Geri Dön

Progresif gevşeme egzersizlerinin annelerin emzirme durumu, özyeterliliği ve maternal bağlanma düzeyine etkisi: Randomize kontrollü deneysel çalışma

The effect of progressive relaxation exercises on mothers' breastfeeding status, self-efficacy, and maternal bonding level: A randomized controlled experimental study

PDF İndir

  1. Tez No: 970032
  2. Yazar: ÇİĞDEM GÖK
  3. Danışmanlar: PROF. DR. NAZAN TUNA ORAN
  4. Tez Türü: Doktora
  5. Konular: Ebelik, Midwifery
  6. Anahtar Kelimeler: Progresif gevşeme egzersizleri, Emzirme öz-yeterliliği, Maternal bağlanma, Ebelik
  7. Yıl: 2025
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Ege Üniversitesi
  10. Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Ebelik Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Amaç: Araştırmada progresif gevşeme egzersizlerinin annelerin emzirme durumu, öz-yeterliliği ve maternal bağlanma düzeyine etkisinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Yöntem: Araştırma, Mayıs–Kasım 2022 döneminde bir aile sağlığı merkezinde gerçekleştirilen randomize kontrollü deneysel bir çalışma niteliğindedir. Çalışmanın örneklemini postpartum dönemde emziren toplam 114 anne oluşturmuştur. Katılımcılar, çalışmanın müdahale türüne göre Progresif Gevşeme Egzersizi, Gevşeme Fon Müziği ve kontrol olmak üzere, her biri 38 kişiden oluşan üç gruba dahil edilmiştir. PGE grubu yer alan annelere, haftada üç gün ve dört hafta boyunca, ilk uygulama araştırmacı eşliğinde olmak üzere gece yatmadan önce CD aracılığıyla progresif gevşeme egzersizleri yaptırılmıştır. GFM grubundaki anneler ise aynı süre ve sıklıkta gevşeme müziği dinlemiştir. Kontrol grubuna herhangi bir müdahalede bulunulmamış, yalnızca veri toplama araçları uygulanmıştır. Veriler, Kişisel Bilgi Formu, Emzirme Öz-yeterlilik Kısa Form Ölçeği (Postnatal Şekli), Maternal Bağlanma Ölçeği, Emzirme Sınıflandırması ve Müdahaleye Yönelik Memnuniyet Durumu Değerlendirme Formu ile toplanmıştır. İstatistiksel analizlerde grup içi karşılaştırmalarda tekrarlayan ölçümlerde varyans analizi, gruplar arası karşılaştırmalarda ise tek yönlü varyans analizi kullanılmıştır. Bulgular: Araştırma bulgularına göre, müdahale (PGE ve GFM) ve kontrol gruplarının uygulama öncesi emzirme öz-yeterlilik ve maternal bağlanma ölçek puan ortalamaları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmamıştır (p>0,05). Uygulama sonrasında ise her iki müdahale grubunda emzirme öz-yeterlilik ve maternal bağlanma düzeylerinde