Kültürel bellek aktarıcılığı: Divriğili Alevi kadınlardan dijital hikâyeler
Cultural memory transmission: Digital stories of Alevi women from Divriği
- Tez No: 973414
- Danışmanlar: DOÇ. DR. ŞENGÜL İNCE
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: İletişim Bilimleri, Communication Sciences
- Anahtar Kelimeler: Dijital öyküleme, Kültürel bellek, Toplumsal cinsiyet, Digital storytelling, Cultural memory, Gender
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Hacettepe Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İletişim Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Aleviliğin, teolojik olarak incelenmesinden ziyade, bir kültür bekçisi ve kültür aktarıcılığının vücut bulmuş hali olarak incelenmesi gerekliliğini görmekteyim. Bu düşüncelerle gerçekleştirmek istediğim çalışma kendi etnisite ve aile mirasımı da içerisinde barındırdığı ve bu izlerin yolculuğu hakkında bilgi edinmek istediğim akrabalarımdır. Son yıllarda Alevilik üzerine, yazılı kaynak sayısı artmakla birlikte, hikâyelerin ve anlatıların bu kaynaklarda eksikliği göze çarpmaktadır. Tarihsel, teolojik, antropolojik olarak yapılan akademik çalışmalarda, bu perspektif göz ardı edilmekte, sözlü kültür geleneği görmezden gelinmektedir. Dolayısı ile Dijital Hikâye Atölye Çalışmaları sayesinde, Alevi hikâyeleri Alevi kültürünü yaşatanlar tarafından kayıt altına alınacak ve on yıllar boyunca anlatıla gelecektir. Anlatılarda Alevi bellek aktarıcılığının izleri aranarak bu aktarımdaki kırılmalar, değişimler ve dönüşümlerin nedenleri anlaşılmaya çalışılmıştır. Amaçlarımdan bir diğeri kendi ritüellerini yaratan, uygulamaları dönüştüren, insanları birbirine bağlayan ve birbirini kişisel olarak tanımayanları yeniden birbirine bağlayan Dijital Hikâye Anlatımı Atölyesi yapmaktır. Çalışma evrenimiz, Sivas'ın Divriği ilçesinde doğmuş ve Ankara'ya göç etmiş anneler ile Ankara'da doğmuş kızlarını temel almaktadır. 18 ile 90 yaş arasındaki bireyler tercih edilmektedir. Mümkün oldukça en az iki kuşak temsiliyeti aranmaktadır. Bu sayede kuşaklar arası iletişimde meydana gelen iletişimin Alevilik anlatıları üzerindeki etkisi ortaya konulur. Bildirilen araştırmada amacım, anneler ve kızları olmak üzere iki farklı grubun daha genç ve nesiller arası iletişim için öğrenmeyle sonuçlanabilecek Dijital Hikâye Anlatımına dayalı bir etkileşim çerçevesi aracılığıyla, Alevilik anlatılarının nesil farklılıklarını nasıl kapatabileceğini incelemektir. Aleviliğin değişim ve dönüşümüne, sözlü kültürle nasıl aktarıldığına, geçmişten günümüze kadın anlatısı olarak ilerlediği dönemden izler bulmaya, ataerkil toplum dinamikleri içerisinde kendine yer edinmeye çalışan kadınların Alevi kadın kimliğinde nasıl konumlandığını anlamaya çalışılmaktadır.
Özet (Çeviri)
Rather than examining Alevism theologically, I see the necessity of examining it as the embodiment of cultural guardianship and cultural transmission. With this in mind, the study that I would like to carry out will include my own ethnicity and family heritage, and the relatives I would like to learn about the journey of these traces. Although the number of written sources on Alevism has grown in recent years, the noticeable absence of narratives and personal stories remains. This perspective is ignored in historical, theological and anthropological academic studies, and the oral culture tradition is ignored. Therefore, thanks to the Digital Story Workshops, Alevi stories will come to life and will be told for decades to come. By looking for traces of Alevi memory transmission in the narratives, the reasons for the ruptures, changes and transformations in this transmission will be understood. Another of my goals is to create a Digital Storytelling Workshop that creates its own rituals, transforms practices, connects people and reconnects those who do not know each other personally. Our study population is based on mothers who were born in Divriği district of Sivas and migrated to Ankara and their daughters who were born in Ankara. Individuals between 18 and 90 years of age will be preferred. Whenever possible, representation of at least two generations will be sought. In this way, the impact of intergenerational communication on Alevism narratives will be revealed. My aim in the reported research is to examine how Alevism narratives can bridge generational gaps through an interaction framework based on Digital Storytelling that can result in learning for younger and intergenerational communication between two different groups, mothers and daughters. This study aims to examine the historical transformation of Alevism, its transmission through oral tradition, its development as a gendered narrative shaped by women,and the positioning of women within the Alevi female identity as they negotiate their roles in a patriarchal social context.
Benzer Tezler
- Kürtlerde kültürel bellek ve destanlar; Dewrêş û Edûlê
Cultural memory and epics in kurdish tradition; Dewrêş û Edûlê
NESİBE GÜNEYLİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2020
Halk Bilimi (Folklor)İstanbul Bilgi ÜniversitesiSosyoloji Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. NAZAN HAYDARİ PAKKAN
- Yeni medyada bir kültürel bellek örneği olarak TRT arşiv web sitesi (www.trtarsiv.com)
TRT archive website as an example of cultural memory in new media (www.trtarsiv.com)
MUHAMMET ALİ AYDOĞDU
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
SosyolojiAnkara Hacı Bayram Veli ÜniversitesiGazetecilik Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET CAN DOĞAN
- Kolektif hafızanın üretildiği ve aktarıldığı bir mekan: Çerkes konukevi (Haçeş)
A place where collective memory is produced and transferred: Circassian guesthouse (Haçeş)
JANSET DEMİRCAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
SosyolojiMimar Sinan Güzel Sanatlar ÜniversitesiSosyoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. DERYA FIRAT
- Kadın kimliği bağlamında kültürel bellek ve Van merkezdeki kadın dengbêjliği yansımaları
Cultural memory in the framework of women identity and the reflections of women dengbêj at the center of Van
SELDA ÖZTÜRK
Yüksek Lisans
Türkçe
2012
Müzikİstanbul Teknik ÜniversitesiTürk Müziği Ana Bilim Dalı
DOÇ. SERPİL MURTEZAOĞLU
- Kültürel bellek ve dengbejlik: Doğu Anadolu'daki ''dengbejlik'' geleneğinde bellek üretimi
Cultural memory and traditional story-telling (dengbejlik): Memory production of the eastern anatolian traditional story-telling
YUSUF UYGAR
Yüksek Lisans
Türkçe
2009
Halk Bilimi (Folklor)Mimar Sinan Güzel Sanatlar ÜniversitesiSosyoloji Bölümü
PROF. DR. MERAL ÖZBEK