Geometry, topology, and emergent quantum phases: Quasicrystals, moiré magnets, and spin liquids
Geometri, topoloji ve emergent kuantum fazlar: Kuazikristaller, moıré mıknatıslar ve spin sıvıları
- Tez No: 971513
- Danışmanlar: PROF. DR. MEHMET ÖZGÜR OKTEL
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Fizik ve Fizik Mühendisliği, Physics and Physics Engineering
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: İngilizce
- Üniversite: İhsan Doğramacı Bilkent Üniversitesi
- Enstitü: Mühendislik ve Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Fizik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tez, kuaziperiyodik geometri, moiré sÜperyapısı ve kesirlenmiş spin uyarılarının nasıl yeni elektronik ve manyetik davranışlar ortaya çıkardığını araştırmaktadır. Dört teorik çalışma aracılığıyla şu konuları incelemektedir: (i) Socolar on ikigen kuazikristalde lokalize durumlar; (ii) burkulmuş moiré süperyapısındaki manyetik dokular; (iii) dual Ammann–Beenker kuazikristalindeki Kitaev tipi spin sıvıları; ve (iv) kuantum spin sıvılarına Kondo etkileşimiyle tetiklenen manyetik düzen. Lokalize durumlar: On iki katlı simetriye sahip bir kuazikristal olan Socolar dodekagonal örgüsünde (SDL), yaklaşık %7.58'ini kapsayan 18 farklı sıkı lokalize durum (LS) türü tanımladık. Bu oran, nümerik olarak tahmin edilen %7.61 değerine oldukça yakındır. Dik uzay analiziyle, yerel bağlantı kısıtları nedeniyle en az %3.9 oranında sitenin LS barındırmasının yasak olduğunu gösteriyoruz; bu da Penrose ve Ammann–Beenker kuazikristalleri arasında ara bir davranışa işaret etmektedir. Moiré manyetizması: Mott yalıtkanı ve yarı metalden oluşan burulmuş heteroyapılarda, düzensiz RKKY etkileşimlerinden kaynaklanan konumsal olarak modüle manyetik düzenin ortaya çıkışını inceliyoruz. Monte Carlo simülasyonlarımız, zengin bir faz yapısını ortaya koymaktadır: AA dizilim bölgeleri antiferromanyetik (AFM) düzen gösterirken, AB dizilim bölgeleri ferromanyetik (FM) hizalanmayı tercih etmekte, aradaki bölgeler ise antiferromanyetik bağlı ferromanyetik zincirler (FMC) barındırmaktadır. Bu alanların konumsal yayılımı ve birlikte varlığı, Kondo etkileşiminin ters bozunma uzunluğu olan α tarafından kontrol edilmektedir; küçük α uzun FMC bölgelerini desteklerken, daha büyük α moiré birim hücresi boyunca FM, AFM ve FMC dokularının birlikte varlığını sağlamaktadır. Kuazikristalin spin sıvısı: Dörtlü koordinasyona ve parti bağ yapısına sahip dual Ammann–Beenker örgüsü (dABL) ¨üzerinde tam ¸cözülebilir Kitaev tipi bir model formüle ettik. Kapsamlı çalışmamız, Monte Carlo ve varyasyon teknikleriyle analiz edilen, hem boşluklu hem de boşluksuz, chiral ve Abelian karakteristiklere sahip çeşitli kuantum spin sıvısı fazlarını ortaya çıkarmaktadır. Ayrıca, modele eklenen bir yerel bozucu terim, integrabiliteyi koruyarak 21 farklı vison konfigürasyonunun seçilmesini sağlamaktadır. Bu çalışma, kuaziperiyodisite ile ortaya çıkan kuantum manyetik fazlar arasındaki karmaşık ilişkiye dikkat çekmektedir. Spin sıvısı aracılı manyetizma: Kitaev tipi spin sıvısına bağlanan lokalize spinler arasında manyetik düzenin nasıl ortaya çıktığını inceliyoruz. Kitaev, Yao-Lee ve kare örgü genelleme modellerini inceleyerek, fraksiyonize Majorana fermiyonları aracılığıyla sağlanan etkin spin etkileşimlerini türetiyoruz. Kısa menzilli etkileşimler Kitaev modelinde spin sıvısı fazını stabilize ederken, Yao-Lee modeli, fraksiyonize Majorana fermiyonları aracılığıyla dolaylı değişim etkileşimleriyle tetiklenen, RKKY mekanizmasına benzer uzun menzilli antiferromanyetik düzen ve kısmi Majorana bant aralık oluşumu sergiler. Kare örgü modeli ise parametreye bağlı olarak ya dimerize kuantum paramanyetizmaya ya da Ising antiferromanyetizmaya yol açan rekabet eden anizotropik etkileşimler gösterir. Bu sonuçlar, Kitaev tipi spin sıvılarının olanak sağladığı zengin manyetik faz çeşitliliğini ortaya koyar.
