Ortaöğretim kurumlarında sosyal kaytarma davranışlarına ilişkin öğretmen görüşleri
Teachers' views on social loafing behaviors in secondary education institutions
- Tez No: 972342
- Danışmanlar: PROF. DR. HABİB ÖZKAN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Gaziantep Üniversitesi
- Enstitü: Eğitim Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Eğitim Yönetimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmanın amacı, ortaöğretim kurumlarında görev yapan öğretmenlerin sosyal kaytarma davranışına ilişkin görüşlerini; bu davranışın hangi etkinliklerde ortaya çıktığını, temel nedenlerini, okul iklimine olan etkilerini, bu davranışlara verilen tepkileri ve çözüm önerilerini incelemektir. Nitel araştırma yöntemi benimsenmiş ve durum çalışması deseni kullanılmıştır. Araştırmada okul, amaçlı örnekleme yöntemiyle seçilmiş; katılımcılar ise ölçüt ve maksimum çeşitlilik örnekleme yoluyla belirlenen, Gaziantep ili Şahinbey ilçesinde bulunan bir Anadolu lisesinde görev yapan 20 öğretmenden oluşmaktadır. Veri toplama sürecinde yarı yapılandırılmış görüşmeler gerçekleştirilmiş; elde edilen veriler MAXQDA programı kullanılarak görselleştirilmiş ve içerik analizi yöntemiyle çözümlenmiştir. Kodlama, tema oluşturma ve katılımcı doğrulaması gibi güvenilirlik önlemleri titizlikle uygulanmıştır. Araştırma bulguları, sosyal kaytarma davranışlarının en çok nöbet görevleri, zümre toplantıları, kulüp çalışmaları ve ortak sınav hazırlıkları gibi iş birliğine dayalı etkinliklerde ortaya çıktığını göstermektedir. Bu davranışların temel nedenleri arasında mesleki tükenmişlik, motivasyon eksikliği, adaletsiz iş dağılımı ve iletişim sorunları öne çıkmaktadır. Katılımcılar, sosyal kaytarmanın diğer öğretmenler üzerinde iş yükü artışı, motivasyon düşüklüğü ve okul ikliminin olumsuz etkilenmesi gibi sonuçlara yol açtığını belirtmişlerdir. Bu doğrultuda, sosyal kaytarma davranışlarının önlenmesine yönelik olarak adil görev dağılımı yapılması, denetim mekanizmalarının etkinleştirilmesi, mesleki motivasyonu artıracak uygulamalara yer verilmesi ve iletişim becerilerinin geliştirilmesi gibi öneriler geliştirilmiştir. Ayrıca, öğretmenlerin iş birliği içinde çalışmasını destekleyecek ve okul verimliliğini artıracak etkinliklerin planlanmasına yönelik önerilere de yer verilmiştir.
Özet (Çeviri)
The purpose of this study is to examine the views of teachers working in secondary education institutions regarding social loafing behavior; specifically, in which activities this behavior occurs, its underlying causes, its effects on the school climate, the responses to these behaviors, and suggested solutions. A qualitative research method was adopted, using a case study design. The school was selected through purposive sampling, and participants were determined by criterion and maximum variation sampling, consisting of 20 teachers working at an Anatolian high school in the Şahinbey district of Gaziantep. Semi-structured interviews were conducted for data collection; the data obtained were visualized using MAXQDA software and analyzed through content analysis. Reliability measures such as coding, theme development, and participant validation were meticulously applied. The findings indicate that social loafing behavior most frequently occurs in collaborative activities such as duty shifts, departmental meetings, club activities, and joint exam preparations. The primary reasons for this behavior include professional burnout, lack of motivation, unfair distribution of work, and communication problems. Participants noted that social loafing leads to increased workload for other teachers, decreased motivation, and a negative impact on the school climate. Accordingly, recommendations were developed to prevent social loafing behaviors, including fair task distribution, activation of supervision mechanisms, implementation of practices to enhance professional motivation, and improvement of communication skills. Additionally, suggestions were made to plan activities that support teachers' collaborative work and increase school efficiency.
Benzer Tezler
- Ortaöğretim öğretmenlerinin örgütsel destek ile sosyal kaytarma davranış düzeylerine ilişkin görüşleri
Opinions of secondary school techers on their level of perceived organisational support and social loafing behaviour
SEMA ÇAKIR
Yüksek Lisans
Türkçe
2017
Eğitim ve ÖğretimAbant İzzet Baysal ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ŞENAY SEZGİN NARTGÜN
- Ortaöğretim kurumlarında görev yapan öğretmenlerin sosyal etkinlik algıları
Perceptions of the social activity of teachers working high school
İSA BALCIOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2013
Eğitim ve ÖğretimHasan Kalyoncu Üniversitesiİşletme Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. ITIR TARI CÖMERT
- Ortaöğretim kurumlarında okuyan öğrencilerin interneti oyun ve sosyal ağ amaçlı kullanmaları ile akademik başarılarının arasındaki ilişkinin incelenmesi
For the purposes of online gaming and social networking for students in secondary schools an examination of the relationship between academic achievements with their use
BİRSEN KAR
Yüksek Lisans
Türkçe
2015
Eğitim ve Öğretimİstanbul Aydın Üniversitesiİşletme Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. EROL KAHRAMAN
- Ortaöğretim kurumlarında görev yapan okul müdürlerinin kapsayıcı liderlik davranışlarının öğretmenlerin performans düzeyleri üzerindeki etkisinde sosyal ve duygusal zekânın düzenleyici rolü
The regulatory role of social and emotional intelligence in the effect of inclusive leadership behaviors of school principals working in secondary education institutions on the performance levels of teachers
İSLAM DEVİREN
Doktora
Türkçe
2024
Eğitim ve ÖğretimSiirt ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. VEYSEL OKÇU
- Ortaöğretim kurumlarında görev yapan öğretmenlerin mesleki gelişiminde sosyal ağların rolü
The role of an educational social networking site for career development of the teacher who work in a high school
MEHMET ALİ CİĞERCİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2015
Eğitim ve ÖğretimAfyon Kocatepe ÜniversitesiBilgisayar Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
DOÇ. DR. SİNAN YÖRÜK