Açık su yüzeylerinin kentsel ortamda insan biyoklimatik konfor şartlarına etkisinin Van kenti ve gölü örneğinde incelenmesi
Investigaiton of the effect open water surfaces on human bioclimatic comfort conditions in urban environment in the sample of Van city and lake
- Tez No: 973371
- Danışmanlar: PROF. DR. SÜLEYMAN TOY
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Şehircilik ve Bölge Planlama, Urban and Regional Planning
- Anahtar Kelimeler: Van Gölü, Biyoklimatik Konfor, Kent, Kentsel Tasarım, Kent İklimi, İklim Değişikliği, Lake Van, Bioclimatic Comfort, City, Urban Design, Urban Climate, Climate Change
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Atatürk Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Kentsel Tasarım Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Bu çalışmanın amacı; Türkiye'nin en büyük gölü olan Van Gölü kıyısında bulunan Van Kent merkezi ve yakın çevresinde Van Gölü'nün açık su yüzeyi olarak insan biyoklimatik konfor şartlarına etkisinin araştırılmasıdır. Yöntem: Çalışmada yöntem olarak, öncelikle literatür taraması yapılarak insan biyoklimatik konforu, kent iklim özellikleri, kentsel alanda iklim ve biyoklimaitk konfor şartlarına etki eden faktörler, biyoklimatik konfor şartlarının belirlenmesinde kullanılan yaklaşım ve indekler ele alınmıştır. Araştırmada biyoklimatik konfor şartlarının hesaplanmasında kullanılacak indeks belirlenerek (Thermo-Hygrometric Index; THI) Van Meteoroloji Bölge Müdürlüğüne bağlı beş meteoroloji istasyonundan (Meteoroloji Bölge Müdürlüğü, Ferit Melen Havalimanı, Liman, Gevaş ve Akdamar) alınan günlük ortalama sıcaklık ve nispi nem verileri biyoklimatik konfor değerlerinin hesaplanması için kullanılmıştır. Elde edilen indeks değerleri daha önceden belirlenmiş konfor aralıklarına göre sınıflandırılarak bu aralıklara göre yıllık dağılım 10'ar günlük ortalamalarla grafikler halinde verilmiştir. Bulgular: Çalışmadan elde edilen sonuçlar suya yakın, kentsel alan ve kır özellikli alanda kurulmuş olan istasyonlarda biyoklimatik konfor aralıklarının farklı dağılımını göstermiştir. Tüm istasyonlarda soğuk stresini temsil eden konfor aralıkları baskın olmasına rağmen konforlu aralık daha çok su kıyısı ve kırsal alanda baskın olmuştur. Bu da su yüzeyinin biyoklimatik konfor koşullarına etkisini göstermiştir. Kentsel alanda kurulu istasyonda suyun etkisi kentsel özellikler nedeniyle azalmıştır. Sonuçlar: Van kent merkezi ve çevresinin biyoklimatik konfor açısından önemli avantajlara sahip olduğu ve bu avantajının Van Gölü'nün etkisinden kaynaklandığı belirlenmiştir. Bununla beraber, bu olumlu etkinin kentin geneline yayılması için önemli çalışmaların yapılmasına ihtiyaç olduğu tespit edilmiştir. Özellikle iklim dirençli kentler konuusnda yapılan çalışmaların arttığı bir dönemde doğa tabanlı çözüm olarak Van Gölü'nün sağladığı avantajlardan yararlanma konusunda çok disiplinli mekânsal planlama ve tasarım yaklaşımları benimsenmelidir.
