18-65 yaş arası sağlıklı bireylerde çoklu ekran bağımlılığı ile zihinsel yorgunluk düzeyi arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi
Assessment of the relationship between multiple screen addiction and mental fatigue levels in healthy individuals aged 18 to 65
- Tez No: 967584
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ EBRU UĞRAŞ
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Aile Hekimliği, Family Medicine
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Aile Hekimliği Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Giriş ve Amaç Günümüzde dijital cihazların yaygınlaşmasıyla birlikte bireylerin ekran başında geçirdiği süre artmış, bu durum davranışsal bağımlılık türlerinden biri olan çoklu ekran bağımlılığını gündeme getirmiştir. Aynı anda birden fazla dijital cihaz kullanımı, bireylerde zihinsel kaynakların tükenmesine yol açarak zihinsel yorgunluk düzeyini etkileyebilmektedir. Bu çalışmanın amacı, 18–65 yaş aralığındaki sağlıklı bireylerde çoklu ekran bağımlılığı ile zihinsel yorgunluk düzeyi arasındaki ilişkiyi değerlendirmektir. Gereç ve Yöntem Kesitsel ve tanımlayıcı nitelikteki bu araştırma, kronik hastalığı bulunmayan 18-65 yaş aralığındaki bireyler üzerinde yürütülmüştür. Veriler, Çoklu Ekran Bağımlılığı Ölçeği (ÇEBÖ) ve Zihinsel Yorgunluk Ölçeği (ZYÖ) kullanılarak toplanmıştır. Katılımcıların sosyo-demografik özellikleri, ekran kullanım alışkanlıkları ve çeşitli dijital cihazlarda (telefon, bilgisayar, tablet vb.) geçirilen süreler çoklu ekran bağımlılığı ile zihinsel yorgunluk düzeyleri arasındaki ilişkiler istatistiksel olarak analiz edilmiştir. Bulgular Araştırmada, çoklu ekran bağımlılığı ile zihinsel yorgunluk arasında anlamlı ve pozitif yönlü bir ilişki saptanmıştır (r = 0,443; p <0,001). Aşırı ekran süresi (r = 0,372; p <0,001), zorlayıcı davranış (r = 0,376; p <0,001) ve kontrol kaybı (r = 0,389; p <0,001) alt boyutları da zihinsel yorgunluk ile anlamlı düzeyde ilişkili bulunmuştur. Yaş arttıkça hem çoklu ekran bağımlılığı (r =-0,260; p <0,001) hem de zihinsel yorgunluk (r =-0,222; p <0,001) puanlarında azalma gözlenmiştir. Eğitim düzeyinin artması, çoklu ekran bağımlılığı (χ2=6,094; p=0,047) ve zihinsel yorgunluk (χ2=8,277; p=0,016) düzeylerinde anlamlı artışla ilişkilidir. Medeni duruma göre, bekar bireylerin zihinsel yorgunluk puanları evli bireylerden daha yüksek bulunmuştur (p=0,006). Kadınların zihinsel yorgunluk düzeyleri erkeklere göre daha yüksek olup, aradaki fark istatistiksel olarak anlamlıdır (χ2=3,087; p=0,002). Ayrıca, zihinsel yorgunluk ölçeğindeki strese hassasiyet alt boyutu, çoklu ekran bağımlılığı (r = 0,260; p <0,001) ile pozitif ilişki göstermiştir. Sonuç Bu çalışmada, 18-65 yaş arası sağlıklı bireylerde çoklu ekran bağımlılığı ile zihinsel yorgunluk düzeyi arasındaki ilişki incelenmiştir. Bulgular, çoklu ekran bağımlılığı ile zihinsel yorgunluk arasında anlamlı ve pozitif yönlü bir ilişki olduğunu göstermiştir. Yaş arttıkça her iki değişkenin düzeyi azalırken, eğitim düzeyi yükseldikçe çoklu ekran bağımlılığı ve zihinsel yorgunluk düzeylerinin arttığı belirlenmiştir. Bekar bireylerin evlilere göre, kadınların ise erkeklere kıyasla daha yüksek zihinsel yorgunluk puanlarına sahip olduğu saptanmıştır. Günlük ekran süresinin artışı, her iki değişken üzerinde de anlamlı bir artışla ilişkili bulunmuştur. Ölçek alt boyutları arasında güçlü ilişkiler olması, çoklu ekran bağımlılığının bütüncül bir yapı sergilediğini desteklemektedir. Elde edilen sonuçlar, dijital medya kullanım alışkanlıklarının bireylerin zihinsel sağlıkları üzerinde belirgin etkiler yaratabileceğini ortaya koymaktadır.
