Geri Dön

İlkokul Türkçe dersi öğretim programlarının tarihi seyri: Gelişmeler ve değişimler

Historical course of primary school Turkish course curriculum: Developments and changes

  1. Tez No: 968851
  2. Yazar: BEYZA İÇGÖZ
  3. Danışmanlar: DOÇ. DR. SERDAR AKBULUT
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
  6. Anahtar Kelimeler: Öğretim programı, Türkçe dersi, İlkokul Türkçe Dersi Öğretim Programı, Türkçe öğretimi, Öğretim programı karşılaştırması, Curriculum, Turkish course, Primary school Turkish curriculum, Turkish language teaching, Curriculum comparison
  7. Yıl: 2025
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Manisa Celal Bayar Üniversitesi
  10. Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Temel Eğitim Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Sınıf Öğretmenliği Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Yaşam boyu devam eden eğitim-öğretim faaliyetleri, yıllar içerisinde birçok kez değişime uğramış ve bu faaliyetler toplumun ihtiyaçları, gelişimi, tarihi, sosyal ve kültürel etkileşimi gibi birçok faktöre bağlı olarak gelişim göstermiştir. Türkçe dersi tarih süresince yalnızca dil eğitim aracı olarak görülmemiş millî kimliğin inşası ve modernleşmenin de ana bileşenlerinden biri olarak görev almıştır. Bu nedenle ilkokul Türkçe dersi öğretim programlarının zaman içerisinde değişime uğraması da kaçınılmaz hale gelmiştir. Bu araştırmanın temel amacı ilkokul Türkçe dersi öğretim programlarının tarihi seyrini incelemek ve 1981 ile 2024 yılları arasında uygulamaya konulan (1981, 2005, 2009, 2015, 2017, 2018, 2019 ve 2024) ilkokul Türkçe dersi öğretim programlarının geçirdiği değişim ve gelişimi analiz etmektir. Bu araştırma nitel araştırma çerçevesinde şekillenmiş ve araştırmada nitel araştırma desenlerinden doküman analizi yöntemi kullanılmıştır. Araştırmada kullanılan öğretim programlarına Millî Eğitim Bakanlığı Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı'nın resmi internet sitesinden erişilmiş, resmi sitede yer almayan ya da kaldırılmış olan öğretim programlarına ise akademik veri tabanları ve kütüphane arşivlerinden erişim sağlanmıştır. Araştırmada elde edilen veriler betimsel analiz yöntemiyle çözümlenmiştir. Araştırma öncesinde beş ana tema belirlenmiş, belirlenen temalar doğrultusunda her bir ilkokul Türkçe dersi öğretim programı (1981, 2005, 2009, 2015, 2017, 2018, 2019, 2024) okunmuş, tematik olarak ayrılmış ve kodlamalar gerçekleştirilmiştir. Kodlama işleminin ardından belirlenen öğretim programları incelenmiş, karşılaştırılmış ve programların tarihsel seyri analiz edilmiştir. Araştırmada elde edilen bulgular sonucunda 1981-2024 yılları arasında hazırlanan ilkokul Türkçe dersi öğretim programlarının“program yaklaşımı, dört temel dil becerisi, ölçme ve değerlendirme araçları, dil bilgisi öğretimi, söz varlığı öğretimi”başlıkları açısından önemli değişimlere uğradığı görülmüştür. 1981 öğretim programı daha çok öğretmen merkezli ve bilgi aktarıcı, ezber odaklı bir anlayış ile ön plana çıkarken 2005 ve 2009 öğretim programları yapılandırmacı yaklaşım etkisiyle öğrenci merkezli, beceri temelli ve süreç odaklı bir anlayışa dönüşmüştür. 2015 ve sonraki yıllarda uygulamaya konulan öğretim programlarında ise ele alınan başlıklarda daha çok bütüncül ve çok boyutlu bir yaklaşım benimsenmiş, söz varlığı ve dil bilgisi öğretimi bu programlarda öne çıkmıştır. 2024 öğretim programında ise ele alınan başlıklarda tematik, bütüncül ve teknoloji destekli bir yapının benimsendiği görülmüştür.

Özet (Çeviri)

Educational activities, which continue throughout life, have undergone numerous changes over the years, shaped by societal needs, development, historical circumstances, and socio-cultural interactions. Throughout history, the Turkish course has not only been considered a tool for language education but has also played a central role in the construction of national identity and modernization. Accordingly, the changes in the primary school Turkish curriculum over time have been inevitable. The main purpose of this study is to examine the historical trajectory of the primary school Turkish curricula and to analyze the changes and developments in the curricula implemented between 1981 and 2024 (1981, 2005, 2009, 2015, 2017, 2018, 2019, and 2024). This research was designed within the framework of qualitative research and employed the document analysis method. The curricula analyzed in the study were accessed through the official website of the Board of Education and Discipline of the Ministry of National Education; in cases where the curricula were unavailable or removed from the website, access was obtained via academic databases and library archives. The data collected were analyzed using descriptive analysis. Prior to the study, five main themes were determined. Each curriculum was examined in accordance with these themes, thematically categorized, and coded. Following the coding process, the curricula were compared, and their historical development was analyzed. The findings revealed that the primary school Turkish curricula implemented between 1981 and 2024 underwent significant changes in terms of“curriculum approach, learning domains, assessment and evaluation tools, grammar teaching, and vocabulary instruction.”While the 1981 curriculum stood out with its teacher-centered, knowledge-transmission, and memorization-oriented approach, the 2005 and 2009 curricula shifted to a student-centered, skill-based, and process- oriented approach under the influence of the constructivist paradigm. In the curricula introduced after 2015, a more holistic and multidimensional approach was adopted, with grammar and vocabulary instruction being emphasized. The 2024 curriculum, on the other hand, was characterized by a thematic, holistic, and technology-supported structure.

Benzer Tezler

  1. Cumhuriyet döneminde okullarda okutulan din dersleri öğretim programlarındaki fıkhî konuların tespiti ve tahlili

    The determination and analysis of fiqh issues in the curriculum of religious courses which were studied in the schools during the Republic period

    FEYZULLAH DEMİRKOL

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2025

    HukukNecmettin Erbakan Üniversitesi

    Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. MUSTAFA BÜLENT DADAŞ

  2. Antik Çağ'da iki okul: Lykeion ve İskenderiye Okulu'nun karşılaştırılması

    Two schools in Ancient Age: A comparison of Lyceum and Alexandrian School

    TARIK EMRE KARAGÜL

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2024

    TarihMarmara Üniversitesi

    Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. SEYFİ KENAN

  3. İlkokul ve ortaokul programlarının karakter eğitimi açısından incelenmesi

    Examination of primary and secondary school programs in terms of character education

    ÖZLEM GÖKÇE TEKİN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2017

    Eğitim ve ÖğretimKahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi

    Eğitim Programları ve Öğretim Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. DR. GÜLAY BEDİR