Hakikat sonrası çağda dı̇jı̇tal medyada sahte ı̇çerı̇kler: Fı̇lı̇stı̇n-İsraı̇l savaşı ı̇le ı̇lgı̇lı̇ ı̇çerı̇kler üzerı̇ne bı̇r ı̇nceleme
Fake content in digital media in the post-truth age: A study on content related to the Palestine-Israel war
- Tez No: 973108
- Danışmanlar: DOÇ. DR. GÜLŞAH BAŞLAR
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Radyo-Televizyon, Gazetecilik, Radio and Television, Journalism
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Marmara Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Radyo Televizyon ve Sinema Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Radyo-Televizyon ve Sinema Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Hakikat sonrası (Post-Truth) kavramı, sosyal medya etkileşimlerine yönelik kamuoyunun tutumunu önemli ölçüde etkilemiştir. Sosyal medya araçlarının yüksek penetrasyon oranı ve ayrım gözetmeksizin kullanımı, gerçeklerden ziyade kişisel inançları takip etme eğilimini güçlendirmektedir. Sahte içeriği tespit edecek herhangi bir sistemin bulunmaması nedeniyle, özellikle savaşlar, salgın hastalıklar, afetler ve siyasi krizler gibi acil durumlarda inanılmaz miktarda sahte içerik ortaya çıkmıştır. İsrail-Filistin çatışması da ideolojik, jeopolitik, kültürel ve siyasi önemi nedeniyle siber uzayda çok sayıda sahte haber içeriğinin üretilmesine neden olan bir konudur. Bu nedenle, bu tezde sahte içeriği tematik olarak analiz etmeyi, kapsamlı bir anlayış geliştirmeyi ve çevrimiçi sahte haberler ve sahte içeriklerle ilgili gelecekteki araştırma çabalarına bilgi sağlamayı amaçlanmıştır. Bu doğruşltuda Türkiye'deki önde gelen üç doğruluk kontrol web sitesindeki anahtar kelimeleri kullanarak, 7 Ekim 2023 ve Nisan 2025'te İsrail ve Filistin arasındaki son savaşın başlangıcından itibaren paylaşılan, yayınlanan ve etkileşimde bulunulan sahte içerikler araştırma verisini oluşturmuştur. Elde edilen veriler tematik analize tabi tutularak, sahte içeriklerin yapısal özellikleri ve hangi platformlarda paylaşıldıkları ortaya konmaya çalışılmıştır. Tematik olarak, sahte içeriklerin çoğu doğrudan Filistin Yanlısı Mesajı İçeren Sahte İçerikler Ana temasına destekle ilgilidir ve öte yandan ikinci olarak İsrail Yanlısı Mesajı İçeren Sahte İçerikler Ana teması analizin zirvesinde yer almıştır. Alt temaları ise terörist İsrail, güçlü hamas, Filistine destek, İsraile destek, Filistinliler kurban rolünü oynuyor, güçlü İran, güçlü husi, güçlü hizbullah ve İsrail için doğal intikam gibi temalar ana temaları altında yer almıştır. Dijital medyanın algoritmik sistemi nedeniyle görseller sosyal medyada erişim açısından çok daha hızlı kabul edilmektedir. Türkiye'de Instagram'ın popülerlik oranı en yüksek olmasına rağmen, sosyal medya kullanıcılar İsrail ve Filistin savaşına ilişkin sahte içeriği paylaşmak, yayınlamak ve etkileşimde bulunmak için ana araç olarak daha çok Twitter'ı (X) tercih etmiştir.
Özet (Çeviri)
The concept of post-truth has significantly influenced public attitudes toward social media interactions. The high penetration rate of social media tools and their indiscriminate use reinforce the tendency to follow personal beliefs rather than facts. Due to the absence of any system capable of detecting fake content, an incredible amount of fake content has emerged, especially during emergencies such as wars, epidemics, disasters, and political crises. The Israeli-Palestinian conflict is also a topic that has led to the production of a large number of fake news stories in cyberspace due to its ideological, geopolitical, cultural, and political significance. Therefore, this thesis aims to analyze fake content thematically, develop a comprehensive understanding, and provide information for future research efforts on online fake news and fake content. In this context, using keywords from Turkey's three leading fact-checking websites, research data was compiled on fake content shared, published, and interacted with from October 7, 2023, to April 2025, starting from the beginning of the latest war between Israel and Palestine. The data obtained was subjected to thematic analysis in an effort to reveal the structural characteristics of fake content and the platforms on which it was shared. Thematically, most fake content directly supports the main theme of Pro-Palestinian Fake Content, while the second most prominent theme in the analysis is Pro-Israel Fake Content. Sub-themes such as terrorist Israel, powerful Hamas, support for Palestine, support for Israel, Palestinians playing the victim role, powerful Iran, powerful Houthis, powerful Hezbollah, and natural revenge for Israel were found under the main themes. Due to the algorithmic system of digital media, visuals are accepted much more quickly in terms of access on social media. Although Instagram has the highest popularity rate in Turkey, social media users preferred Twitter (X) as the main tool for sharing, publishing, and interacting with fake content related to the Israel-Palestine war.
Benzer Tezler
- Disinformation in the post-truth era: A comparative analysis of the European Union, Türkiye and Brazil's instruments and practices for combating online disinformation
Hakikat sonrası çağda dezenformasyon: Avrupa Birliği, Türkiye ve Brezilya'nın çevrim içi dezenformasyonla mücadeleye yönelik araç ve pratiklerinin karşılaştırmalı analizi
İREM ŞARDAŞLAR
Yüksek Lisans
İngilizce
2025
İletişim BilimleriAnkara ÜniversitesiLatin Amerika Çalışmaları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BESİME PINAR ÖZDEMİR
- Hakikat sonrası çağda dijital gazetelerde etik ihlaller güvenirlilik ve itibar arasındaki ilişki üzerine bir araştırma
Ethical violations in digital newspapers in the post-truth age
EBRU HANÇER
Doktora
Türkçe
2022
Halkla İlişkilerİstanbul Ticaret ÜniversitesiHalkla İlişkiler ve Reklamcılık Ana Bilim Dalı
PROF. DR. METE ÇAMDERELİ
- Fotoğraf-sonrası durumda mimari fotoğraf
Architectural photography in the post-photographic condition
EMİNE AYBÜKE KARAASLAN KESİMOĞLU
- Postkolonyal kimlik ve yeni kimlik akımlarına yönelik karşılaştırmalı netnografik bir çalışma: Woke hareketi örneği
A comparative netnographic analysis of postcolonial identity and neo-identity movements: The case of woke movement
SEREN YAŞBAY
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Sosyolojiİstanbul Gelişim ÜniversitesiSosyoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ DİLER EZGİ TARHAN
- Hakikat Sonrası Çağda sentetik medya olgusu, güncel görünümleri ve kullanıcıların gerçeklik algısı üzerine bir araştırma
A research of synthetic media phenomenon, current examples and users reality perception in the Post-Truth Era
ÖZLEM AS KOÇBAŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Halkla İlişkilerİstanbul ÜniversitesiHalkla İlişkiler ve Tanıtım Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. NİLNUR TANDAÇGÜNEŞ KAHRAMAN