Özet (Çeviri)
Introduction and Aim With the widespread use of digital devices, individuals are spending more time in front of screens, bringing multiple screen addiction—one of the behavioral addiction types—into focus. Simultaneous use of multiple digital devices may deplete cognitive resources, thereby affecting levels of mental fatigue. This study aims to evaluate the relationship between multiple screen addiction and mental fatigue levels in healthy individuals within the 18-65 age range. Materials and Methods This cross-sectional and descriptive study was conducted with individuals aged 18 to 65 who had no chronic diseases. Data were collected using the Multiple Screen Addiction Scale (MSAS) and the Mental Fatigue Scale (MFS). The relationships between participants' sociodemographic characteristics, screen usage habits, time spent on various digital devices (such as phones, computers, and tablets), and their levels of multiple screen addiction and mental fatigue were analyzed statistically. Results A significant and positive correlation was found between multiple screen addiction and mental fatigue in the study (r = 0.443; p < 0.001). The sub-dimensions of excessive screen time (r = 0.372; p < 0.001), compulsive behavior (r = 0.376; p < 0.001), and loss of control (r = 0.389; p < 0.001) were also significantly associated with mental fatigue. As age increased, both multiple screen addiction (r = -0.260; p < 0.001) and mental fatigue (r = -0.222; p < 0.001) scores decreased. Higher education levels were significantly associated with increased levels of multiple screen addiction (χ² = 6.094; p = 0.047) and mental fatigue (χ² = 8.277; p = 0.016). In terms of marital status, single individuals reported higher mental fatigue scores compared to married individuals (p = 0.006). Women exhibited significantly higher levels of mental fatigue than men (χ² = 3.087; p = 0.002). Additionally, the sensitivity to stress subscale of the mental fatigue scale showed a positive correlation with multiple screen addiction (r = 0.260; p < 0.001). Conclusion This study examined the relationship between multiple screen addiction and the level of mental fatigue among healthy individuals aged 18 to 65. The findings revealed a significant and positive correlation between multiple screen addiction and mental fatigue. While both variables decreased with increasing age, higher levels of education were associated with increased multiple screen addiction and mental fatigue. Single individuals reported higher mental fatigue scores compared to married individuals, and women reported higher scores than men. Increased daily screen time was also significantly associated with higher levels of both variables. Strong correlations among the sub-dimensions of the scale suggest that multiple screen addiction exhibits a holistic structure. These findings indicate that digital media usage habits can have a marked impact on individuals' mental health.
Benzer Tezler
- 18–65 yaş arası bireylerde mikrobiyota bilinci: bilgi ve farkındalık düzeyi ile etkileyen faktörlerin değerlendirilmesi
Evaluation of microbiota awareness and knowledge levels and influencing factors in individuals aged 18–65 years
İSMAİL MERT GİRGİN
- Fibroblast büyüme faktörü-23 (FGF-23) ve matriks ekstraselüler fosfoglikoproteinin (MEPE) sağlıklı bireylerde yaşa ve cinse özgü referans değerlerinin belirlenerek fosfat regülasyonundaki rollerinin araştırılması
Başlık çevirisi yok
AHU ÖZŞEN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2012
Marmara ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Yükleniyor...
- Ultrason ile yüz deri kalınlığı ölçümünün cilt tipi, cinsiyet, yaş ve beden kitle indeksi ile ilişkisi
Association of facial skin thickness measured by ultrasound with skin type, gender, age, and body mass index
FARUK TARHAN
- Yetişkin bireylerde fiziksel aktivite ve mental iyi oluş düzeyinin incelenmesi
Examination of physical activity and mental wellness level in adult individuals
FURKAN OĞUZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
Kırıkkale ÜniversitesiHareket ve Antrenman Bilimleri Ana Bilim Dalı
Yükleniyor...
- Astımlı çocuklarda serum periostin ve soluk havasında nitrik oksit düzeyinin değerlendirilmesi
Evaluation of serum periostin level and exhaled nitric oxide in children with asthma
AHMET HAKAN DİKENER
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2015
Selçuk ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Yükleniyor...