Özet (Çeviri)
Objective: The objective of this study is to investigate the impact of Lake Van as an open water surface on human bioclimatic comfort conditions in the city center and its close proximity, located along the shore of Lake Van, the largest lake in Turkey. Method: As the methodology of the study, a literature was first reviewed to find clues about human bioclimatic comfort, urban climate characteristics, factors affecting climate and bioclimatic comfort conditions in urban areas, and the approaches and indices used in determining and calculating bioclimatic comfort conditions. The Thermo-Hygrometric Index (THI) was selected among the indices to be used in calculating bioclimatic comfort conditions. Daily mean temperature and relative humidity data obtained from five meteorological stations operated by the Van Regional Directorate of Meteorology (Regional Directorate Office, Ferit Melen Airport, Port, Gevaş, and Akdamar) were used to calculate bioclimatic comfort values. The resulting index values were classified according to predefined comfort ranges, and the annual distribution was presented in graphs based on 10-day averages within these ranges. Findings: The results of the study revealed that the distribution of bioclimatic comfort ranges varied across stations located near water, in urban areas, and in rural settings. Although comfort ranges representing cold stress were dominant at all stations, the comfortable range was more prevalent in coastal and rural areas. This indicates the influence of the water surface on bioclimatic comfort conditions. However, at the station located in the urban area, the effect of the water was diminished due to urban characteristics. Conclusions: Van city developed in diverse urban structures and complex physiographic environments. This situation once again highlights the importance of climate change. The city's dense construction, lack of green spaces, and abundance of impermeable surfaces are the most significant factors contributing to human bioclimatic comfort problems. Sustainable and healthy urban planning should be implemented to transform these negative effects into positive outcomes. Suggestions are made to minimize problems that negatively impact bioclimatic comfort and make the city a livable place in touch with nature. It was stated that the city center of Van and its surroundings bear significant advantages in terms of bioclimatic comfort, primarily due to the influence of the Lake. However, it was also seen that substantial efforts are needed to extend this positive impact across the city. Especially in an era where studies on climate-resilient cities are gaining momentum, multidisciplinary spatial planning and design approaches should be adopted to harness the benefits provided by the Lake as a nature-based solution.
Benzer Tezler
- Knitted textiles as a growing medium for mycelium to enhance acoustic comfort in vertical landscape architecture
Miselyum için büyüme ortamı olarak örgü tekstillerin kullanımı: Dikey peyzaj mimarisinde akustik konforun artırılması
SHEIDA SHAKERI
Doktora
İngilizce
2026
Peyzaj Mimarlığıİstanbul Teknik ÜniversitesiPeyzaj Mimarlığı Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ MUHAMMED ALİ ORNEK
- Sivas kent meydanının farklı peyzaj tasarım senaryoları ile mikroiklim değişikliklerinin envi-met analizi
Envi-met analysis of microclimatic variations in Sivas city square under different landscape design scenarios
DİLRUBA BAYRAV
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Peyzaj MimarlığıAtatürk ÜniversitesiPeyzaj Mimarlığı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HASAN YILMAZ
- Determining the cleaning period of PV solar panels using image-processing simulation
Görüntü işleme ve simülasyon kullanılarak fotovoltaik güneş panellerinin temizlik periyodunun belirlenmesi
MALİK CEBRAIL
Yüksek Lisans
İngilizce
2026
Elektrik ve Elektronik MühendisliğiSakarya ÜniversitesiElektrik-Elektronik Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. CEYDA AKSOY TIRMIKÇI
- Tomorrow's İstanbul: Adaptive urban flood mitigation planning for climate change-induced hydro- meteorological hazards
Yarının İstanbul'u: İklim değişikliğinin neden olduğu hidrometeorolojik tehditlere karşı uyumlu kentsel sel planlaması
BATUHAN GUGUK
Yüksek Lisans
İngilizce
2024
Şehircilik ve Bölge Planlamaİstanbul Teknik ÜniversitesiŞehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AZİME TEZER
- Türkiye'de mekânsal planlama eğitiminin iklim değişikliğine entegrasyonu için yol haritası
A roadmap for the integration of spatial planning education into climate change in Turkey
İCLAL SENA UNCUOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Şehircilik ve Bölge Planlamaİstanbul Teknik ÜniversitesiŞehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AZİME TEZER