Sovyetler Birliği kuruluşu sonrası Özbekistan okul öncesi eğitimi politikalarında ideoloji (1924-1934)
The ideology in preschool education policies of Uzbekistan after the establishment of the Soviet Union (1924-1934)
- Tez No: 969541
- Danışmanlar: DOÇ. DR. MÜGE ŞEN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ankara Üniversitesi
- Enstitü: Eğitim Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Temel Eğitim Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Okul Öncesi Eğitimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Sovyetler Birliği'nde eğitim süreci yoğun ideolojik etkiler altında gerçekleşmiş olup, okul öncesi eğitimi alanı da bu ideolojik yapılanmaya bağlı olarak gelişmiştir. Bu araştırma, Özbekistan Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti'nin kuruluşunu takip eden ilk on sene (1924-1934) boyunca ülkede yeni geliştirilen ve yürütülen okul öncesi eğitim politikalarının ideolojik boyutunu analiz etmeyi amaçlamaktadır. Tarihsel bağlamda yürütülen bu çalışma, nitel araştırma yöntemlerinden durum çalışması olarak desenlenmiştir. Verilere Özbekistan Milli Arşivi kaynaklarından belge taraması yöntemiyle erişilmiştir. Araştırma, Sovyet ideolojisinin Özbekistan'daki okul öncesi eğitimi üzerindeki etkilerini ortaya koymakta; anaokullarında emek, dine karşı eğitim, proleter enternasyonalizm temaları bağlamında eğitim politikalarındaki ideolojiyi incelemektedir. Ayrıca, araştırma Türkistan coğrafyasının Sovyet hükümeti tarafından bölünmesinden önce, 20.yüzyılın başlarında bölgedeki okul öncesi eğitimi durumuna genel bir bakış açısı sunmaktadır. Araştırmanın bulguları, 1924-1934 yılları arasında Özbekistan'da okul öncesi eğitimiyle ilgili toplumsal anlayışlarda köklü bir dönüşümün yer aldığını ve tüm sistemin Sovyet yönetiminin ürettiği ideolojik altyapı temelinde inşa edildiğini ortaya koymuştur. Sovyet ideolojisinin okul öncesi eğitimi aracılığıyla ne ölçüde kurumsallaştığını tartışan bu çalışma, Sovyet iktidarının okul öncesi kurumlarını kendi ideolojisini yaymak ve“yeni Sovyet insanı”modelini benimsetmek amacıyla etkin bir şekilde kullandığı sonucuna varmıştır. Arşiv belgelerinin incelenmesine dayalı olarak gerçekleşen bu araştırma, Sovyet okul öncesi eğitimi politikalarının yerel düzeydeki gelişimine ışık tutmakta ve bu süreci ideolojik işlevselliği açısından tarihsel bağlam içerisinde değerlendirmektedir.
Özet (Çeviri)
The educational process in the Soviet Union was conducted under intense ideological influences, and the field of preschool education was developed in accordance with this ideological structure. This research aims to analyze the ideological dimension of the newly developed and implemented preschool education policies in Uzbekistan Soviet Socialist Republic during the first ten years (1924-1934) following its establishment. This study, conducted in a historical context, was designed as a case study from qualitative research methods. The data were collected through documentary analysis from the sources of the Uzbekistan National Archive. The research reveals the effects of Soviet ideology on preschool education in Uzbekistan; it examines the ideology in education policies in kindergartens within the context of labor, education against religion, and proletarian internationalism. In addition, the research provides a general perspective on the situation of preschool education in the region in the early 20th century, before the division of the Turkestan geography by the Soviet government. The findings of the study revealed that there was a radical transformation in the social perceptions regarding preschool education in Uzbekistan between 1924 and 1934 and that the entire system was built on the ideological infrastructure produced by the Soviet government. Discussing the extent to which the Soviet ideology was institutionalized through preschool education, this study concluded that the Soviet government effectively used preschool institutions to spread its own ideology and adopt a model of the“new Soviet man.”This study, based on the examination of archival documents, sheds light on the development of Soviet preschool education policies at the local level and evaluates this process in a historical context in terms of its ideological functionality.
Benzer Tezler
- Билим, илим жана маданият тармагындагы Кыргызстан менен Түркиянын кызматташтыгы (1992-2012 жж.)
Kırgız Cumhuriyeti ile Türkiye Cumhuriyeti arasında eğitim, bilim ve kültürel ilişkiler (1992-2012)
KADRİ AĞGÜN
Doktora
Kırgızca
2016
TarihKyrgyz State Unıversıty Named After I ArabaevTarih Ana Bilim Dalı
PROF. DR. TÖLÖBEK ABDRAHMANOV
- Türkiye ve Türk dünyası iletişim önemi:TRT Avaz Kazakça yayınlar örneği
Turkey and other Turkic Republics, and programs broadcasted by TRT Avaz in Kazakh
GULNARA MAMANOVA
Yüksek Lisans
Türkçe
2013
Radyo-TelevizyonGazi ÜniversitesiRadyo Televizyon ve Sinema Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ZAKİR AVŞAR
- Sovyet iktidarının ilk yıllarında Kırgız Milli Devletinin kuruluşu süreci (1917-1922)
The process of establishing the Kyrgyz National State in the early years of Soviet power (1917-1922)
FATİH YAVUZ
- Dış ticarette teslim ve ödeme şekillerinde eğitim gereklerinin belirlenmesi
Determination needs of education in terms of payment and delivery in foreign trade
YADIGARJON GAYİPOV
- Sovyetler Birliği döneminde Türkmenistan'da folklor politikaları ve çalışmaları (1917-1954)
The folklore policies and studies in Turkmenistan in the Soviet Union period. (1917?1954)
İHSAN KALENDEROĞLU