anlamlı düzeyde artış gözlenmiştir (p<0,001). Gruplar içerisinde yapılan karşılaştırmalarda, PGE, GFM ve kontrol grubundaki annelerin emzirme öz-yeterlilik ölçeği toplam puan ortalamaları bakımından ilk, ikinci ve üçüncü izlem ölçümleri arasında istatistiksel olarak ileri düzeyde anlamlı farklılıklar saptanmıştır (p=0,000). Benzer şekilde, maternal bağlanma ölçeği toplam puan ortalamaları açısından da her üç grupta ilk ve ikinci izlem ölçümleri arasında anlamlı farklılıklar belirlenmiştir (p=0,000). Gruplar arası analiz sonucunda, uygulama sonrası dönemde emzirme öz-yeterlilik ve maternal bağlanma puanları açısından gruplar arasında ileri düzeyde anlamlı farklılık olduğu tespit edilmiştir (p=0,000); bu farklılığın özellikle PGE grubundan kaynaklandığı görülmüştür. Emzirme durumu açısından yalnızca anne sütü ile besleme oranı, her iki müdahale grubunda kontrol grubuna kıyasla daha yüksek bulunmuş; bu oranın en yüksek olduğu grup ise PGE grubu olmuştur. Ayrıca, müdahale gruplarındaki annelerin uygulamalara ilişkin memnuniyet düzeyleri değerlendirildiğinde, PGE grubundaki katılımcıların uygulamadan daha yüksek düzeyde memnuniyet bildirdikleri, yöntemin emzirme öz-yeterliliği ve maternal bağlanmayı artırmada etkili olduğunu ifade ettikleri ve bu yöntemi diğer annelere önermeye istekli oldukları belirlenmiştir. Sonuç: Bu çalışma, progresif gevşeme egzersizleri uygulamasının postpartum dönemde emziren annelerin emzirme öz-yeterliliği ve maternal bağlanma düzeylerini artırmada etkili bir yöntem olduğunu ortaya koymuştur. Müdahale öncesi gruplar arasında anlamlı fark bulunmamasına karşın, uygulama sonrasında PGE ve GFM gruplarında ölçülen puanların anlamlı şekilde yükseldiği saptanmıştır. PGE grubunda gözlenen bu artış, hem emzirme öz-yeterliliği hem de maternal bağlanma açısından diğer gruplardan daha yüksek düzeydedir. Ayrıca yalnızca anne sütü ile besleme oranının en yüksek olduğu grup da PGE grubu olmuştur. Müdahale gruplarındaki annelerin uygulamalardan memnuniyet düzeylerinin yüksek olması ve özellikle PGE uygulamasının önerilme isteğinin fazla olması, bu yöntemin sahada uygulanabilirliği ve kabul edilebilirliği açısından da önemli bir bulgudur. Elde edilen sonuçlar doğrultusunda, progresif gevşeme egzersizlerinin postpartum dönemde annelerin emzirme deneyimlerini güçlendirmek ve anne-bebek bağlanmasını desteklemek amacıyla ebeler ve sağlık profesyonelleri tarafından güvenle kullanılabilecek etkili bir müdahale olduğu söylenebilir.