Özet (Çeviri)
This thesis explores how quasiperiodic geometry, moiré superlattice, and fractionalized spin excitations generate novel electronic and magnetic behavior. Through four theoretical studies, it examines: (i) strictly localized states in the Socolar dodecagonal quasicrystal; (ii) magnetic textures in a twisted moiré superlattice; (iii) Kitaev-type spin liquids on the dual Ammann-Beenker quasicrystal; and (iv) magnetic order induced by Kondo coupling to quantum spin liquids. Localized states: In the Socolar dodecagonal lattice (SDL), a quasicrystal with twelvefold symmetry, we identify 18 distinct types of strictly localized states (LS), accounting for approximately 7.58% of the Hilbert space, closely matching numerical estimates of 7.61%. Through perpendicular space analysis, we demonstrate that at least 3.9% of sites are forbidden from hosting LS due to local connectivity constraints—revealing behavior intermediate between Penrose and Ammann-Beenker quasicrystals. Moiré magnetism: In twisted heterostructures composed of a Mott insulator and a semimetal, we study the emergence of spatially modulated magnetic order arising from nonuniform RKKY interactions. Our Monte Carlo simulations reveal a rich phase structure: AA-stacked regions exhibit antiferromagnetic (AFM) order, AB-stacked regions favor ferromagnetic (FM) alignment, and the intervening regions host ferromagnetic chains coupled antiferromagnetically (FMC). The spatial extent and coexistence of these domains are governed by the inverse decay length, α, of the Kondo interaction—where small α favors extended FMC regions, while larger α leads to the coexistence of FM, AFM, and FMC textures across the moiré unit cell. Quasicrystalline spin liquid: We formulate an exactly solvable Kitaev-type model on the dual Ammann–Beenker lattice (dABL), exploiting its fourfold coordination and partite bond structure. Our comprehensive study uncovers a rich variety of phases, including both gapless and gapped quantum spin liquids with chiral and abelian characteristics, analyzed via Monte Carlo methods and variational techniques. Additionally, incorporating an onsite perturbation refines the ground state selection to 21 unique vison configurations while preserving integrability. This work highlights the complex relationship between quasiperiodicity and emergent quantum magnetic phases. Spin-liquid-mediated magnetism: We investigate how magnetic order emerges among localized spins that interact exclusively via their coupling to a Kitaev-type spin liquid. Studying Kitaev, Yao-Lee, and square-lattice generalization models, we derive effective spin interactions mediated by fractionalized Majorana fermions. Short-range couplings stabilize the spin liquid in the Kitaev model, while the Yao-Lee model exhibits long-range RKKY-like antiferromagnetic order and partial Majorana gap formation. The square-lattice model shows competing anisotropic interactions, leading to dimerized quantum paramagnetism or Ising antiferromagnetism depending on parameters. These results reveal the rich magnetic phases enabled by Kitaev-type spin liquids.
Benzer Tezler
- Symplectic geometry and topology of spatial polygons in euclidean and minkovski spaces
Öklit ve minkowski uzaylarında uzay çokgenlerinin simplektik geometrileri ve topolojileri
EMRAH PAKSOY
Yüksek Lisans
İngilizce
2000
Matematikİhsan Doğramacı Bilkent ÜniversitesiMatematik Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ALEXANDER KLYACHKO
- Topology and geometry of DNA
DNA'nın topoloji ve geometrisi
HAVVA NUR KARABAY
Yüksek Lisans
İngilizce
2022
MatematikErciyes ÜniversitesiMatematik Bilgisayar Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. NAZMİYE ALEMDAR
- Uydu ekipmanlarına yönelik topoloji optimizasyon metodu ile parça geometrisi tasarımı, modellenmesi, seçici lazerle ergitme yöntemi ile üretimi ve analizi
Part geometry design, modeling, manufacturing and analysis via selective laser melting method for topology optimization of satellite parts
MEHMET EMİN BADIR
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Makine MühendisliğiGazi ÜniversitesiMakine Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. OĞUZHAN YILMAZ
- Shape and geometry preserving loss functions for computed tomography image segmentation
Bilgisayarlı tomografi görüntü segmentasyonu için şekil ve geometri koruyan kayıp fonksiyonları
SEHER ÖZÇELİK
Doktora
İngilizce
2025
Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve KontrolKoç ÜniversitesiHesaplamalı Bilimler ve Mühendislik Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ÇİĞDEM GÜNDÜZ DEMİR
- Design for additive manufacturing of the Turbojet engine part via topology optimization and structural analysis
Topoloji optimizasyonu ve yapısal analiz ile Turbojet motor parçasının katmanlı imalatı için yeniden tasarımı
FATİH EKİNCİ
Yüksek Lisans
İngilizce
2022
Mühendislik BilimleriGebze Teknik ÜniversitesiEnerji Teknolojileri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ MAHMUT AKŞİT