Okuduğunu anlamayı değerlendirmeye yönelik görev biçimleri: Ortaokul Türkçe ders kitapları ve Türkçe öğretmenlerinin seçimi üzerine bir inceleme
Task formats to assess reading comprehension: A study on secondary school Turkish textbooks and Turkish teachers' preferences
- Tez No: 969048
- Danışmanlar: PROF. DR. GÖKHAN ÇETİNKAYA
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Okuduğunu anlama, görev biçimi, ölçme ve değerlendirme, Reading comprehension, task format, assessment and evaluation
- Yıl: 2024
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Pamukkale Üniversitesi
- Enstitü: Eğitim Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Türkçe Eğitimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışmanın amacı, Türkçe ders kitaplarındaki okuduğunu anlama becerisini değerlendirmeye yönelik görev biçimlerinin sıklık ve dağılımını karşılaştırmalı olarak incelemektir. Ayrıca, Türkçe öğretmenlerinin öğretim sürecinde yeğlediği görev biçimlerinin dağılımını belirlemek ve bulgular arasında karşılaştırma yapmaktır. Belge çözümlemesi ve betimsel yöntemin kullanıldığı çalışmanın örneklemini beş, altı, yedi ve sekizinci sınıf düzeyinde dört ayrı Türkçe ders kitabı, katılımcılarını 347 Türkçe öğretmeni oluşturmuştur. Verilerin toplanmasında okuduğunu anlamayı değerlendirmeye yönelik görev biçimleri sormacasından yararlanılmıştır. Çalışmada veriler içerik çözümlemesi ilkeleri doğrultusunda kuramsal dayanak çerçevesinde oluşturulan on dokuz ulam altında tanımlanmış ve sınıflandırılmıştır. Elde edilen veriler istatistik programına aktarılarak çözümlemeler yapılmıştır. Bulgulara göre örneklemde yer alan dört ders kitabında okuduğunu anlamaya yönelik etkinliklerde en sık yeğlenen görev biçimlerinin açık uçlu ve kısa yanıtlı soru görev biçimleri olduğu öte yandan çıkartmalı işlem, gereksiz sözcükleri çıkartma, metinsel boşluk, hata bulma ve görsel oluşturma yönergesi görev biçimlerine yer verilmediği görülmüştür. Yapılan z testi sonucunda boşluk doldurma, C-test, kısa yanıtlı soru, bilgi aktarımı, çoktan seçmeli madde, eşleştirme ve iki bileşenli madde görev biçimlerinin oranları açısından ders kitapları arasında anlamlı fark olduğu bulunmuştur. Sormacadan elde edilen bulgular Türkçe öğretmenlerinin öğretim sürecinde en çok yeğlediği görev biçimlerinin azalan sırayla açık uçlu soru, bölümcelere uygun başlık yazma, çoktan seçmeli madde, bilgi aktarımı, kısa yanıtlın soru, özetleme ve eşleştirme görev biçimi olduğunu göstermiştir.
Özet (Çeviri)
The aim of this study is to comparatively examine the frequency and distribution of task types used to assess reading comprehension skills in Turkish language textbooks. Additionally, it seeks to identify the distribution of task types preferred by Turkish language teachers during the instructional process and to compare these findings. The study, which employs document analysis and a descriptive research design, includes as its sample four Turkish textbooks used at the fifth, sixth, seventh, and eighth grade levels, and as participants, 347 Turkish language teachers. Data were collected using a questionnaire designed to identify task types used to evaluate reading comprehension. The data were analyzed based on content analysis principles and categorized under nineteen theoretical categories. The data were then processed using a statistical software program for further analysis. According to the findings, the most frequently used task types in reading comprehension activities across the four textbooks were open-ended and short-answer questions, while tasks such as inferential operations, eliminating unnecessary words, textual gap-filling, error detection, and visual creation instructions were not included. Results from the z-test indicated significant differences among the textbooks in terms of the proportions of task types such as gap-filling, C-test, short-answer questions, information transfer, multiple-choice items, matching, and two-component items. The survey also revealed that the most preferred task types by Turkish language teachers during instruction were, in descending order: open-ended questions, writing appropriate titles for paragraphs, multiplechoice items, information transfer, short-answer questions, summarization, and matching tasks.
Benzer Tezler
- Билим, илим жана маданият тармагындагы Кыргызстан менен Түркиянын кызматташтыгы (1992-2012 жж.)
Kırgız Cumhuriyeti ile Türkiye Cumhuriyeti arasında eğitim, bilim ve kültürel ilişkiler (1992-2012)
KADRİ AĞGÜN
Doktora
Kırgızca
2016
TarihKyrgyz State Unıversıty Named After I ArabaevTarih Ana Bilim Dalı
PROF. DR. TÖLÖBEK ABDRAHMANOV
- Ortaokul öğrenci ve öğretmenlerinin Hukuk ve Adalet dersi ile ilgili görüş ve değerlendirmeleri: Sultanbeyli ilçesi örneği
Opinions and assesments of secondary school students and teachers about the Law and Justice course: An example of the Sultanbeyli district
HAKAN ÖNGÖREN
Doktora
Türkçe
2022
Eğitim ve ÖğretimMarmara ÜniversitesiTürkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ARZU MERYEM DEMİRKIRAN
- Ortaokul ve lise matematik öğretmenlerinin beceri temelli matematik sorularına yönelik görüşleri
Secondary school and high school mathematics teachers' opinions on skill-based mathematic questions
NURCAN ERKAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
MatematikErciyes ÜniversitesiMatematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. CEMALETTİN IŞIK
- Öğretim programını sınıfa uyarlama becerilerine yönelik bir mesleki gelişim programının öğretmenlere katkılarının incelenmesi
Examining the contributions of a professional development program to teachers in adapting the curriculum to the classroom
ÜMRAN YAZICILAR NALBANTOĞLU
Doktora
Türkçe
2021
Eğitim ve ÖğretimEge ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NİLAY T. BÜMEN
- 6. sınıf sosyal bilgiler dersinde öğrencilerin üstbilişsel becerilerinin geliştirilmesi: Bir eylem araştırması
Developing metacognitive skills of students in 6th grade social studies course: An action research
KÜBRA GÜLER
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Eğitim ve ÖğretimMarmara ÜniversitesiTürkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. KAYA YILMAZ