunulabilir.
Özet (Çeviri)
Objective: This study aimed to assess the sleep quality of pregnant women in their third trimester and to investigate how fear of childbirth mediates the relationship between prenatal stress levels and sleep quality. Methods: This cross-sectional survey study included pregnant women in their third trimester who attended the obstetric outpatient clinic between November 2024 and May 2025. The questionnaire, developed based on a review of the existing literature, consisted of a sociodemographic data form, the Pittsburgh Sleep Quality Index, the Pregnancy Stress Rating Scale-36 and the Childbirth Attitudes Questionnaire. Data were collected through face-to-face interviews. Results: A total of 244 pregnant women participated in the study. Poor sleep quality was observed in 63.5% of the participants. Factors such as nulliparity (p=0.032) and the absence of previous live births (p=0.021) were significantly associated with poor sleep quality. Additionally, pregnancy symptoms (nausea and vomiting, heartburn, headaches, frequent urination, and urinary incontinence) were found to negatively affect sleep quality (p<0.001). Low levels of social support (p=0.037) and changes in physical activity were also significantly associated with sleep quality (p<0.001); poor sleep quality was more prevalent among women with decreased physical activity. Furthermore, prenatal stress had a direct and significant effect on sleep quality (p<0.001) and fear of childbirth identified as a significant mediating factor in this relationship (p<0.007). Conclusion: Sleep quality is often compromised in women during the third trimester of pregnancy. Prenatal stress can directly and indirectly impact sleep, particularly through fears related to childbirth. Psychosocial assessments can be utilized in primary care settings and it is important to incorporate stress management and sleep hygiene into antenatal education. Additionally, individualized counseling may be provided to high-risk groups identified through routine screenings.
Benzer Tezler
- Antenatal izlem için başvuran son trimester gebelerde uyku kalitesi ve etki eden faktörler
Sleep quality and influencing factors in last trimesterpregnancy
ELİF KUL
- Demir eksikligi anemisi olan kadınlarda ilk, ikinci ve üçüncü trimester gebelikte serum oksidatif stres durumu: Bir vaka kontrol çalışması
Serum oxidative stress in first, second and third-term pregnancy in women with iron deficiency anemia: A case control study
HANDAN TURHAN KARAKUŞ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2022
Sağlık Bilimleri ÜniversitesiDoğum ve Jinekoloji Ana Bilim Dalı
Yükleniyor...
- Gebelikte sigara, alkol ve kafein kullanım yaygınlığının depresyon ve kaygı düzeyleri ile ilişkisinin değerlendirilmesi
The evaluation of the relationship between smoking, alcohol and caffeine consumption with depression and anxiety levels during pregnancy
FATMA DİLEK GÜRBÜZ
- Gebelerin travmatik doğum algısı ve stres düzeyinin doğum şekli tercihi ile ilişkisi
The relationship between pregnant women's traumatic childbirth perception and stress level and their delivery mode preference
BÜŞRA YARDIM
- Annelerin başa çıkma becerileri ile bebeklerinde infantil kolik rastlanma ilişkisinin değerlendirilmesi
Evaluation of the relationship between mothers' prenatal and postnatal coping skills and the occurence of infantile colic i̇n their infants
ELİF SARICA