Özet (Çeviri)

Aim: This study aimed to determine the impact of progressive muscle relaxation exercises on breastfeeding practices, maternal breastfeeding self-efficacy, and maternal attachment during the postpartum period. Methods: The research is a randomized controlled experimental trial conducted at a family health center between May and November 2022. The study sample consisted of 114 mothers who were breastfeeding in the postpartum period. Participants were divided into three groups, each consisting of 38 individuals, based on the type of intervention: Progressive Relaxation Exercise, Relaxation Background Music, and Control. Mothers in the PGE group performed progressive relaxation exercises via CD before bed three days a week for four weeks, with the researcher present during the first intervention. Mothers in the GFM group listened to relaxation music for the same duration and frequency. The control group received no intervention; only the data collection tools were used. Data were collected using a Personal Information Form, the Breastfeeding Self-Efficacy Short Form Scale (Postnatal Version), the Maternal Bonding Scale, the Breastfeeding Classification, and the Satisfaction with the Intervention Assessment Form. In statistical analyses, analysis of variance was used for repeated measurements in intra-group comparisons, and one-way analysis of variance was used in inter-group comparisons. Results: According to the findings, there was no statistically significant difference in the pre-intervention mean scores of breastfeeding self-efficacy and maternal attachment between the intervention groups (PMR and GFM) and the control group (p> 0,05). However, after the intervention, both PMR and GFM groups showed a statistically significant increase in breastfeeding self-efficacy and maternal attachment levels (p <0,001). Within-group comparisons revealed that the mean total scores of breastfeeding self-efficacy significantly differed across the first, second, and third assessments in all three groups (PMR, GFM, and control) (p = 0,000). Similarly, for maternal attachment scores, significant differences were observed between the first and second assessments in each group (p = 0,000). Between-group analyses indicated a statistically significant difference in post-intervention breastfeeding self-efficacy and maternal attachment scores (p = 0,000), with the most notable improvements observed in the PMR group. In terms of breastfeeding status, the rate of exclusive breastfeeding was higher in both intervention groups compared to the control group, with the highest rate found in the PMR group. Furthermore, when evaluating participants' satisfaction with the interventions, mothers in the PMR group reported a higher level of satisfaction, found the intervention more effective in enhancing breastfeeding self-efficacy and maternal attachment, and expressed a greater willingness to recommend it to other mothers. Conclusion: This study demonstrated that the application of progressive muscle relaxation is an effective method for increasing breastfeeding self-efficacy and maternal attachment levels among postpartum breastfeeding mothers. Although no significant differences were found between the groups before the intervention, significant increases in the measured scores were observed in both the PMR and GFM groups after the intervention. The increase observed in the PMR group was higher than in the other groups for both breastfeeding self-efficacy and maternal attachment. Additionally, the PMR group showed the highest rate of exclusive breastfeeding. The high satisfaction levels reported by mothers in the intervention groups particularly the strong willingness to recommend the PMR method—represent important findings regarding the feasibility and acceptability of this intervention in clinical practice. Based on these results, it can be concluded that progressive muscle relaxation is an effective intervention that midwives and healthcare professionals can confidently use to strengthen postpartum mothers' breastfeeding experiences and support mother-infant bonding. Keywords; Progressive relaxation exercises; Breastfeeding self-efficacy; Maternal attachment; Midwifery.

Benzer Tezler

  1. Tez No

    590128

    Preterm bebek annelerine uygulanan progresif kas gevşeme egzersizlerinin anne ve bebek üzerine etkisi

    The effect of progressive muscle relaxation exercises on mother and infant which applied to mother of preterm infants

    KADRİYE ŞAHİN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2019

    Hemşirelikİstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa

    Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ BİRSEN MUTLU

  2. Tez No

    341993

    Progresif gevşeme egzersizlerinin total kalça protezi ameliyatı olan hastaların uyku kalitesine etkisi

    Relaxing tecnique the effect of sleep quality in total hip arthroplasty patients

    FUNDA ÇETİNKAYA

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2013

    HemşirelikAtatürk Üniversitesi

    Cerrahi Hastalıklar Hemşireliği Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. NEZİHA KARABULUT

  3. Tez No

    379443

    Progresif gevşeme egzersizlerinin lomber disk hernisi ameliyatı olan hastaların anksiyete ağrı ve uyku kalitesine etkisi

    The effect of progressive relaxation exercises on anxiety pain and sleep quality of patients with the lumbar herniated disc surgery

    AYBİKE BAHÇELİ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2014

    HemşirelikAtatürk Üniversitesi

    Cerrahi Hastalıklar Hemşireliği Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. NEZİHA KARABULUT

  4. Tez No

    464225

    Progresif gevşeme egzersizlerinin hemşirelik öğrencilerinin klinik kaygı düzeyine etkisi

    The effect of progressive relaxation exercises on clinical anxiety level of nursing students

    GÖNÜL GÜMÜŞ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2017

    HemşirelikYıldırım Beyazıt Üniversitesi

    Hemşirelik Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. DR. NİGAR ÜNLÜSOY DİNÇER

  5. Tez No

    487641

    Progresif gevşeme egzersizlerinin lomber disk hernisi ameliyatı olan hastaların konfor düzeyi ve uyku kalitesine etkisi

    Effect of progressive relaxation exercises on the comfort level and sleep quality of patients undergoing lumbar disc herniation surgery

    MESUT YILMAZ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2018

    HemşirelikAtatürk Üniversitesi

    Cerrahi Hastalıklar Hemşireliği Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. NEZİHA KARABULUT

Geri Dön